Trước ngày sinh nhật tròn năm tuổi của Trinh Nghi, Đổng lão phu nhân đích thân làm chủ, chính thức mở lớp khai tâm cho nàng.
Trong vòng hai tháng ngắn ngủi, Trinh Nghi đã có thể đứng ngay ngắn, hai tay nhỏ nhắn ngoan ngoãn đặt sau lưng, ngẩng cao đầu, dùng giọng non nớt mềm mại đọc thuộc Tam Tự Kinh và Thiên Tự Văn.
Ngoài ra, nàng còn nhớ được hơn mười bài thơ Đường.
Ngay từ khi bắt đầu đọc thơ, nàng đã bộc lộ sở thích riêng, đặc biệt yêu thích hai vị tiên sinh Trường Lê và Thái Bạch.
Đại tiểu thư nhà họ Vương, Vương Thục Nghi, khi ấy đã mười một tuổi, mang phong thái thư hương, dịu dàng nhắc nhở Trinh Nghi rằng nữ tử nên đọc nhiều sách của nữ giới, học làm thơ khuê các.
Thế nhưng, Đổng lão phu nhân lại nói:
“Không cần vội, cứ để con bé dưỡng thêm chút linh khí hiếm có này…”
Vương Thục Nghi liền mỉm cười đáp: “Dạ.”
Trinh Nghi rất thích vị đại tỷ tỷ này.
Tỷ tỷ không chỉ xinh đẹp, giọng nói dịu dàng mà khi bước đi luôn chậm rãi, trên người vương mùi hoa thoang thoảng.
Tỷ tỷ thường ôm nàng vào lòng, kiên nhẫn dạy nàng nhận chữ.
Mỗi khi được tỷ tỷ ôm, Trinh Nghi áp vào vạt áo mềm mại, lòng cảm thấy vô cùng yên tâm và vui vẻ.
Không biết tự lúc nào, nàng đã thiếp đi trong lòng tỷ tỷ.
Thục Nghi khẽ cười: “Tiểu miêu lười…”
Chú mèo mướp bên cạnh vốn đang lim dim cũng giật mình, lập tức ngồi ngay ngắn, “meo” một tiếng để biện hộ—mèo không hề lười biếng!
Cũng chính vào ngày hôm đó, sau khi tỉnh dậy, Trinh Nghi không còn gặp lại Thục Nghi trong suốt mười mấy ngày tiếp theo.
Nàng hỏi tổ mẫu, nhưng Đổng lão phu nhân chỉ nói:
“Phải nghỉ ngơi trong phòng một thời gian…”
Trinh Nghi thầm nghĩ, chắc là bị bệnh rồi?
Hôm sau, nàng liền lấy mấy miếng điểm tâm mà Xuân Nhi mang đến, bọc trong khăn tay, ôm trong lòng rồi lén dẫn theo Quýt đi thăm đại tỷ tỷ.
Vừa đến dưới cửa sổ, nàng liền nghe thấy tiếng khóc khe khẽ.
Nàng kiễng chân nhìn vào qua ô cửa sổ đang hé mở.
Quýt cũng bắt chước nàng kiễng chân, nhưng vẫn không thấy gì, bèn dứt khoát nhảy lên bậu cửa.
Bên trong phòng, Thục Nghi ngồi trên tháp, hai chân đặt trên một chiếc ghế.
Mẫu thân nàng, Tam phu nhân, cũng có mặt, bên cạnh còn có một bà vú đang tháo từng lớp vải trắng quấn trên chân Thục Nghi.
Nàng đau đến mức hít sâu, nước mắt chảy dài, hai tay bám chặt vào trụ giường, cơ thể khẽ run.
Trinh Nghi chăm chú nhìn chân đại tỷ tỷ, cảm thấy vô cùng khó hiểu.
Chân của tỷ tỷ lại nhỏ gần bằng chân nàng, năm ngón co quắp hướng vào trong, mu bàn chân nhô cao, lòng bàn chân như bị gập lại, ở giữa còn ép thành một đường lõm sâu.
Tam phu nhân thoáng thấy cái đầu nhỏ lấp ló ngoài cửa sổ, liền gọi Trinh Nghi vào phòng.
Nàng ôm chặt mấy miếng điểm tâm bước đến, hỏi đại tỷ tỷ có phải bị thương hay không.
Tam phu nhân mỉm cười sửa lại lời nàng:
“Không phải bị thương đâu.”
Không phải bị thương?
Vậy sao chân lại nhỏ như vậy?
Thục Nghi cũng nở một nụ cười nhợt nhạt:
“Nhỏ mới đẹp.”
Bà vú Lư đứng bên cạnh cũng cười tiếp lời:
“Đại tiểu thư nhà ta bắt đầu bó chân từ năm năm tuổi.
Hai năm nay xương dài thêm một chút, nên phải bó lại một lần nữa…”
Bà Lư nhìn xuống đôi chân nhỏ nhắn của Thục Nghi, ánh mắt tràn đầy thỏa mãn, lại tiếp tục cười nói với Trinh Nghi:
“Chân của Tam phu nhân cũng do lão nô bó đấy.
Đợi Nhị tiểu thư đến tuổi, cứ yên tâm giao cho lão nô!
Lão nô nhất định sẽ bó cho Nhị tiểu thư một đôi chân đẹp như hoa sen, ai nhìn cũng phải khen ngợi!
Nữ nhi nhà họ Vương chúng ta, ai cũng phải là thục nữ Kim Lăng!”
Bắt gặp nụ cười hiền từ mà nhiệt tình của bà vú Lư, Trinh Nghi vô thức lùi về sau một bước.
Bà vú Lư cười hỏi:
“Nhị tiểu thư cũng sắp năm tuổi rồi nhỉ?”
Trinh Nghi có chút sợ hãi, nhưng vẫn thành thật gật đầu.
Sau hôm đó, nàng bắt đầu lén lút quan sát chân của từng người trong nhà.
Một ngày nọ, nàng phát hiện chân của tổ mẫu không hề nhỏ, liền chạy đến báo với mẫu thân:
“A nương, tổ mẫu không bó chân!”
Dương Cẩn Nương khẽ thở dài:
“Khi tổ mẫu con còn nhỏ, Hoàng thượng lúc bấy giờ không biết nghĩ gì, từng nghiêm lệnh cấm người Hán bó chân… Bà ấy lỡ mất tuổi bó chân, sau này muốn bó cũng không được nữa.”
Trinh Nghi lại hỏi:
“Nhưng A nương cũng đâu có bó chân?”
Dương Cẩn Nương thoáng ngượng ngùng, khẽ thu chân vào trong váy:
“Nhà ngoại con nghèo khó, nếu bó chân thì không thể làm việc được.”
Bà thở dài tiếc nuối, rồi lại nói thêm:
“Tam thẩm con xuất thân tốt hơn nhiều, nhà mẫu thân nàng ấy biết cách giữ thể diện…”
Tuy có chút hâm mộ em dâu, nhưng khi cúi đầu nhìn nữ nhi, Dương Cẩn Nương lại khẽ xoa đầu nàng, trong mắt tràn đầy yêu thương:
“May mắn thay, sau này Trinh Nghi của chúng ta cũng sẽ là một thục nữ đoan trang.”
Nhưng Trinh Nghi vẫn băn khoăn:
“Thế nhưng… A cha và đại bá cũng không bó chân!”
Dương Cẩn Nương bật cười:
“Đồ ngốc, nam nhân mà cũng bó chân thì làm sao đi lại bên ngoài được?”
Trinh Nghi mơ hồ hiểu ra điều gì đó—phải chăng đây chính là lý do đại tỷ tỷ luôn bước đi chậm rãi?
Nàng chưa bao giờ thấy tỷ tỷ chạy cả, có phải bó chân rồi thì không thể chạy nữa không?
Buổi tối, sau khi tắm xong, Trinh Nghi co gối ngồi trên giường, quấn chăn quanh người, cúi đầu nhìn đôi chân nhỏ nhắn của mình.
Nghĩ đến những ngón chân co quắp biến dạng của đại tỷ tỷ, nàng không nhịn được mà cố gắng xòe rộng mười ngón chân tròn vo, cảm giác chỉ có như vậy mới thấy dễ chịu hơn một chút.
Quýt bên cạnh cũng duỗi hai chân trước ra, thoải mái kéo căng người, móng vuốt xòe ra như một bông hoa nở rộ.
Thấy vậy, Trinh Nghi bật cười, bắt chước Quýt nằm sấp xuống, chui vào trong chăn.
Quýt liền vươn móng ra cào vào chăn, Trinh Nghi vừa ngạc nhiên vừa vui vẻ lăn lộn, Quýt lập tức vồ tới, hai chủ tớ càng chơi càng hăng, tiếng cười vang khắp phòng.
Sau một hồi đùa nghịch, sắp đến giờ đi ngủ, Trinh Nghi khẽ thì thầm với Quýt :
“Quýt tử, ta quyết định rồi, ta sẽ không đón sinh nhật năm tuổi nữa…”
Nàng không muốn bó chân, nàng muốn giống như Quýt, chạy nhanh, đứng vững, nhảy cao, nhảy xa.
Chỉ cần nàng chưa tròn năm tuổi, thì vẫn có thể không bị bó chân!
Quýt “meo” một tiếng, cảm thấy đây quả là một ý hay—như vậy nó cũng đỡ phải lo lắng chuẩn bị quà sinh nhật rồi, vì nó cũng chẳng biết nên tặng gì cả.
Những ngày sau đó, hễ gặp ai, Trinh Nghi cũng nói rằng mình không muốn tổ chức sinh nhật.
Nàng còn thường xuyên níu lấy tay áo tổ mẫu mà năn nỉ.
Người lớn lúc nào cũng bận rộn, gần đây trong nhà lại có nhiều việc, đối mặt với lời nài nỉ bất chợt của trẻ con, ai cũng thuận miệng đáp ứng.
Vậy là sinh nhật của Trinh Nghi cứ thế bị gác lại.
Nhưng dù không đón sinh nhật, ngày Lập Xuân vẫn đến đúng hẹn.
Sáng sớm ngày lập xuân, Quýt từ bên ngoài chạy về, nhảy lên giường, cắn nhẹ vào chân Trinh Nghi qua lớp chăn.
Nàng giật mình tỉnh dậy, trong mơ, nàng còn đang bị bà vú Lư cầm dải vải bó chân đuổi theo!
Quýt hối thúc nàng dậy, muốn dẫn nàng ra ngoài xem náo nhiệt.
Trinh Nghi thông minh hơn hẳn những đứa trẻ cùng tuổi, Quýt cũng lanh lợi hơn những con mèo khác, hai chủ tớ lớn lên bên nhau, từ lâu đã có thể hiểu ý nhau mà chẳng cần lời nói.
Xuân Nhi đang đi lấy nước rửa mặt, trong phòng không có ai khác, Trinh Nghi vội vàng khoác lên người một chiếc áo kép cổ tròn màu vàng nhạt viền lông, đi giày thêu rồi chạy theo Quýt ra ngoài.
Nàng chưa búi tóc, mái tóc mềm mại rối tung xõa trên vai, chạy nhảy trong ánh sáng ban mai, từng sợi tóc tựa như được phủ một tầng ánh sáng óng ánh.
Đôi mắt to tròn đen láy, hàng mi dài buông nhẹ nơi khóe mắt, gương mặt trắng trẻo bầu bĩnh bị gió thổi hồng lên, hơi thở ấm áp phả ra từng làn khói mỏng.
Quýt ngoảnh đầu nhìn nàng, chỉ cảm thấy nàng lúc này chẳng khác gì một tinh linh nhỏ của ngày xuân, nơi nàng đi qua, cảnh sắc xung quanh dường như cũng trở nên sinh động hơn.
Trinh Nghi theo Quýt chạy đến cửa sau, đúng lúc bắt gặp đoàn rước lễ Đả Xuân đi ngang qua.
Lập Xuân còn được gọi là Xuân Triều, mỗi năm vào ngày này, Tri phủ Kim Lăng sẽ dẫn theo quan lại trong thành thực hiện nghi thức Đả Xuân, diễu hành qua từng con phố lớn.
Đoàn rước rất dài, đi đầu là những nha dịch thắt dây lụa màu bên hông, vừa đi vừa đánh chiêng gõ trống.
Phía sau là một chiếc xe bò kéo, trên xe đặt một pho tượng Xuân Ngưu bằng đất sét, trên mình Xuân Ngưu quấn đầy dải lụa màu, treo thêm cầu xuân.
Tri phủ đại nhân cầm Đả Xuân Tiên, từng roi, từng roi quất lên tượng Xuân Ngưu.
Bùn đất trên tượng Xuân Ngưu bị đánh văng ra, rơi xuống đất, mang ý nghĩa rơi xuống liền bén rễ, báo hiệu một năm mùa màng bội thu.
Dọc đường, dân chúng nô nức vây xem, ai nấy đều tranh nhau ném hạt vừng, đậu, gạo nếp lên tượng Xuân Ngưu, cầu mong một năm phong điều vũ thuận.
Một hạt đậu vàng lăn lông lốc đến gần, Quýt lập tức nhào tới, dùng một chân đè lên, rồi lại dùng miệng cắn lên quăng đi, chơi đùa vô cùng thích thú.
Mỗi khi đến ngày này, nó đều cảm thấy đáng tiếc vì mèo không thể tham gia đá cầu.
Trinh Nghi vừa định chạy theo đoàn rước xem náo nhiệt, nhưng lại bị Xuân Nhi tìm tới kéo về.
Lập Xuân là tiết khí đầu tiên của năm, luôn được xem trọng, cả nhà họ Vương ai cũng bận rộn.
Dương Cẩn Nương vo bột nặn bánh tròn, mang đi cúng thần linh.
Đại phu nhân và Tam phu nhân làm rất nhiều Xuân Bính—đây cũng là phần mà lũ trẻ thích nhất.
Khi bánh vừa ra lò, bọn trẻ sẽ thi nhau mỗi đứa cắn một miếng, lấy lộc đầu xuân.
Sau ngày lập xuân không lâu, một buổi sáng sớm, Xuân Nhi đánh thức Trinh Nghi dậy, giúp nàng mặc y phục, chải tóc, rồi còn cẩn thận buộc hai dây hồng tuyến lên búi tóc nhỏ của nàng.
Hôm nay là ngày lão gia nhà họ Vương—Vương Giả Phụ trở về Kim Lăng, cả nhà đều phải ra bến tàu nghênh đón.
Dọc đường, Trinh Nghi vô cùng háo hức.
Một là vì nàng rất ít khi được ra ngoài, nay được thấy phố phường náo nhiệt, cái gì cũng mới mẻ.
Hai là, nàng đã mong chờ gia gia về nhà từ lâu lắm rồi!
Người nhà họ Vương đến bến thuyền nơi sông Tần Hoài và Thanh Khê giao nhau, chờ đợi hồi lâu, cuối cùng cũng thấy Vương Giả Phụ bước xuống từ trên thuyền.
Lão nhân tóc hoa râm, khoác trên người một chiếc trường bào xanh đậm đã cũ, bên hông đeo một túi bọc nho nhỏ.
Vừa đặt chân lên bờ, ông liền dang rộng hai tay, mặt mày rạng rỡ như một đóa cúc nở rộ khi nhìn thấy đám tôn nhi nhà mình chạy tới.
Quýt ngồi chồm hỗm không xa, nheo mắt lại, lười biếng cảm thán—không phải đi làm quả nhiên là sung sướng nhất!
Vương Giả Phụ ôm lần lượt hai đứa cháu trai lớn nhỏ vào lòng, sau đó hiền từ gật đầu với cháu gái trưởng Vương Thục Nghi đang đứng yểu điệu hành lễ, rồi cười hỏi:
“Đứa nhỏ nhất đâu rồi?”