Cố Đăng càng thêm ngại ngùng. Anh đã từng viết bài hát cho rất nhiều người: bà ngoại, dì và dượng, anh trai, cả đội ngũ trong studio, thậm chí cả con mèo của quản lý cũng từng được anh sáng tác cho.
Lúc đó, đầu óc anh lúc nào cũng đầy ắp ý tưởng, cảm hứng tuôn trào không dứt, anh cứ thế mà tiêu xài tài năng của mình một cách phung phí. Thế nhưng đến khi thật sự muốn viết một bài hát để tặng cho người khác, lại chẳng viết nổi một chữ.
Cố Đăng ôm mặt, bất giác cảm thấy mình như sắp sụp đổ.
Dù vậy, cảm giác ấy chỉ thoáng qua. Anh ngẩng đầu lên rồi nói: “Là bạn với nhau, không thể để anh chịu thiệt được. Tôi sẽ trả thêm cho anh chút gì đó.”
“Không cần đâu,” Chương Ly đáp “Vậy là đủ rồi.”
Sau đó, mặc cho Cố Đăng nói gì, Chương Ly cũng không đổi ý. Về đến homestay, Cố Đăng thầm nghĩ, hay là đợi viết xong bản nhạc rồi tặng cho anh ấy vậy. Anh cảm thấy mình vẫn còn ổn, biết đâu lại viết ra được điều gì đó.
Cố Đăng thức trắng đêm, nhưng chẳng có gì ra hồn.
Đến trưa, hai người gặp nhau ở nhà hàng. Ban đầu tính là chiều sẽ quay về, nhưng Cố Đăng lại bất ngờ nói không đi nữa.
Chương Ly đang vùi đầu vào đống cá với thịt, nghe vậy mới ngẩng lên hỏi: “Cậu còn việc gì à?”
“Tôi muốn ở lại đây vài ngày nữa.”
“Muốn tôi ở lại với cậu không?”
“Không cần đâu, mình tôi là được rồi,” Cố Đăng đáp “Với lại tôi nhớ anh còn phải đi quay tuần lộc nữa mà?”
Chương Ly gật đầu, không nói gì thêm, rồi tiếp tục ăn hết đống thịt trong đĩa. Cố Đăng thì như hồn để đâu đâu, cứ cắt miếng cá hồi áp chảo bé xíu trước mặt, ước chừng chỉ bằng một phần mười đĩa của Chương Ly, vậy mà anh cũng phải mất một lúc lâu mới ăn xong.
Trong thị trấn không có chỗ thuê xe. Ăn trưa xong, Cố Đăng bảo Chương Ly lái xe về, còn mình khi nào chơi chán sẽ tự tìm cách rời đi.
“Tôi đã tìm được xe để đi Seward rồi,” Chương Ly nói “Nơi này cậu không quen, cứ giữ xe mà dùng.”
“Ờ…” Cố Đăng đáp.
Dù anh cũng chẳng còn việc gì cần dùng đến xe.
Sau đó, Cố Đăng ra ngoài đứng chờ xe cùng Chương Ly. Hôm nay gió to, tóc anh bị thổi rối tung lên. Anh nheo mắt nhìn Chương Ly, không ngờ lại bắt gặp ánh mắt của anh ấy. Hai người chạm mắt nhau, Cố Đăng có chút ngẩn người.
Chương Ly vẫn bình thản, hỏi: “Cậu còn dự định gì không?”
“Không có.”
“Vậy thì…” Chương Ly hiếm khi ngập ngừng như vậy, một lúc sau mới nói “Cậu có muốn đi xem tuần lộc di cư không?”
Cố Đăng sững lại, rồi lắc đầu: “Thể lực của tôi chịu không nổi đâu.”
“Tôi đã chỉnh lại lộ trình, chọn một đường dễ đi hơn. Cậu chỉ cần đến vài điểm chính là được.” Chương Ly vừa nói vừa lấy từ túi ra một tờ giấy, trên đó là bản đồ di cư của tuần lộc do chính tay anh ấy vẽ, từng điểm dừng đều được ghi chú rất chi tiết.
Hành trình đi bộ 500 km ban đầu giờ được thay bằng kết hợp máy bay và đi bộ, chỉ dừng lại ở một vài điểm quan trọng, độ khó giảm đi rất nhiều.
Giấy và bút màu là của homestay, xem chừng bản kế hoạch này là Chương Ly thức đêm để làm. Nhưng sao anh ấy lại muốn rủ mình đi? Thậm chí còn không tiếc công thay đổi cả hành trình?
Cố Đăng thấy cảm động, nhưng anh thật sự không thể đi được, đành trả lại bản đồ rồi nói: “Cảm ơn anh đã rủ tôi, nhưng thôi vậy.”
Chương Ly không nói gì thêm, Cố Đăng cũng im lặng. Chỉ còn tiếng sóng biển vỗ rì rào. Không biết bao lâu sau, bên đường vang lên tiếng động cơ, Cố Đăng ngẩng đầu, nhưng chỉ thấy một chiếc xe chạy ngang qua.
Anh khẽ thở ra, rồi bất chợt hỏi: “Chương Ly, anh có muốn ngủ với tôi không?”
Câu này quá đột ngột, lại quá tự nhiên, đến mức Chương Ly cũng không phản ứng kịp.
Cố Đăng lại nói: “À, ý tôi là lên giường. Quan hệ ấy.”
Chương Ly vẫn không nói gì, nhưng sắc mặt đã trở nên khó coi.
Cố Đăng hiểu ra: “Thì ra là anh không muốn.”
Anh cảm thấy vô cùng bối rối. Giờ anh chẳng thể viết được bài nào nữa, ngoài khuôn mặt này ra, thật sự chẳng còn gì để cho đi.
Nhưng Chương Ly lại không cần.
Không khí im lặng đến mức cả tiếng sóng biển cũng như biến mất. Đúng lúc đó, lại có một chiếc xe khác chạy đến. Cố Đăng còn định nói gì đó, nhưng Chương Ly đã đứng dậy đi ra lề đường, không chút do dự.
Có lẽ Chương Ly đang giận. Điều này khiến Cố Đăng chẳng còn can đảm để nói thêm điều gì.
Phải rồi, anh vừa rồi quá l* m*ng, chẳng khác nào quấy rối .tình d.ục. Cố Đăng chán nản cúi đầu, khẽ nói một câu xin lỗi.
Nhưng kỳ lạ là Chương Ly lại chưa đi ngay. Hắn mượn bút của người lái xe, rồi viết gì đó lên tờ giấy. Sau đó quay lại, đặt bản đồ vẽ tay kia lên ghế.
Cố Đăng ngẩng đầu nhìn anh, mím môi thật chặt.
Chương Ly nhìn gương mặt đang căng thẳng của Cố Đăng, nói: “Ba ngày nữa tôi sẽ xuất phát từ Anchorage. Nếu cậu đổi ý, hãy gọi vào số điện thoại trên đó.”
Cố Đăng ngây ra nhìn tờ giấy, gió thổi làm nó bay lên, anh vội vàng đưa tay giữ lại. Đến khi ngẩng đầu lên lần nữa, Chương Ly đã rời đi.
Cố Đăng ngồi trên chiếc ghế bên bờ biển cả buổi chiều. Sau đó gia hạn thuê phòng, rồi bắt đầu viết nhạc. Ép bản thân viết rất đau đầu, nhưng anh vẫn cố gắng viết ra thứ gì đó.
Trước đây, anh từng đọc được một bài viết trên mạng. Có người nói rằng rõ ràng họ đang sống rất hạnh phúc, không thiếu tiền cũng chẳng thiếu thời gian, đi khắp thế giới chơi, vậy mà vẫn thấy trống rỗng.
Bình luận được nhiều lượt thích nhất là: Vì bạn chỉ đang hưởng thụ, chứ không sáng tạo hay cống hiến. Lâu dần sẽ thấy chán thôi.
Khi ấy, Cố Đăng còn thấy mình may mắn hơn nhiều người, vì anh chọn con đường sáng tạo từ rất sớm, không cần lo lắng chuyện đó. Chỉ cần còn viết nhạc, anh vẫn có giá trị, sẽ không cảm thấy trống rỗng.
Cho đến một ngày, anh phát hiện mình không viết được nữa.
Cảm giác đó không đến trong chốc lát, mà là một quá trình kéo dài. Giống như cách thời gian tước đi sức khỏe, sự tò mò và tập trung của con người, ông trời cũng lấy đi tài năng, cảm hứng và sức sáng tạo của anh một cách chậm rãi nhưng tàn nhẫn.
Ban đầu, Cố Đăng không để tâm. Cả giới phê bình lẫn người hâm mộ cũng chưa ai nhận ra. Nhưng một năm trôi qua, anh vẫn không thể viết được bất cứ điều gì.
Với Cố Đăng, đó là điều không thể xảy ra.
Từ khi ra mắt năm 12 tuổi cho đến đỉnh cao lúc 25 tuổi, dù có bận rộn đi diễn cỡ nào, mỗi năm anh cũng đều đặn ra một album. Khi cảm hứng tốt thì còn ra hai. Anh cũng thường xuyên chia sẻ các bản demo và chơi ngẫu hứng trên mạng.
Âm nhạc với anh lúc ấy dễ dàng như hơi thở. Anh trời sinh có giọng hát hay, lại thêm khả năng sáng tạo mạnh mẽ, chỉ cần chơi chơi cũng viết ra được những bài được yêu thích. “Vũ Trụ Kẹo” là bài anh viết trong 5 phút, đến giờ vẫn đang đứng đầu bảng tình ca ăn khách.
Lúc đó, anh ngây ngô tin rằng cuộc sống sẽ luôn rực rỡ và hạnh phúc. Cho đến năm sau, anh vẫn không thể viết nổi. Dù có cố gắng đến đâu, bài hát viết ra cũng không đúng, cảm giác sai hoàn toàn.
Bạn bè trong giới bảo anh quá khắt khe với bản thân. Nhưng Cố Đăng không thấy vậy. Với tiêu chuẩn của anh, mấy bài đó chỉ là rác. Anh không thể chấp nhận việc phát hành chúng dưới tên mình.
Có người khuyên anh nên nghỉ ngơi, anh nghe theo, nhưng kết quả lại là nỗi lo lắng càng lớn hơn. Vì anh nhận ra mình không thể dừng lại được. Dù có ép bản thân nghỉ, trong đầu vẫn cứ vang lên đủ loại giai điệu.
Cố Đăng từng nghĩ mình chỉ đang gặp khủng hoảng sáng tác. Cho đến khi bác sĩ riêng thêm phần đánh giá tâm lý vào hồ sơ khám sức khỏe, anh được chẩn đoán mắc trầm cảm nặng.
Kết quả đó hoàn toàn nằm ngoài dự đoán của anh.
Mọi người xung quanh đều không hiểu chuyện gì xảy ra, ngay cả anh cũng chẳng rõ vấn đề nằm ở đâu. Dù từ nhỏ anh đã được nhận nuôi, nhưng người nhận nuôi lại là dì ruột, đối xử với anh luôn nhẹ nhàng, chưa từng thiên vị hay ngược đãi. Anh chưa từng gặp phải cú sốc lớn nào, cũng chưa từng vướng vào môi trường làm việc đầy thủ đoạn tranh giành.
Anh nổi tiếng, có tiền, chỉ là không thể viết được nhạc, vậy tại sao lại trầm cảm nặng đến mức đó?
Năm đầu tiên sau khi được chẩn đoán, anh hoàn toàn không chấp nhận chuyện bản thân mắc bệnh. Anh vẫn sống nghiêm túc, phối hợp điều trị. Nhưng không ngờ một năm sau lại bị chẩn đoán mắc rối loạn lưỡng cực. Bác sĩ tâm lý nói trước đó chẩn đoán trầm cảm là sai, vì rối loạn lưỡng cực rất dễ gây hiểu lầm, phần lớn bệnh nhân chỉ tìm đến bác sĩ trong giai đoạn trầm cảm.
Lưỡng cực thì lưỡng cực, anh chẳng quan tâm nữa. Thậm chí anh còn khá thích cảm giác lúc hưng cảm nhẹ.
Anh điều trị thêm nửa năm, ngay cả bác sĩ tâm lý cũng nói tình trạng của anh đã khá hơn. Nhưng điều kỳ lạ là anh vẫn không thể viết nổi thứ gì. Anh nghĩ chắc là do tác dụng phụ của thuốc, thế là tự ý ngưng thuốc ba tháng, kết quả vẫn chỉ viết ra toàn rác rưởi.
Từ lúc phát bệnh đến khi được chẩn đoán chính xác, anh đã nỗ lực suốt bốn năm. Nhưng cuối cùng lại phát hiện ra bản thân chẳng thể viết nổi gì nữa.
Hết thật rồi.
Cả thế giới của anh sụp đổ.
Một ca nhạc sĩ không viết được nhạc thì còn là ca nhạc sĩ không? Không làm ca sĩ nữa, thì anh còn là anh?
Không còn. Một khi anh không còn sáng tạo, mọi ý nghĩa thuộc về anh cũng biến mất.
Anh bị cảm giác vô nghĩa khổng lồ nuốt chửng, không thể tận hưởng, cũng không thể dừng lại, trừ khi anh lại viết được một bài hát khiến bản thân hài lòng.
Sau khi Chương Ly rời đi, anh lại thức trắng một đêm. Nhìn ra đại dương tối om, anh cố gắng nhớ lại cảm giác tràn đầy cảm hứng ngày trước. Nhưng đến tận lúc trời sáng, anh vẫn chưa viết xong bài hát ấy.
Đến đây, anh cuối cùng cũng buông xuôi.
Anh nghĩ, thế giới này thật công bằng. Những năm qua, anh dựa vào sáng tác mà nổi bật, nhận được biết bao yêu mến và vinh quang. Nhưng rồi, ông trời cũng dần dần lấy lại tất cả. Thứ tha dành cho anh đã biến mất, anh cũng bắt đầu giống như bao người khác trên thế gian này, đau đớn, hoang mang, và lạc lõng.
Hôm sau, anh mua một chiếc thuyền cao su, nói là muốn đi du lịch đường dài. Bác chủ nhà rất nhiệt tình, còn tặng anh hai quả chuối để ăn dọc đường.
Anh lại đến vịnh hẹp ấy. Vịnh vẫn trong trẻo, yên ắng như cũ, nhưng lần này không có cá voi, cũng không có Chương Ly.
Anh tắt máy, để biển cả và sông băng cắt đứt mọi dấu vết của con người. Đắm mình trong khung cảnh ấy, sẽ khiến người ta cảm thấy vừa choáng ngợp, vừa cô đơn. Nhưng anh không sợ, anh thích cảm giác đó. Chỉ khi một mình, anh mới cảm thấy mình là chính mình.
Anh nằm trên thuyền cao su, nhìn mặt trời rơi xuống biển, rồi ngước lên thấy bầu trời đầy sao. Gió biển lành lạnh lướt qua người anh, như một bàn tay vô hình xoa dịu mọi xúc cảm trong lòng.
Thật tuyệt. Gần kề cái chết, anh dường như lại có thể cảm nhận vẻ đẹp của cuộc sống.
Anh nhắm mắt, nhảy xuống biển.
Nước lạnh buốt khi chạm vào, nhưng rất nhanh sau đó anh cảm thấy một sự dịu dàng không thể diễn tả. Nước biển nhẹ nhàng bao lấy anh, như thể anh đã trở lại trong bụng mẹ.
Anh nghĩ, mình sắp chết rồi. Những vui buồn, khổ đau sẽ biến mất, anh sẽ không còn được nhìn thấy hoàng hôn dịu dàng như hôm nay, không còn nghe thấy tiếng cá voi vang lên từ đáy đại dương. Âm nhạc, món ngon, mèo chó, đàn piano, guitar bass, trống, núi non, biển cả, mặt trời và mặt trăng… cùng với suy nghĩ, gu thẩm mỹ, sự sáng tạo của anh… tất cả sẽ biến mất. Mọi thứ trên đời này sẽ cùng cái chết của anh mà tiêu tan. Anh sẽ không thể cất lên một âm thanh nào nữa, càng không thể hát nổi một nốt nhạc. Không ai biết nỗi đau của anh, cũng không ai cảm được niềm vui của anh. Tất cả ý nghĩa sẽ tan biến, tất cả tồn tại sẽ hóa thành tro bụi. Thế giới sụp đổ, tan vào hư không.
Nghĩ đến đây, anh bỗng thấy buồn, tim bắt đầu đập nhanh hơn. Khi oxy bị tiêu hao nhiều hơn, anh bắt đầu cảm thấy đau đớn.
Nhưng tại sao lại là anh?
Tại sao lại để anh tiếp xúc với âm nhạc từ khi còn bé, rồi khiến anh không thể làm được việc gì khác?
Từ lần đầu tiên lên sân khấu hát năm 7 tuổi, đến 29 tuổi quyết định kết thúc cuộc đời, ba phần tư cuộc đời anh đã gắn chặt với âm nhạc. Âm nhạc nuôi dưỡng anh, cũng giúp anh tìm thấy giá trị cuộc sống.
Mọi người đều nói ông trời ưu ái anh, nhưng tại sao, lại để anh không thể viết nổi bất kỳ bài hát nào vào lúc anh rực rỡ nhất?
Mấy năm đầu mất cảm hứng, cũng có người an ủi rằng không viết được nhạc thì đã sao, bây giờ anh đã có cả danh tiếng lẫn tiền bạc, hoàn toàn có thể làm việc khác. Thế giới này có biết bao người còn nghèo khổ hơn anh, họ vẫn đang chật vật sống đó thôi? Sao anh lại không thể?
Ừ nhỉ, sao anh lại không thể?
Anh cũng từng cố an ủi bản thân như vậy, nhưng rất nhanh đã phát hiện kiểu tự dối lòng ấy chẳng có ý nghĩa gì. Anh không thể sống thiếu âm nhạc, một khi từ bỏ âm nhạc, anh sẽ không còn là chính mình nữa.
Anh đã cố chấp bốn năm, xé nát bao bản nháp, không ngừng nghi ngờ bản thân, nhưng vẫn không thể trở về như trước.
Thật ra anh lẽ ra nên hiểu từ sớm, khi đặt hết tất cả vào âm nhạc, thì cũng phải hiểu rằng đó là con dao hai lưỡi. Một khi không thể sáng tác, anh sẽ sụp đổ. Nhưng lúc người ta đang sống trong hạnh phúc, rất khó để nhận ra. Anh bị ánh sáng rực rỡ ấy làm mờ mắt, tưởng rằng mình là người đặc biệt, tưởng rằng tài năng ấy sẽ tuôn mãi không dừng. Cho đến khi hào quang tan đi, anh mới nhận ra, hóa ra anh cũng chỉ là người bình thường.
Thật nực cười. Đến giờ phút này rồi mà anh vẫn không cam lòng.
Phải rồi, chẳng lẽ anh sẽ chết như vậy sao?
Chứ không thì sao? Ngoài cái chết, anh còn có thể tìm thấy yên bình ở đâu?
Cảm giác muốn thở ngày càng mãnh liệt, bản năng sinh tồn tràn ngập khắp hệ thần kinh. Nhưng anh chỉ nín thở, để mặc cơ thể chìm sâu xuống biển. Nhịp tim chậm lại, máu dồn về tim và não, cơ thể anh dần tê liệt, đầu óc bắt đầu xuất hiện ảo giác.
Anh nghĩ, đây chắc là cái gọi là “cuộn phim cuộc đời” mà người ta hay nói.
Cuộc đời anh cũng coi như dữ dội, từng đứng trên đỉnh cao, cũng từng rơi xuống đáy vực. Nhưng lạ thay, lúc cận kề cái chết, anh lại nhớ đến một buổi chiều bình thường thời cấp ba.
Lúc ấy anh đã nổi đình nổi đám, nhưng vẫn giống như bao học sinh khác, ngồi trong lớp học chen chúc mà học thuộc văn cổ.
Cũng như phần lớn học sinh lúc ấy, anh chẳng hiểu hết được ý nghĩa những câu văn đó. Nhưng anh là học sinh ngoan, nghe lời thầy cô, nên đã học thuộc tất cả.
Anh đã học thuộc… là đoạn nào nhỉ?
Oxy dần cạn kiệt, anh bắt đầu cảm thấy cô đơn, đau đớn, bất lực, gần như không thể suy nghĩ tiếp.
Anh nhận ra rõ ràng, cái chết đang đến gần.
Đúng lúc ấy, từ xa bỗng vang lên tiếng đọc bài: “Xưa kia, kẻ giàu sang mà tên tuổi bị lu mờ thì nhiều không kể xiết, chỉ có những người khí phách phi thường mới được lưu danh. Như Văn Vương bị giam mà làm nên Chu Dịch; Khổng Tử gặp cảnh khó mà soạn ra Xuân Thu; Khuất Nguyên bị đày mà viết Ly Tao; Tả Khâu bị mù mà có Quốc Ngữ; Tôn Tẫn bị cụt chân mà biên soạn Binh pháp; Lã Bất Vi bị đày đến đất Thục mà để lại Lã Thị Xuân Thu; Hàn Phi bị giam ở Tần mà viết Thuyết nan, Cô phẫn; ba trăm bài thơ trong Kinh Thi, phần lớn đều do các bậc thánh hiền vì uất ức mà sáng tác.”
Sư thuyết
Những người bạn học khuôn mặt đã mờ nhòe từ lâu, xen lẫn giọng nói của chính anh mười mấy năm trước, xuyên qua không gian và thời gian mà vang lên nơi này.
Suốt mười năm sau khi học thuộc đoạn đó, anh vẫn không hiểu được nó có ý nghĩa gì. Khi ấy anh còn quá trẻ, cũng quá suôn sẻ, không biết nỗi đau trong những dòng chữ ấy là thế nào, càng không hiểu được các bậc tiền nhân phải có bao nhiêu quyết tâm và nghị lực mới chịu đựng được những khổ đau đó.
Anh chỉ là đã học thuộc đoạn văn ấy.
Rồi hơn mười năm sau, từ đỉnh cao rơi xuống vực sâu, anh lại vô tình đồng cảm được với những dòng chữ ấy.
Hóa ra từ hơn hai ngàn năm trước, đã có biết bao người cũng trải qua chuyện giống anh. Anh không đơn độc. Thế gian này vẫn có người đau đớn, hoang mang, và bất lực như anh.
Biển dày đặc bao lấy anh, như một cái ôm vô hình.
Phổi ngày càng thiếu oxy, ngay cả đầu óc cũng bắt đầu trì trệ. Trong màn đêm đặc quánh, anh bỗng mở choàng mắt, hóa ra anh không thật sự muốn chết, anh chỉ là không biết phải sống thế nào.
Anh dồn hết sức bơi lên mặt nước, nhưng xung quanh tối đen như mực, không biết đâu là hướng đi. Anh chỉ có thể dựa vào bản năng mà bơi lên.
Từng chuỗi bong bóng trào ra khỏi miệng và mũi anh, là bằng chứng oxy đang bị cuốn đi. Nước biển đè ép lấy anh, cảm giác đau đớn vì khát thở mỗi lúc một rõ rệt. Thêm một bong bóng nữa trôi đi như cá nhỏ, anh đã thở ra hết không khí còn lại trong người.
Anh nổi lềnh bềnh trong biển đen, cảm thấy nỗi sợ hãi tột cùng.
Trước kia, anh nghĩ cái chết là giải thoát, là bình yên, có thể đem lại yên ổn. Nhưng giờ anh mới biết, cái chết còn là nỗi đau, là sự cướp đoạt, là một dạng hủy diệt.
Anh lịm đi trong chốc lát, đến khi tỉnh lại lần nữa thì nghe thấy tiếng sóng biển.
Anh dốc hết sức bơi về phía có âm thanh. Lúc này cơ thể anh đã chẳng còn chút oxy nào, tim, phổi, não đều sắp ngừng hoạt động, chỉ còn thân thể là còn vận động theo phản xạ.
Anh không muốn chết. Anh chưa muốn chết ở đây!
“Ùm” một tiếng, anh lao lên khỏi mặt nước, thở hổn hển như một đứa trẻ mới chào đời.
Sao trời đã biến mất, nhưng ánh sáng từ phương đông đang dần ló rạng. Mặt trời sắp mọc rồi.
Biển cả và sông băng bắt đầu hiện ra dưới ánh bình minh. Anh leo lên thuyền cao su, cảm thấy vừa hoang mang, vừa vui mừng khôn xiết. Anh đã được sống lại lần thứ hai.