Việc bó chân, từ khi Trinh Nghi lên bốn, đã hóa thành một con quái thú hung ác dị thường, thường xuyên xuất hiện trong những cơn ác mộng của nàng.
Con quái thú ấy lấy xương thịt con người làm thức ăn, khắp thân phủ đầy lưỡi dao đẫm máu, treo lủng lẳng vô số gương mặt người.
Có gương mặt của tam phu nhân, của đại tỷ, và của rất nhiều người mà Trinh Nghi từng thấy đã bị bó chân.
Mỗi lần con quái thú ấy xuất hiện, những bức tường khổng lồ vươn thẳng lên trời cũng đồng thời dựng lên, lần nào cũng khiến Trinh Nghi toát mồ hôi lạnh mà giật mình tỉnh giấc.
Năm bốn tuổi, Trinh Nghi trèo cửa sổ trốn đi, dùng tiếng khóc phản kháng mà tránh được việc bó chân.
Sau đó, nàng ốm nặng một trận, may nhờ có tổ phụ và tổ mẫu che chở, nàng mới được “tạm tha” hai, ba năm.
Năm bảy tuổi, tổ phụ bị lưu đày, trong nhà hỗn loạn một phen.
Tiếp đó, Dương Cẩn Nương mang thai, khó sinh, lại phải điều dưỡng một năm.
Đến nay Trinh Nghi đã chín tuổi, chuyện bó chân không thể kéo dài thêm được nữa.
Theo lời bà vú Lư, thì đã trễ lắm rồi, nếu còn trì hoãn, không chỉ chịu khổ mà e rằng cũng khó bó ra được một đôi chân “đẹp mắt”.
Bà vú Lư còn nói với Dương Cẩn Nương rằng:
“Trẻ con nào chẳng sợ đau, nhưng chịu đựng qua rồi thì sẽ ổn thôi.
Đợi đến lúc lớn lên, tự khắc chúng sẽ hiểu nỗi khổ tâm của người lớn.”
Lúc này, Dương Cẩn Nương ngồi bên bàn, Trinh Nghi đứng trước mặt mẫu thân.
Dương Cẩn Nương năm nay chưa đến ba mươi, nhưng Trinh Nghi lại thấy bên tóc mai của mẫu thân đã điểm vài sợi bạc.
Nàng chợt nhớ đến đạo lý về phận làm con mà Nho học thường nhắc đến.
Càng đọc nhiều, nàng lại càng khó có thể hành xử như khi mới bốn tuổi, chỉ dựa vào bản năng mà chống đối.
Nàng bắt đầu suy xét đúng sai, nhưng càng nghĩ lại càng cảm thấy mơ hồ.
Mà tổ phụ từng dạy rằng:
“Mơ hồ là bởi nghĩ quá nhiều, nhưng hiểu biết lại quá ít.”
Trinh Nghi muốn biết thêm nhiều hơn nữa, về trời cao, về lòng đất, về vạn vật trong thế gian… Nàng từ nhỏ đã không thích những câu trả lời lấp lửng, càng không chấp nhận việc tất cả vấn đề đều kết thúc bằng những lời huyền hoặc của thần đạo.
Nàng muốn vạch trần chân tướng của mọi sự thật, để chống lại sự mơ hồ ấy.
Bó chân, rốt cuộc là đúng hay sai?
Sự trưởng thành của con người chẳng lẽ không nên thuận theo quy luật tự nhiên?
Vì sao lại phải hy sinh chính cơ thể của mình để đổi lấy cái gọi là mỹ lệ?
Mà đạo hiếu trong Nho học lại nói rằng:
“Thân thể, tóc da, nhận từ cha mẹ, không dám tổn hại, đó là khởi đầu của chữ hiếu.”
Nhưng đồng thời cũng giảng rằng:
“Người con có hiếu khi phụng dưỡng cha mẹ, phải làm sao để cha mẹ được vui, không trái với mong muốn của họ.”
Thế nhưng Trinh Nghi hiểu rằng, những lời này, nàng không thể đem ra tranh luận với mẫu thân được.
Nàng từng thử hỏi phụ thân, nhưng người chỉ trích dẫn điển tịch, giảng đạo lý Khổng Mạnh, rốt cuộc vẫn không thể đưa ra một đáp án rõ ràng mà nàng mong muốn.
Mà giờ phút này, trong cơn hoang mang, Trinh Nghi buộc phải đưa ra quyết định.
Năm ngoái, khi mẫu thân khó sinh, nàng đã âm thầm thề rằng sẽ không làm mẫu thân tức giận nữa.
Quýt nhận ra sự do dự của Trinh Nghi, liền ngồi phịch xuống mu bàn chân nàng, ngẩng đầu nhìn lên, gương mặt tròn trịa lộ ra vẻ nghiêm túc, tựa hồ đang nhíu mày, dùng ánh mắt mà truyền đạt sự phản đối—Không được!
Trinh Nghi cúi mắt nhìn Quýt, trong lòng bỗng dâng lên một nỗi buồn man mác.
Có lẽ, nàng sẽ không còn có thể cùng Quýt chạy nhảy vui đùa nữa.
Nàng ngước mắt lên, lông mi hơi ươn ướt, lại nhìn về phía Dương Cẩn Nương:
“A nương…”
“Không muốn bó, vậy thì không bó nữa.” Dương Cẩn Nương nói.
Đôi mắt ngập nước của Trinh Nghi bỗng mở to đầy kinh ngạc.
Ngay cả Quýt cũng bất ngờ vặn mình, ngoái đầu nhìn Dương Cẩn Nương với ánh mắt không thể tin được.
“Chỉ là có một chuyện, a nương không thể theo ý con.” Dương Cẩn Nương nhìn nữ nhi, dịu dàng nói: “Tùy Viên, không thể đi.
Lão tiên sinh Viên Mai dù có tài giỏi đến đâu, cũng không thích hợp làm thầy dạy cho nữ tử… Ngay cả a cha con cũng nghĩ vậy.”
Trinh Nghi vẫn còn đắm chìm trong niềm vui bất ngờ, lúc này liền gật đầu như giã tỏi.
Giây lát sau, nàng nhào vào lòng mẫu thân, ôm chặt lấy người:
“A nương, người thật tốt!!”
“Tốt hay không, a nương cũng không biết…” Dương Cẩn Nương nhẹ nhàng vuốt tóc nữ nhi, ánh mắt xa xăm: “Chỉ mong sau này, con đừng trách a nương là được.”
Nhiều chuyện, Dương Cẩn Nương không phân rõ đúng sai, nàng rất dễ bị thuyết phục, cũng dễ dàng bị hoàn cảnh chi phối.
Gần đây, vì hôn sự của Thục Nghi đã được định đoạt, Dương Cẩn Nương không khỏi nghĩ đến một điều.
Ban đầu, trong dự tính của tam đệ muội, Thục Nghi lẽ ra phải làm vợ quan gia, nhưng nay vì biến cố trong nhà mà phải gả cho con nhà thương hộ…
Tam thúc vẫn còn làm quan, thế mà hôn sự của Thục Nghi lại bị hạ thấp hết lần này đến lần khác.
Vậy còn Trinh Nghi thì sao?
Đợi đến khi bàn chuyện hôn nhân của nàng, liệu có thể gả vào một gia đình ra sao?
Hôm qua, vú Triệu đi mua kim chỉ, lúc trở về có kể với Dương Cẩn Nương rằng người đàn bà bán sọt tre ở đầu hẻm đã chết.
Không ai biết nàng ta họ gì, chỉ nghe nói trước đây từng là thiếp của một viên quan nhỏ.
Vị quan ấy phạm tội, nhà cửa bị tịch thu, vợ con thiếp thất đều bị bán đi.
Người đàn nàng ấy bị bán qua mấy nhà, cuối cùng rơi vào tay một gã hủi chuyên đan sọt mà sống lay lắt qua ngày.
Dương Cẩn Nương nhớ rất rõ đôi chân bó nhỏ của người đàn bà ấy, liền hỏi vú Triệu, người ấy chết thế nào.
Bà vú Triệu thở dài:
“Bị lão hủi kia uống say rồi đánh chết.”
Dương Cẩn Nương sửng sốt, không thể tin nổi.
Lão hủi đó vừa gù lưng, vừa thấp bé, lại còn què một chân.
Dù không phản kháng, chẳng lẽ nàng ta cũng không thể chạy ra ngoài cầu cứu sao?
Cứ thế mà cam chịu bị đánh chết ư?
Vú Triệu lắc đầu than thở:
“Chạy gì mà chạy, cái chân nhỏ như thế, đi còn chẳng nhanh, chạy hai bước chắc đã ngã rồi…”
Dương Cẩn Nương bỗng sững người.
Nàng chưa từng bó chân, dù có thấy nhiều thế nào cũng chưa từng tự mình trải nghiệm.
Giờ đây, nàng mới bàng hoàng nhận ra—một nữ nhân bó chân, chẳng lẽ còn không bằng một kẻ què sao?
Giữa đêm khuya, Dương Cẩn Nương trằn trọc mãi không sao chợp mắt.
Nếu đã bó chân, nhưng lại chẳng thể gả vào nhà quyền quý làm phu nhân, mà chỉ có thể giẫm chân trong bùn lầy, thì đừng nói đến thể diện, ngay cả đứng vững để sống tiếp cũng trở thành một vấn đề.
Trước đây, Dương Cẩn Nương chưa từng có những lo lắng như vậy.
Nhưng nay, nhìn vào tình cảnh của gia đình, nàng không thể không nghĩ đến trường hợp xấu nhất.
Khi trời tờ mờ sáng, Dương Cẩn Nương thử dò hỏi ý kiến trượng phu.
Vương Tích Thâm dù mang nhiều đặc điểm của bậc sĩ tử thời bấy giờ, nhưng bản tính không phải là người hà khắc.
Huống chi, hắn tinh thông y thuật, càng hiểu rõ sự tàn hại của việc bó chân đối với nữ tử.
Thấy thê tử có phần dao động, hắn cũng thuận theo mà gật đầu.
Khi Vương Tích Thâm từ bên ngoài trở về, vừa bước chân vào cửa đã thấy nữ nhi ôm theo con mèo của nàng, chạy từ trong sân ra, khuôn mặt rạng rỡ như ánh dương, hồ hởi chia sẻ tin vui:
“A cha, con không cần bó chân nữa rồi!”
Trinh Nghi dắt theo Quýt chạy một mạch, giữa đường gặp Vương Nguyên, bèn reo lên:
“Đại huynh, ta không cần bó chân nữa rồi!”
Vương Nguyên rất nể tình, chắp tay hướng Trinh Nghi thi lễ một cái:
“Chúc mừng chúc mừng!
Sau này nhớ mời rượu đấy!”
Trinh Nghi lại tiếp tục chạy về phía trước, đôi giày thêu mềm nhẹ nhàng giẫm lên những phiến gạch xanh còn đọng hơi nước sau mưa.
Chiếc váy vàng nhạt phất phơ theo gió, mái tóc tơ lưa thưa trên vầng trán cao bị mồ hôi thấm ướt, lấp lánh ánh sáng dưới mặt trời.
“Tổ mẫu, a nương nói, con không cần bó chân nữa rồi!”
Đổng lão phu nhân mỉm cười gật đầu:
“Tốt, cũng tốt…”
Trinh Nghi lại chạy đi tìm đại tỷ:
“Đại tỷ, đại tỷ!
Ta có thể không bó chân nữa rồi!”
Thục Nghi buông kim chỉ trong tay xuống, lấy khăn lau mồ hôi trên trán Trinh Nghi, cười trách yêu:
“Đồ nha đầu ngốc…”
Trong đôi mắt cười của Thục Nghi, lại ẩn giấu một tia xót xa khó tả.
Trinh Nghi thì vẫn vui vẻ vô cùng.
Đến tối, khi ngồi trên bậc thềm ngắm sao, nàng cảm thấy bầu trời dường như rộng lớn và rực rỡ hơn bao giờ hết, như thể tầng sương mù che phủ trước đây đã dần tan đi.
Trên bậc đá, Trinh Nghi ngẩng đầu nhìn trời, hai tay chống xuống, cả người thả lỏng, thoải mái ngả ra sau, hai chân duỗi thẳng, thi thoảng lại nhẹ nhàng đong đưa.
Quýt cũng bắt chước Trinh Nghi mà nằm xuống, để lộ cái bụng lông xù mềm mại, hưởng thụ làn gió đêm.
Gió đêm thổi qua, khiến đôi tai của Quýt ngứa ngáy, nó bất giác cụp tai xuống.
Bỗng nhiên, nó nghĩ đến một chuyện—Giờ thì Trinh Nghi có thể dám tổ chức sinh thần rồi.
Thế thì năm sau, chẳng phải nó lại phải đau đầu suy nghĩ xem nên chuẩn bị lễ vật gì cho sinh thần mười tuổi của nàng hay sao?
Đi theo Trinh Nghi lâu ngày, khả năng tính toán của Quýt cũng không tệ.
Nó bỗng nhận ra, năm sau, Trinh Nghi sẽ tròn mười tuổi rồi.
Quýt quay đầu, lặng lẽ nhìn đứa nhỏ bên cạnh.
Nó hy vọng thời gian có thể chậm lại một chút, để nó có thể ở bên Trinh Nghi lâu hơn.
Nhưng đồng thời, nó cũng mong thời gian trôi nhanh hơn, nếu không, nó sợ rằng bản thân sẽ không thể chờ được đến ngày Trinh Nghi trưởng thành.
Dù chậm hay nhanh, nó chỉ mong đứa nhỏ này có thể mãi mãi vui vẻ như hôm nay.
Quýt không chút khiêm tốn mà cho rằng, công lao khiến Trinh Nghi vui vẻ hôm nay có một phần của nó—bốn năm trước, vào buổi sáng hôm ấy, chính nó đã đánh thức Trinh Nghi, rồi dẫn nàng trèo cửa sổ chạy trốn!
Nhìn Trinh Nghi cười rạng rỡ, Quýt cảm thấy mình thật vĩ đại.
Nó thầm quyết tâm, nhất định phải cố gắng sống thêm một quãng thời gian nữa—Nếu Trinh Nghi không còn mèo bên cạnh, chẳng phải sẽ rất đáng thương sao?
Nghĩ vậy, nó lại rướn người, chui rúc vào lòng Trinh Nghi, cọ cọ thân mình, sau đó dứt khoát nằm đè lên chân nàng, để lưu lại nhiều mùi hương của mình trên người nàng hơn.
Trước khi tiết Cốc Vũ kết thúc, nhân lúc ngọn đông phong cuối cùng còn lưu lại, theo lời mời của Tiền Dữ Linh, Thục Nghi dẫn Trinh Nghi đến bờ sông Tần Hoài để thả đoạn diều.
“Diều” tức là con diều, còn “đoạn” trong đoạn diều nguyên nghĩa là “ngừng lại”, ám chỉ việc nhân lúc gió xuân sắp qua, tranh thủ thả diều một lần cuối cùng.
Sau này, phong tục ấy dần phát triển thành việc viết lời cầu nguyện trừ tai giải nạn lên diều giấy, rồi cắt đứt dây, để gió cuốn đi, dân gian gọi đó là “đoạn diều trừ họa”.
Khi Trinh Nghi và Thục Nghi đến nơi, vì là buổi tối nên có rất nhiều người đang thả diều đèn—loại diều có gắn đèn, tương tự như thiên đăng.
Trinh Nghi rất thích những phong tục như thế này.
Nàng không tin vào chuyện tiêu tai cầu phúc, nhưng vào những ngày như hôm nay, nàng có thể được ra ngoài dạo chơi, một cách đường hoàng mà hòa vào bầu không khí náo nhiệt.
Không chỉ riêng nàng, với hầu hết nữ tử Hán gia, những ngày lễ hội và phong tục cũng giống như một ân xá dành cho họ.
Hai bên bờ sông Tần Hoài, những cánh diều đèn bay lượn, thuyền hoa qua lại không ngớt, đôi khi văng vẳng tiếng đàn tranh du dương hòa cùng khúc hát mềm mại.
Trinh Nghi dắt theo Quýt, tung diều chạy khắp nơi, Xuân Nhi hốt hoảng đuổi theo phía sau:
“Tiểu thư, chậm một chút nào!”
Tiền Dữ Linh cùng nhóm nữ tử cười đùa vui vẻ, Thục Nghi thì tránh khỏi chỗ đông người, tự mình thả một con mỹ nhân diều—diều giấy được cắt thành hình người, mặt trắng phấn, tóc đen vấn gọn, y phục sặc sỡ uyển chuyển.
Thế nhưng, diều còn chưa kịp bay cao để cắt dây, đã mắc vào tán cây.
Thục Nghi cảm thấy đây không phải là điềm lành, trong lòng thoáng lo lắng.
Bỗng nhiên, một giọng nói trầm nhẹ vang lên sau lưng nàng:
“Ta… giúp nàng lấy xuống nhé?”
Thục Nghi siết chặt trục cuốn dây diều trong tay, không quay đầu lại.
Thiếu niên áo lam kia bước lên một bước, do dự muốn nói thêm, nhưng còn chưa kịp mở miệng, đã thấy Thục Nghi nhẹ nhàng cắt đứt dây diều, khẽ đáp:
“Không cần.”
Nàng không dám ngẩng đầu, chỉ lùi lại hai bước, xoay người rời đi.
“Khoan đã, ta…”
Tiền Dữ Linh cắt ngang lời Ôn Dĩ Hành:
“Ôn công tử đã không thể tự làm chủ, vậy hà tất còn đến dây dưa?
Nếu để lời đồn lan ra, ngài không sao cả, nhưng nàng ấy thì phải chịu tai tiếng.”
Ôn Dĩ Hành cúi đầu im lặng, nhìn theo bóng dáng Thục Nghi nắm tay Trinh Nghi rời đi.
Quýt ngoái đầu, nhìn về phía thiếu niên ấy, rồi lại nhìn sang Thục Nghi, chỉ cảm thấy thế gian này thật bất công, đến đâu cũng toàn là những kẻ chẳng thể tự quyết định số phận của chính mình.
Trên ngọn cây, mỹ nhân diều bị gió thổi rung rinh, phát ra tiếng sột soạt khe khẽ.