[Melbourne, năm 1938.]
Năm đó khi lần đầu tiên Kim Hồng Mai đến khách sạn Trường An, Trần Nguyên Cương 15 tuổi.
Thời gian đó, khách trong khách sạn đều đồn rằng, có một vũ đoàn Châu Âu đến Melbourne, vũ nữ các nước có mặt trong vũ đoàn đều tranh tài khoe sắc, thậm chí còn có một phụ nữ người Thượng Hải. Cánh đàn ông độc thân ở phố người Hoa ai nấy đều rất tò mò, nhưng hầu hết đều không đào đâu ra tiền mua vé vào cửa của buổi biểu diễn.
“Vũ đoàn của Châu Âu, vì sao lại đến nước Úc?” Buổi sáng hôm nay, Trần Nguyên Cương đã nghe thấy khách khứa hỏi thăm lẫn nhau.
“Chiến tranh lan tràn gay gắt, Châu Âu cũng sắp bị nổ tung thành đống hoang tàn.” Một người khác đáp lời: “Vũ đoàn nhiều miệng đợi ăn, trưởng đoàn dù thế nào cũng phải nghĩ cách, cho nên lúc này mới đến đây.”
Cách núi cách biển, lửa đạn pháo binh vẫn chưa chạm tới lục địa xa xôi và cô đơn ở Nam bán cầu này, thế nhưng cái bóng của Chính sách nước Úc trắng (*) vẫn treo lơ lửng trên đầu, số lượng người Hoa lựa chọn rời đi cũng ngày càng tăng nhanh, người lớn trong phố cười đùa chế giễu, mọi người truyền nhau tin tức của cố hương, cũng có người tập hợp người Hoa lại để quyên tiền và vật phẩm.
(*) Chính sách nước Úc trắng (White Australia policy) nhằm tích cực hạn chế việc nhập cư của những người di cư không phải da trắng. Chính sách này bắt nguồn sau khi Úc thông qua Đạo luật hạn chế nhập cư 1901 nhằm cấm những người không phải người châu Âu di cư vào nước này.
Tin tức tốt vẫn luôn rất ít ỏi, thời gian lâu dần, sĩ khí cũng giảm mạnh. Vào tháng Trung Thu, trong khách sạn chợt có người đề xướng hô to hỏi ông chủ Chúc, khi những “khách mỏ vàng” trên phố này đến Melbourne, điểm đặt chân đầu tiên của họ luôn là chỗ ông, năm nay chi bằng ông làm chút việc thiện, giúp sắp xếp một số hoạt động giải trí cho mọi người.
Ông chủ Chúc ngậm điếu thuốc lào mua được từ chỗ thương nhân Trung Đông, dáng vẻ thời thượng rất “Tây” xuất hiện trước mặt mọi người. Ông ấy nhíu mày nói ồn ào cái gì, các người muốn làm gì? Đánh bài? Xem phim điện ảnh? Hay là gọi đoàn kịch rách nát kia đến hát hí khúc?
Dưới đài đều khịt mũi, chê ông ấy cổ lỗ sĩ. Cuối cùng có một giọng nói vang lên, bảo ông ấy đi đến vũ đoàn Châu Âu gọi vũ nữ đến khiêu vũ cho mọi người thưởng thức.
Tiếng thì thào ghét bỏ dần nhỏ lại, những người bên cạnh cũng hào hứng hẳn, vũ đoàn Châu Âu mới đến gần đây dần có tiếng tăm, kỹ thuật nhảy của vị Kim tiểu thư kia đối với người nước ngoài có thể phong tình lẳng lơ, nhưng đối với những người trên con phố này lại là hơi thở quê nhà đã lâu ngày không được nhìn lại.
Mới đầu chỉ có vài người hô hào, đến sau cùng đã dẫn nên một trận ồn ào:
Đến khiêu vũ!
Đến khiêu vũ!
***
Ông chủ Chúc phun một làn khói thuốc, chép miệng, đặt điếu thuốc dài ngoằng sang bên cạnh. Dạo gần này số lượng người đến phố người Hoa quá ít, Trung thu cũng không thể về thăm quê nhà, mọi người đều muốn tìm chút náo nhiệt cũng là lẽ thường tình.
“Vậy thì, Phở đâu!” Ông ta dài giọng gọi.
Lúc này Trần Nguyên Cương 15 tuổi lộn nhào từ trong đám đông đứng dậy.
Đây đã là năm thứ năm Trần Nguyên Cương theo ba mẹ đến nước ngoài sinh sống. Ban ngày, cậu đi học trong một ngôi trường tiếng Hoa cùng với một đám con nhà giàu người Mã Lai và tầng lớp con cái Hoa kiều thượng lưu; tan học cậu lại chạy đến khách sạn này làm giữ cửa để kiếm tiền trợ giúp ba mẹ đang mở một tiệm phở ở phố người Hoa cách đó không xa.
Tay nghề nấu nướng của ba mẹ không giỏi, món ăn họ làm tốt nhất chính là món phở xào, việc làm ăn buôn bán này cũng đã khiến Trần Nguyên Cương mất đi tên thật của mình, người trong phố thường gọi cậu là “Phở”.
Trần Nguyên Cương ghét cay ghét đắng cái tên này, ghét cả mùi vị của món phở xào, cậu càng ghét ba mẹ cả người bám đầy dầu mỡ. Sau khi tan học, cậu thà rằng phải canh cửa khách sạn đến đêm khuya, cũng không muốn trở về ngôi nhà tuốt tận cùng trong phố người Hoa.
Quay trở lại chuyện khách sạn, Trần Nguyên Cương 15 tuổi đứng ra khỏi đám đông, bị ông chủ Chúc dùng điếu thuốc gõ vào đầu. Ông ta liếc mắt quan sát cậu, cất giọng sai khiến: “Đi, đi gọi phòng thu chi viết một bức thư bằng tiếng Anh, mày đi gửi đến cho vũ đoàn. Hỏi thăm họ xem nếu mời vị vũ nữ Trung Quốc ấy đến đây một chuyến thì phải tốn bao nhiêu tiền.”
Trần Nguyên Cương vội vã đáp lời, sau đó chạy lên tầng hai tìm kế toán viết thư. Một tiếng sau, một bức thư tiếng Anh nóng hổi đã ra lò, được đặt trong một bì thư có dán sáp theo nghi thức của nước ngoài. Sáp vẫn còn nóng, Trần Nguyên Cương nâng niu bức thư trong hai tay từ phố người Hoa chạy một mạch đến đường Collins ở trung tâm Melbourne.
Đó là khách sạn nơi vũ đoàn Châu Âu nghỉ lại.
Trần Nguyên Cương thường chỉ qua lại giữa hai điểm là trường học và phố người Hoa, lần đầu tiên đến khu vực trung tâm thành phố, cậu căng thẳng đến mức không dám ngước mắt lên, sau khi va phải vài người, cậu cũng đã đến trước cổng khách sạn, lúc đó cậu chỉ thấy ba bốn người phụ nữ trẻ tuổi dáng người yểu điệu đứng ở cổng hút thuốc, thỉnh thoảng còn phát ra tiếng cười lớn lảnh lót.
Người đi tới đi lui xung quanh đều là tóc vàng, tóc nâu, Trần Nguyên Cương liếc mắt là có thể nhận ra Kim Hồng Mai có cùng một màu tóc đen với mình. Khi đó Kim Hồng Mai mặc một chiếc váy dài màu vàng, trang điểm đậm, trên vai đang khoác một chiếc vest đen của đàn ông dùng để hạn chế nam giới tán tỉnh mình. Cô ấy khác với bất kỳ người phụ nữ phương Đông nào mà cậu đã từng gặp, cô ấy chỉ đứng đó mà đã giống như có một ngọn lửa vàng bốc lên từ mặt đất.
Tiếng Anh của cô ấy chắp vá, những câu nói toàn sai ngữ pháp, nhưng câu từ đơn giản nhất cũng có thể bày tỏ ý kiến, đổi lấy những trận cười nghiêng ngả của đám phụ nữ khác màu da bên cạnh. Một đám phụ nữ đứng đó giống như một bụi hoa dại đua nhau nở rộ trên đường phố Collins, khiến đám đàn ông đi ngang qua buộc phải ghé mắt nhìn lại.
Có người phụ nữ nhìn thấy Trần Nguyên Cương, bèn đẩy vai Kim Hồng Mai ra hiệu cho cô ấy quay đầu lại. Từ khi cậu sinh ra đến nay chưa từng nói chuyện với phụ nữ xinh đẹp thế này bao giờ, ấp a ấp úng mãi, cuối cùng cô ấy đã nhận lấy phong thư trong tay cậu.
“Chúng tôi muốn.” Trần Nguyên Cương cố gắng bình tĩnh nhất có thể: “Chúng tôi muốn mời cô, đến khiêu vũ.”
“Mời tôi đi khiêu vũ sao?”
Kim Hồng Mai nhìn Trần Nguyên Cương từ trên xuống dưới, ngón áp út lau đi vết son trên khóe môi, học theo giọng điệu của cậu: “Đi ra ngoài khiêu vũ, tôi không làm chủ được, cậu đi thương lượng với trưởng đoàn đi, ông ấy ở phòng 203.”
Thế là cậu lại đỏ mặt nhận về bức thư, sau đó đi về phía cổng lớn khách sạn sau lưng Kim Hồng Mai, mới đi vài bước, Kim Hồng Mai đã gọi cậu lại, hỏi: “Cậu biết nói tiếng Anh không?”
Cậu đi học ở trường học tiếng Hoa, tiếng Anh có thể nói là hạng nhất hạng nhì trong phố người Hoa. Nhưng vì cậu quá nhát gan, không dám mở miệng nói. Lúc này chợt bị hỏi đến nên nhất thời nghẹn họng.
Kim Hồng Mai kẹp điếu thuốc trong tay đi đến, đưa tay nâng cổ áo vest khoác trên vai lên. Vai áo vest rộng lớn, khoác trên vai cô ấy lại không quá xuề xòa, cô ấy rất gầy, nhưng vóc người có thể đỡ lấy chiếc áo to lớn của đàn ông, trên vẻ mặt mang theo vẻ trịch thượng. Trần Nguyên Cương nhìn chằm chằm vào mặt cô ấy, nhận ra tầm mắt của mình không thoát khỏi bóng dáng ấy, sau đó cậu chợt nghe Kim Hồng Mai nói: “Tôi dạy câu ba chữ, ba chữ là đủ rồi.”
“Ai.” Cô ấy chỉ về Trần Nguyên Cương.
“Èn – vai – tờ.” Cô ấy chỉ vào bức thư.
“Xi.” Cô ấy chỉ vào mình.
Trần Nguyên Cương ngơ ngác một hồi lâu mới nhận ra ba chữ ấy là: I, Invite, She.
Cậu đột nhiên nhận ra được một điều, với trình độ tiếng Anh của Kim Hồng Mai, phát âm và ngữ pháp đầy lỗ hổng, nhưng cô còn cất cao giọng nói chuyện trước mặt người phương Tây, vậy thì cậu sợ gì chứ? Cậu đang căng thẳng cái gì chứ?
Thế là cậu ưỡn ngực, nghiêm túc nói: “Tôi sẽ nói với trưởng đoàn.”
Sau đó cậu ưỡn ngực ngẩng đầu đi vào trong khách sạn tìm gặp trưởng đoàn.
Một ngày nào đó sau khi trưởng thành, Trần Nguyên Cương đang hút thuốc và chuyện trò vui vẻ với người khác trên sân golf, cậu chợt hốt hoảng nhớ lại, lần đầu tiên mình ngẩng cao đầu trước mặt người ngoài, chính là vào buổi chiều khi gặp mặt Kim Hồng Mai.
Cậu dùng dáng vẻ khi thuyết trình báo cáo ở trường học để đàm phán với ông trưởng đoàn quốc tịch Anh kia, cậu nói chuyện với tốc độ đều đặn, dùng từ ngữ chọn lọc, cuối cùng trưởng đoàn còn đứng dậy tiễn cậu đi ra khỏi phòng khách. Trong lúc nói chuyện, cậu cũng hiểu được, vũ đoàn rất hiếm khi cho phép diễn viên ra ngoài biểu diễn một mình, nhưng trưởng đoàn cũng đã rời xa quê hương lâu ngày, những trải nghiệm cuộc sống ở Trung Quốc khiến ông ấy hiểu rõ ý nghĩa của Tết Trung Thu, vì vậy cũng hiểu và cảm thông với nỗi nhớ nhà của người dân Trung Quốc trong phố người Hoa. Ông ấy cho phép Kim Hồng Mai đi đến khách sạn Trường An biểu diễn, nhưng phí diễn xuất phải đưa tới vũ đoàn, Kim Hồng Mai có thể lấy được bao nhiêu do ông ấy làm chủ, nếu không quy tắc trong đoàn sẽ loạn.
Trần Nguyên Cương đã hiểu ý, cũng đã ghi nhớ lại, trở về truyền đạt từng câu từng chữ cho ông chủ Chúc, ông chủ Chúc hiếm khí nhìn thẳng vào cậu, khen cậu làm việc rất gọn gàng, sau đó dùng giấy báo gói tiền thưởng đưa cho cậu.
Từ đó, tin tức Kim Hồng Mai sắp đến khách sạn Trường An biểu diễn đã truyền đi khắp phố người Hoa. Ông chủ Chúc nhân lúc tin tức còn nóng sốt, đã bán ra số lượng chỗ ngồi trà nước trong ngày Tết Trung Thu, giá sau đội giá trước cao ngất… nhưng dù cao đến mấy cũng không ngăn cản được đám đàn ông độc thân chạy theo như vịt, một vé trà nước cũng trở nên khó tìm.
Trần Nguyên Cương hào hứng mình không cần bỏ một xu cũng có thể nhìn thấy Kim Hồng Mai múa, đám cậu ấm lỗ mũi hất lên trời trong trường học đều đến tìm xin cậu xếp cho chỗ ngồi. Mọi người đã bị đám mây đen là Chính sách nước Úc trắng đè áp quá lâu, đã rất lâu rồi phố người Hoa không có sự kiện nào có thể huy động đông đảo mọi người như thế, ai nấy đều đang chờ mong sợ xuất hiện của Kim Hồng Mai.
Vào ngày Trung Thu.
Ông chủ Chúc là người rất phong độ, trước khi buổi biểu diễn bắt đầu, ông ấy đã yêu cầu Trần Nguyên Cương giao chiếc váy khiêu vũ mà ông ấy đặt may riêng cho Kim Hồng Mai tại tiệm may ở khu phố người Hoa đến khách sạn nơi vũ đoàn đang ở, đồng thời còn đưa cho cậu tiền đi xe.
Thường xuyên qua lại nên Trần Nguyên Cương đã trở thành cầu nối giữa khách sạn và Kim Hồng Mai. Hàng ngày cậu đều thẳng lưng, ngày Trung Thu hôm đó cậu bỏ vạt áo sơ mi vào quần tây, bôi dầu lên tóc rồi đi đón Kim Hồng Mai một cách vẻ vang.
Buổi biểu diễn của vũ đoàn đến chiều mới kết thúc, một đám người chậm rãi trở về khách sạn. Kim Hồng Mai đi phía sau cùng, trong tay xách đôi giày múa, đôi chân trần xỏ vào đôi giày cao gót màu vàng đen. Trưởng đoàn quản lý đoàn vũ nữ rất nghiêm khắc, phục trang của buổi diễn đều do vũ đoàn chuẩn bị, diễn xong phải lập tức trả lại. Ông chủ Chúc ngại bộ váy múa đó quá “Tây”, thế là ông ấy quyết định đặt may riêng cho cô ấy một bộ phục trang mang theo những chi tiết của quê nhà, giữa eo còn được thêu hình hoa mẫu đơn.
Trần Nguyên Cương ôm bộ váy múa mẫu đơn trong tay đi theo sau lưng Kim Hồng Mai về phòng. Cô ấy cũng không tránh hiềm nghi, đứng sau tấm bình phong thay quần áo, bóng ảnh chồng chéo đổ xuống đất tạo nên những đường cong duyên dáng.
Trần Nguyên Cương cúi đầu, căng thẳng đến mức đổ mồ hôi trán. Đang lúc dự định đi ra ngoài, chợt nghe một giọng nói uể oải từ trong bình phong vang đến “Qua đây”, hai chân cậu không tự chủ được bèn đi qua đó.
Cậu nhìn thấy Kim Hồng Mai sau tấm bình phong, bộ váy mẫu đơn đã khoác trên người, trên vạt váy là những lông vũ màu đen đong đưa, giữa eo là một đóa mẫu đơn màu vàng, nhưng phía sau lưng rộng mở lộ ra xương cánh bướm như sắp bay đi. Kim Hồng Mai ưỡn thẳng lưng gọi cậu: “Đến đây, buộc dây lại cho tôi.”
Sau lưng váy là hai đôi dây buộc, Trần Nguyên Cương toát mồ hôi đi tới, cẩn thận buộc lại cho cô ấy, bàn tay tỉ mỉ không dám chạm vào da thịt cô. Kim Hồng Mai hất tóc, mùi hương vờn quanh bay vào chóp mũi cậu. Trần Nguyên Cương vội vàng lùi lại, đi ra ngoài bình phong, nhìn thấy cái bóng phản chiếu cô đang chải tóc.
Phố người Hoa toàn là đàn ông, Kim Hồng Mai trước khi xuất phát đã tự mình buộc tóc cao lên, tự mình trang điểm. Trần Nguyên Cương đi xuống lầu gọi xe sẵn sàng, đỡ cô đi ra cửa ngồi vào trên ghế phụ.
Chiếc xe chạy vào phố người Hoa, chủ khách hai bên đường đều dừng việc trong tay lại, thò đầu ra muốn nhìn người phụ nữ ngồi trong xe. Bên cạnh khách sạn Trường An là một hàng dài người không mua nổi vé muốn ngắm nhìn vẻ đẹp của Kim Hồng Mai, họ chen lấn xô đẩy nhau, nhưng đã bị Trần Nguyên Cương xuống xe cản họ lại để mở đường. Kim Hồng Mai uyển chuyển mở cửa xe bước xuống, cô đi đến chỗ nào, chỗ đấy liền yên tĩnh lại.
Kim Hồng Mai đi vào trong khách sạn Trường An, ông chủ Chúc bưng thuốc lào đến nghênh đón, lời nói rất điềm tĩnh, miễn cưỡng có thể giao tiếp được. Những người bên bàn trà nước đều thó đầu nhìn sang, cô khẽ liếc mắt nhìn, sau đó quay đầu lại nói: “Ông chủ Chúc, khách sạn của ông mở cửa cho sói sao?”
Ông chủ Chúc mỉm cười gượng gạo.
Ông chủ Chúc trả tiền cho một điệu nhảy, cô ấy cũng chỉ nhảy một điệu nhảy cho mọi người xem, giữa những bước chân điêu luyện là màn đêm Thượng Hải tràn đầy ánh sáng lung linh. Tết Trung Thu năm đó, phụ nữ chính là phụ nữ của quê hương, trăng sáng cũng là trăng sáng của quê hương.
Một điệu múa qua đi, thực khách vẫn chưa thỏa thích, lại gọi thêm rất nhiều trà bánh. Lần này ông chủ Chúc kiếm được đầy bồn đầy bát, cười híp mắt dẫn Kim Hồng Mai lên lầu, mời cô ấy uống một bình Bích Loa Xuân vừa được vận chuyển đường biển đến. Trần Nguyên Cương đứng bên cạnh bưng trà rót nước, cũng lắng nghe câu chuyện phiếm của Kim Hồng Mai và ông chủ Chúc.
Cô ấy nói mình có thù với quân Nhật Bản, trước khi Thượng Hải thất thủ cô đã kịp theo vũ đoàn Châu Âu chạy ra khỏi khu chiến loạn. Đường trên biển gian nan khốn khổ, một vũ nữ người Việt đồng hành cùng cô đã bị bệnh nặng, cô đã chăm sóc suốt dọc đường đi, nhưng sau cùng cô gái ấy vẫn bỏ mạng. Trên thuyền có người không phân biệt được dung mạo của hai người bọn cô, thậm chí còn nhầm lẫn mà tung ra lời đồn rằng người qua đời là Kim Hồng Mai cô, thật xui xẻo biết bao.
Lênh đênh trên biển đi đến Châu Âu, nhưng bên đó cũng không quá bình yên. Kinh tế suy thoái, người dân không còn lòng dạ nào nghĩ đến vui chơi ca múa, vũ đoàn lâm vào bờ vực phá sản. Trưởng đoàn dốc hết toàn lực đưa họ đến nước Úc xa xôi, không ngờ bên này họ lại được chào đón, kiếm về rất nhiều tiền vé ở đây.
Đáng tiếc, đáng tiếc, lúc cô còn làm vũ nữ trong trong nước, tiền thưởng của khách đều thuộc về riêng cô. Từ khi vào đoàn, thu nhập của cô đều phải giao cho trưởng đoàn, mỗi tháng cô chỉ nhận được chút tiền lương ít ỏi, không thể tiết kiệm được lấy nửa xu. Nội quy trong đoàn rất nghiêm ngặt, thậm chí các vũ nữ còn không được phép sở hữu váy và giày múa cho riêng mình, vì sợ họ sẽ ra ngoài nhảy múa ở những nơi khác.
Có lẽ xuất phát từ tình hữu nghị của người Hoa, cũng có lẽ là vì thu nhập ngày hôm nay đã khiến ông chủ Chúc nhìn thấy được điểm khai thác của Kim Hồng Mai. Ông ấy trầm ngâm một lúc, thấp giọng nói: “Hay là, sau này cô cứ đến chỗ tôi để múa đi? Chúng tôi đóng cửa lại, không có nhiều khách đâu, chỉ gọi những bạn bè giao hảo riêng của tôi thôi, chắc chắn sẽ không để lộ chuyện này ra ngoài.”
Kim Hồng Mai nhướng mày, làm như có hứng thú với vấn đề này. Cô gác cánh tay lên bàn, Trần Nguyên Cương liền thấy được chuỗi vòng ngọc trên cổ tay cô có bảy hạt, một đóa hoa hồng đỏ và một lá trúc, còn năm hạt còn lại có khắc chữ bên trên, cậu không nhìn thấy rõ.
“Còn về việc cô không có váy múa giày nhảy, cũng không có tiền tiết kiệm…” Ánh mắt ông chủ Chúc cũng dừng lại trên cổ tay cô: “Bộ váy cô mặc hôm nay tôi đã tốn một số tiền lớn để đặt may, về sau nó sẽ thuộc về cô. Cô không cần trả tiền cho tôi, chỉ cần đưa cho tôi một hạt ngọc trên chiếc vòng cô đeo trên cổ tay, thế nào?”
Ông chủ Chúc là người biết nhìn hàng, cũng nhìn ra được chiếc vòng tay kia chính là vật đáng giá nhất trên người Kim Hồng Mai lúc này. Ông ấy mở miệng đã muốn hạt ngọc đó, nhưng rõ ràng Kim Hồng Mai đã do dự. Ông chủ Chúc nghiêng người về phía trước hỏi cô: “Sao vậy? Chỉ một hạt ngọc mà cũng không nỡ bỏ ra sao?”
Một bên là cơ hội khó tìm, một bên là trang sức trên người. Trần Nguyên Cương cũng không biết Kim Hồng Mai đang chần chừ cái gì, nhìn thấy ông chủ Chúc nháy mắt với mình, cậu cũng tiến lại gần thêm mắm dặm muối: “Cô Kim, ông trưởng đoàn đó quản lý các cô, ngay cả tiền tích góp cũng không có, cô có thể nhảy múa cả đời sao? Đám người Tây bọn họ không có tình người, nếu như thế giới trở nên bạo loạn, vũ đoàn giải tán, ở nơi đất khách quê người này cô có thể làm gì bây giờ?”
Cậu vừa dứt lời, ông chủ Chúc lại làm bộ trở mặt: “Chớ có đe dọa cô Kim.”
“Đây mà là đe dọa gì chứ.” Kim Hồng Mai cười khẩy một tiếng: “Các người đừng có xem tôi như tiểu thư sống trong khuê phòng không biết phân biệt nặng nhẹ, chỉ nói mấy câu là đã hoang mang không làm chủ được tinh thần. Ý tưởng của ông chủ Chúc rất hay, Kim Hồng Mai tôi trên người không có thứ gì nên hồn, hạt ngọc này coi như ném đá dò đường.”
Cuộc giao dịch đã bàn xong, Kim Hồng Mai đứng dậy đi xuống lầu, Trần Nguyên Cương cũng biết điều đuổi theo. Phố người Hoa lại nhìn chăm chú cô suốt dọc đường, cậu đỡ Kim Hồng Mai lên xe, hai người trở về khách sạn của vũ đoàn. Kim Hồng Mai thay quần áo sau tấm bình phong, giấu bộ váy múa mà ông chủ Chúc đặt may riêng cho cô vào sâu trong rương hành lý, sau đó lại lấy cây kéo từ bàn trang điểm lên.
Trần Nguyên Cương bỗng nhiên phát hiện ra, vẻ mặt cô khi nhìn chuỗi vòng tay đó rất phức tạp, có vẻ thản nhiên nhưng cũng có vẻ không nỡ. Chiếc kéo mở ra, lưỡi kéo gác trên dây vòng, nhưng cứ lần lữa chưa thể khép lại.
Trần Nguyên Cương đánh bạo hỏi: “Cô Kim, chiếc vòng tay này rất quan trọng với cô sao?”
Cậu vừa lên tiếng, Kim Hồng Mai đã lấy lại tinh thần, lúc ngẩng đầu lên, trên mặt vẫn là nét ngạo nghễ ấy: “Không có gì quan trọng cả, một người nói không giữ lời, tôi chỉ xem như người đó đã chết rồi.”
Vừa dứt lời, cô dùng kéo cắt đứt, dây vòng tuột ra, cô nhặt hạt ngọc được khảm hoa hồng đỏ lên, ra hiệu cho Trần Nguyên Cương đến lấy.
Cậu đưa tay ra, hạt ngọc đó rơi vào trong lòng bàn tay, lạnh ngắt.
Hoa hồng đỏ cứ thế rơi vào trong tay ông chủ Chúc. Cô luôn nhảy ra khỏi cửa sổ vào đêm khuya khi vũ đoàn đã ngủ say, Trần Nguyên Cương sẽ đợi cô ở dưới lầu, dẫn cô đến những bữa tiệc riêng của ông chủ Chúc. Có một đêm, không may tiếng bước chân của họ dường như đã kinh động đến trưởng đoàn, ông ấy mở cửa sổ ra nhìn, bọn họ lại nép mình trốn sát bên vách tường.
Đợi đến khi cửa sổ đóng lại, bọn họ bắt đầu chạy điên cuồng qua những con phố về đêm ở Melbourne. Kim Hồng Mai khi đến nơi không người, cuối cùng mới dám bật cười lớn, tiếng cười của cô xuyên qua màn sương mù, xé toạc một vết nứt của màn đêm.
Trần Nguyên Cương của 15 tuổi khi đó, Kim Hồng Mai đã trở thành vị khách bí ẩn nhất của khách sạn Trường An, mà cậu cũng là người bảo hộ bí ẩn nhất.
***
Năm 1939, chiến trường Đông Á rơi vào thời điểm quyết liệt, chiến dịch Bình Hình Quan thắng lớn đã phá vỡ giả thuyết quân Nhật là bất khả chiến bại. Cuối năm đó, Đức xâm lược Ba Lan, Anh – Pháp tuyên chiến với Đức, chiến tranh thế giới thứ hai nổ ra toàn diện.
Cả thế giới hỗn loạn, chỉ có nước Úc vẫn là một hòn đảo biệt lập ở Nam bán cầu. Ngoài vụ cháy rừng hồi đầu năm ra, một tin tức hơi giật gân khác chính là trưởng đoàn của vũ đoàn Châu Âu sau khi say rượu đã xung đột với người khác, ông ấy đã bị một tên tội phạm truy nã từ nước khác trốn sang Úc bắn chết. Tin tức về cái chết của ông ấy đã trở thành tin nóng hổi xuất hiện đầu đề trên các tờ báo địa phương ở Melbourne ngày đó.
Trần Nguyên Cương từng nói với Kim Hồng Mai: “Nếu như thế giới trở nên bạo loạn, vũ đoàn giải tán, ở nơi đất khách quê người này cô có thể làm gì bây giờ?”
Cậu cũng chưa từng nghĩ đến, lời mình nói sẽ thành tiên tri. Vũ đoàn giải tán tại chỗ, các vũ nữ mỗi người đi một hướng riêng. Kim Hồng Mai xếp quần áo của mình vào rương hành lý, cuối cùng quyết định đi đến khách sạn Trường An ở lại một thời gian.
Trưởng đoàn không còn nữa, Trần Nguyên Cương có thể đến đón cô một cách quang minh chính đại, cậu đã lớn thêm một tuổi, vóc người cao hơn một chút, hai người cứ thế sóng vai nhau đi từ đường Collins đến phố người Hoa. Ánh mắt đám đàn ông ven đường quan sát cô đầy ẩn ý, Kim Hồng Mai vẫn nhìn thẳng không chớp mắt, đi vào khách sạn Trường An, đóng cửa thương lượng với ông chủ Chúc đầu tiên.
Trần Nguyên Cương vẫn có mặt ở đây như thường lệ.
Cậu thật sự đổ mồ hôi thay cho Kim Hồng Mai.
Melbourne của năm 1939, trật tự xã hội vẫn chưa ổn định. Vùng đất này ban đầu là thuộc địa hình sự lưu đày dành cho tù nhân người Anh, nhưng vì tọa lạc tại một góc của Nam bán cầu nên đã có nhiều kẻ trốn trại từ các nước đến ẩn náu. Trong hoàn cảnh nguy cơ vây tứ phía như vậy, trong phố người Hoa cũng có bang phái và quy củ của mình.
Người đứng đắn đến kiếm cơm thì ít, phụ nữ lại càng ít hơn. Một người phụ nữ lưu lạc như Kim Hồng Mai, hiện tại đã mất đi vũ đoàn làm chỗ dựa, lại có dung mạo xinh đẹp bậc nhất, nhưng lại công khai rảo bước đi đến nơi này, quả thực cứ như cừu non lạc vào bầy sói.
Cô bước vào phòng đóng cửa lại, chân phải gác lên chân trái rồi ngả người ra sau. Ông chủ Chúc vẫn đang hút thuốc lào, khói thuốc lượn lờ khắp phòng, phủ khắp gương mặt ông ấy và cả Kim Hồng Mai. Trần Nguyên Cương đứng bên ngoài làn khói, nghe Kim Hồng mai nói với ông chủ Chúc, cô ấy muốn ông chủ Chúc nhận cô ấy làm con gái nuôi khác họ.
Trần Nguyên Cương vẫn khá hiểu rõ con người ông chủ Chúc, ông xuất thân từ dòng dõi thư hương, phẩm hạnh thanh cao, cũng được xem như rất đoan chính. Chỉ là khi gia cảnh suy tàn, ông buộc phải tự mình kinh doanh nên tinh thông thêm một vài mưu tính.
Cậu nhìn ra, đương nhiên Kim Hồng Mai cũng nhìn ra được.
“Bản thân tôi không phải không có con gái.” Ông chủ Chúc gác điếu thuốc xuống: “Vì sao tôi phải nhận cô làm con gái nuôi?”
Kim Hồng Mai nhận lấy điếu thuốc lào của ông ấy, cũng hút một hơi.
“Bởi vì ông rõ ràng hơn tôi nhiều, đám đàn ông ở phố người Hoa có chủ ý gì với tôi.”
“Muốn tôi làm chỗ dựa cho cô sao?” Ông chủ Chúc bật cười: “Nhìn ra tôi có tiếng nói trong phố người Hoa ư?”
“Sẽ không để ông tốn công vô ích.” Kim Hồng Mai vẫn nghiêng người tựa lưng ra sau, giọng điệu nghe có vẻ thông thạo: “Mấy năm gần đây, người Hoa đến Úc càng lúc càng ít, ở bên chỗ bến tàu cũng có chỗ ngủ nghỉ khá tiện nghi, việc kinh doanh khách sạn ở phố người Hoa e rằng đang rất khó khăn phải không?”
Trần Nguyên Cương không nhịn được bèn gật đầu.
Chính sách nước Úc trắng như bóng ma phủ trên đỉnh đầu của phố người Hoa, ngay cả ba mẹ của một vài bạn học cũng lựa chọn rời đi vì môi trường áp bức, chứ chưa nói đến những người Hoa ở tầng lớp thấp kém đang vật lộn trong công cuộc kiếm sống. Khách ở khách sạn không nhiều, chỉ có thể dựa vào kinh doanh trà nước vào ban ngày… gần đây ngay cả trà nước cũng ít đi.
Kim Hồng Mai cúi người xuống, thầm hỏi: “Vậy ông nói xem, nếu tôi đứng trước cổng khách sạn của ông, thì sẽ thế nào?”
Hai mắt ông chủ Chúc chợt sáng lên.
Kim Hồng Mai rất rõ mình có gì, cũng hiểu rõ hiện tại quan trọng nhất là gì. Con người sống nơi tha hương không nơi nương tựa, cô chỉ có thể lấy lợi thế duy nhất mà mình có ra để đổi lấy một cơ hội ổn định mạng sống. Vũ đoàn đã sụp đổ rồi, cô buộc phải tìm một chỗ dựa ở phố người Hoa – nơi không được xem là yên bình này, sau đó sẽ trụ lại nơi đây. Còn về những thứ bên ngoài mạng sống như lễ pháp, trong sạch, giáo điều, tam tòng tứ đức, cô không đặt vào mắt, cô vốn xuất thân từ vũ nữ.
“Nhưng chỗ của ông là khách sạn, chứ không phải mấy nơi những góc hẻm đường tắt. Ông chủ Chúc, ông hiểu bọn đàn ông, tôi cũng hiểu. Đàn ông các người càng là phụ nữ không có được, nhìn một lần thì lại mê đắm, đúng chứ?”
“Ông nhận tôi làm con gái nuôi, bọn họ không dám động vào tôi, nhưng càng muốn gặp tôi, vậy thì khách sạn Trường An sẽ thế nào? Cho dù có cảnh sát người da trắng đến, tôi cũng chỉ là một nhân viên tiếp tân, bọn họ có thể làm gì tôi?”
Năm đó khi lần đầu tiên Kim Hồng Mai đến khách sạn Trường An, Trần Nguyên Cương 15 tuổi.
Thời gian đó, khách trong khách sạn đều đồn rằng, có một vũ đoàn Châu Âu đến Melbourne, vũ nữ các nước có mặt trong vũ đoàn đều tranh tài khoe sắc, thậm chí còn có một phụ nữ người Thượng Hải. Cánh đàn ông độc thân ở phố người Hoa ai nấy đều rất tò mò, nhưng hầu hết đều không đào đâu ra tiền mua vé vào cửa của buổi biểu diễn.
“Vũ đoàn của Châu Âu, vì sao lại đến nước Úc?” Buổi sáng hôm nay, Trần Nguyên Cương đã nghe thấy khách khứa hỏi thăm lẫn nhau.
“Chiến tranh lan tràn gay gắt, Châu Âu cũng sắp bị nổ tung thành đống hoang tàn.” Một người khác đáp lời: “Vũ đoàn nhiều miệng đợi ăn, trưởng đoàn dù thế nào cũng phải nghĩ cách, cho nên lúc này mới đến đây.”
Cách núi cách biển, lửa đạn pháo binh vẫn chưa chạm tới lục địa xa xôi và cô đơn ở Nam bán cầu này, thế nhưng cái bóng của Chính sách nước Úc trắng (*) vẫn treo lơ lửng trên đầu, số lượng người Hoa lựa chọn rời đi cũng ngày càng tăng nhanh, người lớn trong phố cười đùa chế giễu, mọi người truyền nhau tin tức của cố hương, cũng có người tập hợp người Hoa lại để quyên tiền và vật phẩm.
(*) Chính sách nước Úc trắng (White Australia policy) nhằm tích cực hạn chế việc nhập cư của những người di cư không phải da trắng. Chính sách này bắt nguồn sau khi Úc thông qua Đạo luật hạn chế nhập cư 1901 nhằm cấm những người không phải người châu Âu di cư vào nước này.
Tin tức tốt vẫn luôn rất ít ỏi, thời gian lâu dần, sĩ khí cũng giảm mạnh. Vào tháng Trung Thu, trong khách sạn chợt có người đề xướng hô to hỏi ông chủ Chúc, khi những “khách mỏ vàng” trên phố này đến Melbourne, điểm đặt chân đầu tiên của họ luôn là chỗ ông, năm nay chi bằng ông làm chút việc thiện, giúp sắp xếp một số hoạt động giải trí cho mọi người.
Ông chủ Chúc ngậm điếu thuốc lào mua được từ chỗ thương nhân Trung Đông, dáng vẻ thời thượng rất “Tây” xuất hiện trước mặt mọi người. Ông ấy nhíu mày nói ồn ào cái gì, các người muốn làm gì? Đánh bài? Xem phim điện ảnh? Hay là gọi đoàn kịch rách nát kia đến hát hí khúc?
Dưới đài đều khịt mũi, chê ông ấy cổ lỗ sĩ. Cuối cùng có một giọng nói vang lên, bảo ông ấy đi đến vũ đoàn Châu Âu gọi vũ nữ đến khiêu vũ cho mọi người thưởng thức.
Tiếng thì thào ghét bỏ dần nhỏ lại, những người bên cạnh cũng hào hứng hẳn, vũ đoàn Châu Âu mới đến gần đây dần có tiếng tăm, kỹ thuật nhảy của vị Kim tiểu thư kia đối với người nước ngoài có thể phong tình lẳng lơ, nhưng đối với những người trên con phố này lại là hơi thở quê nhà đã lâu ngày không được nhìn lại.
Mới đầu chỉ có vài người hô hào, đến sau cùng đã dẫn nên một trận ồn ào:
Đến khiêu vũ!
Đến khiêu vũ!
***
Ông chủ Chúc phun một làn khói thuốc, chép miệng, đặt điếu thuốc dài ngoằng sang bên cạnh. Dạo gần này số lượng người đến phố người Hoa quá ít, Trung thu cũng không thể về thăm quê nhà, mọi người đều muốn tìm chút náo nhiệt cũng là lẽ thường tình.
“Vậy thì, Phở đâu!” Ông ta dài giọng gọi.
Lúc này Trần Nguyên Cương 15 tuổi lộn nhào từ trong đám đông đứng dậy.
Đây đã là năm thứ năm Trần Nguyên Cương theo ba mẹ đến nước ngoài sinh sống. Ban ngày, cậu đi học trong một ngôi trường tiếng Hoa cùng với một đám con nhà giàu người Mã Lai và tầng lớp con cái Hoa kiều thượng lưu; tan học cậu lại chạy đến khách sạn này làm giữ cửa để kiếm tiền trợ giúp ba mẹ đang mở một tiệm phở ở phố người Hoa cách đó không xa.
Tay nghề nấu nướng của ba mẹ không giỏi, món ăn họ làm tốt nhất chính là món phở xào, việc làm ăn buôn bán này cũng đã khiến Trần Nguyên Cương mất đi tên thật của mình, người trong phố thường gọi cậu là “Phở”.
Trần Nguyên Cương ghét cay ghét đắng cái tên này, ghét cả mùi vị của món phở xào, cậu càng ghét ba mẹ cả người bám đầy dầu mỡ. Sau khi tan học, cậu thà rằng phải canh cửa khách sạn đến đêm khuya, cũng không muốn trở về ngôi nhà tuốt tận cùng trong phố người Hoa.
Quay trở lại chuyện khách sạn, Trần Nguyên Cương 15 tuổi đứng ra khỏi đám đông, bị ông chủ Chúc dùng điếu thuốc gõ vào đầu. Ông ta liếc mắt quan sát cậu, cất giọng sai khiến: “Đi, đi gọi phòng thu chi viết một bức thư bằng tiếng Anh, mày đi gửi đến cho vũ đoàn. Hỏi thăm họ xem nếu mời vị vũ nữ Trung Quốc ấy đến đây một chuyến thì phải tốn bao nhiêu tiền.”
Trần Nguyên Cương vội vã đáp lời, sau đó chạy lên tầng hai tìm kế toán viết thư. Một tiếng sau, một bức thư tiếng Anh nóng hổi đã ra lò, được đặt trong một bì thư có dán sáp theo nghi thức của nước ngoài. Sáp vẫn còn nóng, Trần Nguyên Cương nâng niu bức thư trong hai tay từ phố người Hoa chạy một mạch đến đường Collins ở trung tâm Melbourne.
Đó là khách sạn nơi vũ đoàn Châu Âu nghỉ lại.
Trần Nguyên Cương thường chỉ qua lại giữa hai điểm là trường học và phố người Hoa, lần đầu tiên đến khu vực trung tâm thành phố, cậu căng thẳng đến mức không dám ngước mắt lên, sau khi va phải vài người, cậu cũng đã đến trước cổng khách sạn, lúc đó cậu chỉ thấy ba bốn người phụ nữ trẻ tuổi dáng người yểu điệu đứng ở cổng hút thuốc, thỉnh thoảng còn phát ra tiếng cười lớn lảnh lót.
Người đi tới đi lui xung quanh đều là tóc vàng, tóc nâu, Trần Nguyên Cương liếc mắt là có thể nhận ra Kim Hồng Mai có cùng một màu tóc đen với mình. Khi đó Kim Hồng Mai mặc một chiếc váy dài màu vàng, trang điểm đậm, trên vai đang khoác một chiếc vest đen của đàn ông dùng để hạn chế nam giới tán tỉnh mình. Cô ấy khác với bất kỳ người phụ nữ phương Đông nào mà cậu đã từng gặp, cô ấy chỉ đứng đó mà đã giống như có một ngọn lửa vàng bốc lên từ mặt đất.
Tiếng Anh của cô ấy chắp vá, những câu nói toàn sai ngữ pháp, nhưng câu từ đơn giản nhất cũng có thể bày tỏ ý kiến, đổi lấy những trận cười nghiêng ngả của đám phụ nữ khác màu da bên cạnh. Một đám phụ nữ đứng đó giống như một bụi hoa dại đua nhau nở rộ trên đường phố Collins, khiến đám đàn ông đi ngang qua buộc phải ghé mắt nhìn lại.
Có người phụ nữ nhìn thấy Trần Nguyên Cương, bèn đẩy vai Kim Hồng Mai ra hiệu cho cô ấy quay đầu lại. Từ khi cậu sinh ra đến nay chưa từng nói chuyện với phụ nữ xinh đẹp thế này bao giờ, ấp a ấp úng mãi, cuối cùng cô ấy đã nhận lấy phong thư trong tay cậu.
“Chúng tôi muốn.” Trần Nguyên Cương cố gắng bình tĩnh nhất có thể: “Chúng tôi muốn mời cô, đến khiêu vũ.”
“Mời tôi đi khiêu vũ sao?”
Kim Hồng Mai nhìn Trần Nguyên Cương từ trên xuống dưới, ngón áp út lau đi vết son trên khóe môi, học theo giọng điệu của cậu: “Đi ra ngoài khiêu vũ, tôi không làm chủ được, cậu đi thương lượng với trưởng đoàn đi, ông ấy ở phòng 203.”
Thế là cậu lại đỏ mặt nhận về bức thư, sau đó đi về phía cổng lớn khách sạn sau lưng Kim Hồng Mai, mới đi vài bước, Kim Hồng Mai đã gọi cậu lại, hỏi: “Cậu biết nói tiếng Anh không?”
Cậu đi học ở trường học tiếng Hoa, tiếng Anh có thể nói là hạng nhất hạng nhì trong phố người Hoa. Nhưng vì cậu quá nhát gan, không dám mở miệng nói. Lúc này chợt bị hỏi đến nên nhất thời nghẹn họng.
Kim Hồng Mai kẹp điếu thuốc trong tay đi đến, đưa tay nâng cổ áo vest khoác trên vai lên. Vai áo vest rộng lớn, khoác trên vai cô ấy lại không quá xuề xòa, cô ấy rất gầy, nhưng vóc người có thể đỡ lấy chiếc áo to lớn của đàn ông, trên vẻ mặt mang theo vẻ trịch thượng. Trần Nguyên Cương nhìn chằm chằm vào mặt cô ấy, nhận ra tầm mắt của mình không thoát khỏi bóng dáng ấy, sau đó cậu chợt nghe Kim Hồng Mai nói: “Tôi dạy câu ba chữ, ba chữ là đủ rồi.”
“Ai.” Cô ấy chỉ về Trần Nguyên Cương.
“Èn – vai – tờ.” Cô ấy chỉ vào bức thư.
“Xi.” Cô ấy chỉ vào mình.
Trần Nguyên Cương ngơ ngác một hồi lâu mới nhận ra ba chữ ấy là: I, Invite, She.
Cậu đột nhiên nhận ra được một điều, với trình độ tiếng Anh của Kim Hồng Mai, phát âm và ngữ pháp đầy lỗ hổng, nhưng cô còn cất cao giọng nói chuyện trước mặt người phương Tây, vậy thì cậu sợ gì chứ? Cậu đang căng thẳng cái gì chứ?
Thế là cậu ưỡn ngực, nghiêm túc nói: “Tôi sẽ nói với trưởng đoàn.”
Sau đó cậu ưỡn ngực ngẩng đầu đi vào trong khách sạn tìm gặp trưởng đoàn.
Một ngày nào đó sau khi trưởng thành, Trần Nguyên Cương đang hút thuốc và chuyện trò vui vẻ với người khác trên sân golf, cậu chợt hốt hoảng nhớ lại, lần đầu tiên mình ngẩng cao đầu trước mặt người ngoài, chính là vào buổi chiều khi gặp mặt Kim Hồng Mai.
Cậu dùng dáng vẻ khi thuyết trình báo cáo ở trường học để đàm phán với ông trưởng đoàn quốc tịch Anh kia, cậu nói chuyện với tốc độ đều đặn, dùng từ ngữ chọn lọc, cuối cùng trưởng đoàn còn đứng dậy tiễn cậu đi ra khỏi phòng khách. Trong lúc nói chuyện, cậu cũng hiểu được, vũ đoàn rất hiếm khi cho phép diễn viên ra ngoài biểu diễn một mình, nhưng trưởng đoàn cũng đã rời xa quê hương lâu ngày, những trải nghiệm cuộc sống ở Trung Quốc khiến ông ấy hiểu rõ ý nghĩa của Tết Trung Thu, vì vậy cũng hiểu và cảm thông với nỗi nhớ nhà của người dân Trung Quốc trong phố người Hoa. Ông ấy cho phép Kim Hồng Mai đi đến khách sạn Trường An biểu diễn, nhưng phí diễn xuất phải đưa tới vũ đoàn, Kim Hồng Mai có thể lấy được bao nhiêu do ông ấy làm chủ, nếu không quy tắc trong đoàn sẽ loạn.
Trần Nguyên Cương đã hiểu ý, cũng đã ghi nhớ lại, trở về truyền đạt từng câu từng chữ cho ông chủ Chúc, ông chủ Chúc hiếm khí nhìn thẳng vào cậu, khen cậu làm việc rất gọn gàng, sau đó dùng giấy báo gói tiền thưởng đưa cho cậu.
Từ đó, tin tức Kim Hồng Mai sắp đến khách sạn Trường An biểu diễn đã truyền đi khắp phố người Hoa. Ông chủ Chúc nhân lúc tin tức còn nóng sốt, đã bán ra số lượng chỗ ngồi trà nước trong ngày Tết Trung Thu, giá sau đội giá trước cao ngất… nhưng dù cao đến mấy cũng không ngăn cản được đám đàn ông độc thân chạy theo như vịt, một vé trà nước cũng trở nên khó tìm.
Trần Nguyên Cương hào hứng mình không cần bỏ một xu cũng có thể nhìn thấy Kim Hồng Mai múa, đám cậu ấm lỗ mũi hất lên trời trong trường học đều đến tìm xin cậu xếp cho chỗ ngồi. Mọi người đã bị đám mây đen là Chính sách nước Úc trắng đè áp quá lâu, đã rất lâu rồi phố người Hoa không có sự kiện nào có thể huy động đông đảo mọi người như thế, ai nấy đều đang chờ mong sợ xuất hiện của Kim Hồng Mai.
Vào ngày Trung Thu.
Ông chủ Chúc là người rất phong độ, trước khi buổi biểu diễn bắt đầu, ông ấy đã yêu cầu Trần Nguyên Cương giao chiếc váy khiêu vũ mà ông ấy đặt may riêng cho Kim Hồng Mai tại tiệm may ở khu phố người Hoa đến khách sạn nơi vũ đoàn đang ở, đồng thời còn đưa cho cậu tiền đi xe.
Thường xuyên qua lại nên Trần Nguyên Cương đã trở thành cầu nối giữa khách sạn và Kim Hồng Mai. Hàng ngày cậu đều thẳng lưng, ngày Trung Thu hôm đó cậu bỏ vạt áo sơ mi vào quần tây, bôi dầu lên tóc rồi đi đón Kim Hồng Mai một cách vẻ vang.
Buổi biểu diễn của vũ đoàn đến chiều mới kết thúc, một đám người chậm rãi trở về khách sạn. Kim Hồng Mai đi phía sau cùng, trong tay xách đôi giày múa, đôi chân trần xỏ vào đôi giày cao gót màu vàng đen. Trưởng đoàn quản lý đoàn vũ nữ rất nghiêm khắc, phục trang của buổi diễn đều do vũ đoàn chuẩn bị, diễn xong phải lập tức trả lại. Ông chủ Chúc ngại bộ váy múa đó quá “Tây”, thế là ông ấy quyết định đặt may riêng cho cô ấy một bộ phục trang mang theo những chi tiết của quê nhà, giữa eo còn được thêu hình hoa mẫu đơn.
Trần Nguyên Cương ôm bộ váy múa mẫu đơn trong tay đi theo sau lưng Kim Hồng Mai về phòng. Cô ấy cũng không tránh hiềm nghi, đứng sau tấm bình phong thay quần áo, bóng ảnh chồng chéo đổ xuống đất tạo nên những đường cong duyên dáng.
Trần Nguyên Cương cúi đầu, căng thẳng đến mức đổ mồ hôi trán. Đang lúc dự định đi ra ngoài, chợt nghe một giọng nói uể oải từ trong bình phong vang đến “Qua đây”, hai chân cậu không tự chủ được bèn đi qua đó.
Cậu nhìn thấy Kim Hồng Mai sau tấm bình phong, bộ váy mẫu đơn đã khoác trên người, trên vạt váy là những lông vũ màu đen đong đưa, giữa eo là một đóa mẫu đơn màu vàng, nhưng phía sau lưng rộng mở lộ ra xương cánh bướm như sắp bay đi. Kim Hồng Mai ưỡn thẳng lưng gọi cậu: “Đến đây, buộc dây lại cho tôi.”
Sau lưng váy là hai đôi dây buộc, Trần Nguyên Cương toát mồ hôi đi tới, cẩn thận buộc lại cho cô ấy, bàn tay tỉ mỉ không dám chạm vào da thịt cô. Kim Hồng Mai hất tóc, mùi hương vờn quanh bay vào chóp mũi cậu. Trần Nguyên Cương vội vàng lùi lại, đi ra ngoài bình phong, nhìn thấy cái bóng phản chiếu cô đang chải tóc.
Phố người Hoa toàn là đàn ông, Kim Hồng Mai trước khi xuất phát đã tự mình buộc tóc cao lên, tự mình trang điểm. Trần Nguyên Cương đi xuống lầu gọi xe sẵn sàng, đỡ cô đi ra cửa ngồi vào trên ghế phụ.
Chiếc xe chạy vào phố người Hoa, chủ khách hai bên đường đều dừng việc trong tay lại, thò đầu ra muốn nhìn người phụ nữ ngồi trong xe. Bên cạnh khách sạn Trường An là một hàng dài người không mua nổi vé muốn ngắm nhìn vẻ đẹp của Kim Hồng Mai, họ chen lấn xô đẩy nhau, nhưng đã bị Trần Nguyên Cương xuống xe cản họ lại để mở đường. Kim Hồng Mai uyển chuyển mở cửa xe bước xuống, cô đi đến chỗ nào, chỗ đấy liền yên tĩnh lại.
Kim Hồng Mai đi vào trong khách sạn Trường An, ông chủ Chúc bưng thuốc lào đến nghênh đón, lời nói rất điềm tĩnh, miễn cưỡng có thể giao tiếp được. Những người bên bàn trà nước đều thó đầu nhìn sang, cô khẽ liếc mắt nhìn, sau đó quay đầu lại nói: “Ông chủ Chúc, khách sạn của ông mở cửa cho sói sao?”
Ông chủ Chúc mỉm cười gượng gạo.
Ông chủ Chúc trả tiền cho một điệu nhảy, cô ấy cũng chỉ nhảy một điệu nhảy cho mọi người xem, giữa những bước chân điêu luyện là màn đêm Thượng Hải tràn đầy ánh sáng lung linh. Tết Trung Thu năm đó, phụ nữ chính là phụ nữ của quê hương, trăng sáng cũng là trăng sáng của quê hương.
Một điệu múa qua đi, thực khách vẫn chưa thỏa thích, lại gọi thêm rất nhiều trà bánh. Lần này ông chủ Chúc kiếm được đầy bồn đầy bát, cười híp mắt dẫn Kim Hồng Mai lên lầu, mời cô ấy uống một bình Bích Loa Xuân vừa được vận chuyển đường biển đến. Trần Nguyên Cương đứng bên cạnh bưng trà rót nước, cũng lắng nghe câu chuyện phiếm của Kim Hồng Mai và ông chủ Chúc.
Cô ấy nói mình có thù với quân Nhật Bản, trước khi Thượng Hải thất thủ cô đã kịp theo vũ đoàn Châu Âu chạy ra khỏi khu chiến loạn. Đường trên biển gian nan khốn khổ, một vũ nữ người Việt đồng hành cùng cô đã bị bệnh nặng, cô đã chăm sóc suốt dọc đường đi, nhưng sau cùng cô gái ấy vẫn bỏ mạng. Trên thuyền có người không phân biệt được dung mạo của hai người bọn cô, thậm chí còn nhầm lẫn mà tung ra lời đồn rằng người qua đời là Kim Hồng Mai cô, thật xui xẻo biết bao.
Lênh đênh trên biển đi đến Châu Âu, nhưng bên đó cũng không quá bình yên. Kinh tế suy thoái, người dân không còn lòng dạ nào nghĩ đến vui chơi ca múa, vũ đoàn lâm vào bờ vực phá sản. Trưởng đoàn dốc hết toàn lực đưa họ đến nước Úc xa xôi, không ngờ bên này họ lại được chào đón, kiếm về rất nhiều tiền vé ở đây.
Đáng tiếc, đáng tiếc, lúc cô còn làm vũ nữ trong trong nước, tiền thưởng của khách đều thuộc về riêng cô. Từ khi vào đoàn, thu nhập của cô đều phải giao cho trưởng đoàn, mỗi tháng cô chỉ nhận được chút tiền lương ít ỏi, không thể tiết kiệm được lấy nửa xu. Nội quy trong đoàn rất nghiêm ngặt, thậm chí các vũ nữ còn không được phép sở hữu váy và giày múa cho riêng mình, vì sợ họ sẽ ra ngoài nhảy múa ở những nơi khác.
Có lẽ xuất phát từ tình hữu nghị của người Hoa, cũng có lẽ là vì thu nhập ngày hôm nay đã khiến ông chủ Chúc nhìn thấy được điểm khai thác của Kim Hồng Mai. Ông ấy trầm ngâm một lúc, thấp giọng nói: “Hay là, sau này cô cứ đến chỗ tôi để múa đi? Chúng tôi đóng cửa lại, không có nhiều khách đâu, chỉ gọi những bạn bè giao hảo riêng của tôi thôi, chắc chắn sẽ không để lộ chuyện này ra ngoài.”
Kim Hồng Mai nhướng mày, làm như có hứng thú với vấn đề này. Cô gác cánh tay lên bàn, Trần Nguyên Cương liền thấy được chuỗi vòng ngọc trên cổ tay cô có bảy hạt, một đóa hoa hồng đỏ và một lá trúc, còn năm hạt còn lại có khắc chữ bên trên, cậu không nhìn thấy rõ.
“Còn về việc cô không có váy múa giày nhảy, cũng không có tiền tiết kiệm…” Ánh mắt ông chủ Chúc cũng dừng lại trên cổ tay cô: “Bộ váy cô mặc hôm nay tôi đã tốn một số tiền lớn để đặt may, về sau nó sẽ thuộc về cô. Cô không cần trả tiền cho tôi, chỉ cần đưa cho tôi một hạt ngọc trên chiếc vòng cô đeo trên cổ tay, thế nào?”
Ông chủ Chúc là người biết nhìn hàng, cũng nhìn ra được chiếc vòng tay kia chính là vật đáng giá nhất trên người Kim Hồng Mai lúc này. Ông ấy mở miệng đã muốn hạt ngọc đó, nhưng rõ ràng Kim Hồng Mai đã do dự. Ông chủ Chúc nghiêng người về phía trước hỏi cô: “Sao vậy? Chỉ một hạt ngọc mà cũng không nỡ bỏ ra sao?”
Một bên là cơ hội khó tìm, một bên là trang sức trên người. Trần Nguyên Cương cũng không biết Kim Hồng Mai đang chần chừ cái gì, nhìn thấy ông chủ Chúc nháy mắt với mình, cậu cũng tiến lại gần thêm mắm dặm muối: “Cô Kim, ông trưởng đoàn đó quản lý các cô, ngay cả tiền tích góp cũng không có, cô có thể nhảy múa cả đời sao? Đám người Tây bọn họ không có tình người, nếu như thế giới trở nên bạo loạn, vũ đoàn giải tán, ở nơi đất khách quê người này cô có thể làm gì bây giờ?”
Cậu vừa dứt lời, ông chủ Chúc lại làm bộ trở mặt: “Chớ có đe dọa cô Kim.”
“Đây mà là đe dọa gì chứ.” Kim Hồng Mai cười khẩy một tiếng: “Các người đừng có xem tôi như tiểu thư sống trong khuê phòng không biết phân biệt nặng nhẹ, chỉ nói mấy câu là đã hoang mang không làm chủ được tinh thần. Ý tưởng của ông chủ Chúc rất hay, Kim Hồng Mai tôi trên người không có thứ gì nên hồn, hạt ngọc này coi như ném đá dò đường.”
Cuộc giao dịch đã bàn xong, Kim Hồng Mai đứng dậy đi xuống lầu, Trần Nguyên Cương cũng biết điều đuổi theo. Phố người Hoa lại nhìn chăm chú cô suốt dọc đường, cậu đỡ Kim Hồng Mai lên xe, hai người trở về khách sạn của vũ đoàn. Kim Hồng Mai thay quần áo sau tấm bình phong, giấu bộ váy múa mà ông chủ Chúc đặt may riêng cho cô vào sâu trong rương hành lý, sau đó lại lấy cây kéo từ bàn trang điểm lên.
Trần Nguyên Cương bỗng nhiên phát hiện ra, vẻ mặt cô khi nhìn chuỗi vòng tay đó rất phức tạp, có vẻ thản nhiên nhưng cũng có vẻ không nỡ. Chiếc kéo mở ra, lưỡi kéo gác trên dây vòng, nhưng cứ lần lữa chưa thể khép lại.
Trần Nguyên Cương đánh bạo hỏi: “Cô Kim, chiếc vòng tay này rất quan trọng với cô sao?”
Cậu vừa lên tiếng, Kim Hồng Mai đã lấy lại tinh thần, lúc ngẩng đầu lên, trên mặt vẫn là nét ngạo nghễ ấy: “Không có gì quan trọng cả, một người nói không giữ lời, tôi chỉ xem như người đó đã chết rồi.”
Vừa dứt lời, cô dùng kéo cắt đứt, dây vòng tuột ra, cô nhặt hạt ngọc được khảm hoa hồng đỏ lên, ra hiệu cho Trần Nguyên Cương đến lấy.
Cậu đưa tay ra, hạt ngọc đó rơi vào trong lòng bàn tay, lạnh ngắt.
Hoa hồng đỏ cứ thế rơi vào trong tay ông chủ Chúc. Cô luôn nhảy ra khỏi cửa sổ vào đêm khuya khi vũ đoàn đã ngủ say, Trần Nguyên Cương sẽ đợi cô ở dưới lầu, dẫn cô đến những bữa tiệc riêng của ông chủ Chúc. Có một đêm, không may tiếng bước chân của họ dường như đã kinh động đến trưởng đoàn, ông ấy mở cửa sổ ra nhìn, bọn họ lại nép mình trốn sát bên vách tường.
Đợi đến khi cửa sổ đóng lại, bọn họ bắt đầu chạy điên cuồng qua những con phố về đêm ở Melbourne. Kim Hồng Mai khi đến nơi không người, cuối cùng mới dám bật cười lớn, tiếng cười của cô xuyên qua màn sương mù, xé toạc một vết nứt của màn đêm.
Trần Nguyên Cương của 15 tuổi khi đó, Kim Hồng Mai đã trở thành vị khách bí ẩn nhất của khách sạn Trường An, mà cậu cũng là người bảo hộ bí ẩn nhất.
***
Năm 1939, chiến trường Đông Á rơi vào thời điểm quyết liệt, chiến dịch Bình Hình Quan thắng lớn đã phá vỡ giả thuyết quân Nhật là bất khả chiến bại. Cuối năm đó, Đức xâm lược Ba Lan, Anh – Pháp tuyên chiến với Đức, chiến tranh thế giới thứ hai nổ ra toàn diện.
Cả thế giới hỗn loạn, chỉ có nước Úc vẫn là một hòn đảo biệt lập ở Nam bán cầu. Ngoài vụ cháy rừng hồi đầu năm ra, một tin tức hơi giật gân khác chính là trưởng đoàn của vũ đoàn Châu Âu sau khi say rượu đã xung đột với người khác, ông ấy đã bị một tên tội phạm truy nã từ nước khác trốn sang Úc bắn chết. Tin tức về cái chết của ông ấy đã trở thành tin nóng hổi xuất hiện đầu đề trên các tờ báo địa phương ở Melbourne ngày đó.
Trần Nguyên Cương từng nói với Kim Hồng Mai: “Nếu như thế giới trở nên bạo loạn, vũ đoàn giải tán, ở nơi đất khách quê người này cô có thể làm gì bây giờ?”
Cậu cũng chưa từng nghĩ đến, lời mình nói sẽ thành tiên tri. Vũ đoàn giải tán tại chỗ, các vũ nữ mỗi người đi một hướng riêng. Kim Hồng Mai xếp quần áo của mình vào rương hành lý, cuối cùng quyết định đi đến khách sạn Trường An ở lại một thời gian.
Trưởng đoàn không còn nữa, Trần Nguyên Cương có thể đến đón cô một cách quang minh chính đại, cậu đã lớn thêm một tuổi, vóc người cao hơn một chút, hai người cứ thế sóng vai nhau đi từ đường Collins đến phố người Hoa. Ánh mắt đám đàn ông ven đường quan sát cô đầy ẩn ý, Kim Hồng Mai vẫn nhìn thẳng không chớp mắt, đi vào khách sạn Trường An, đóng cửa thương lượng với ông chủ Chúc đầu tiên.
Trần Nguyên Cương vẫn có mặt ở đây như thường lệ.
Cậu thật sự đổ mồ hôi thay cho Kim Hồng Mai.
Melbourne của năm 1939, trật tự xã hội vẫn chưa ổn định. Vùng đất này ban đầu là thuộc địa hình sự lưu đày dành cho tù nhân người Anh, nhưng vì tọa lạc tại một góc của Nam bán cầu nên đã có nhiều kẻ trốn trại từ các nước đến ẩn náu. Trong hoàn cảnh nguy cơ vây tứ phía như vậy, trong phố người Hoa cũng có bang phái và quy củ của mình.
Người đứng đắn đến kiếm cơm thì ít, phụ nữ lại càng ít hơn. Một người phụ nữ lưu lạc như Kim Hồng Mai, hiện tại đã mất đi vũ đoàn làm chỗ dựa, lại có dung mạo xinh đẹp bậc nhất, nhưng lại công khai rảo bước đi đến nơi này, quả thực cứ như cừu non lạc vào bầy sói.
Cô bước vào phòng đóng cửa lại, chân phải gác lên chân trái rồi ngả người ra sau. Ông chủ Chúc vẫn đang hút thuốc lào, khói thuốc lượn lờ khắp phòng, phủ khắp gương mặt ông ấy và cả Kim Hồng Mai. Trần Nguyên Cương đứng bên ngoài làn khói, nghe Kim Hồng mai nói với ông chủ Chúc, cô ấy muốn ông chủ Chúc nhận cô ấy làm con gái nuôi khác họ.
Trần Nguyên Cương vẫn khá hiểu rõ con người ông chủ Chúc, ông xuất thân từ dòng dõi thư hương, phẩm hạnh thanh cao, cũng được xem như rất đoan chính. Chỉ là khi gia cảnh suy tàn, ông buộc phải tự mình kinh doanh nên tinh thông thêm một vài mưu tính.
Cậu nhìn ra, đương nhiên Kim Hồng Mai cũng nhìn ra được.
“Bản thân tôi không phải không có con gái.” Ông chủ Chúc gác điếu thuốc xuống: “Vì sao tôi phải nhận cô làm con gái nuôi?”
Kim Hồng Mai nhận lấy điếu thuốc lào của ông ấy, cũng hút một hơi.
“Bởi vì ông rõ ràng hơn tôi nhiều, đám đàn ông ở phố người Hoa có chủ ý gì với tôi.”
“Muốn tôi làm chỗ dựa cho cô sao?” Ông chủ Chúc bật cười: “Nhìn ra tôi có tiếng nói trong phố người Hoa ư?”
“Sẽ không để ông tốn công vô ích.” Kim Hồng Mai vẫn nghiêng người tựa lưng ra sau, giọng điệu nghe có vẻ thông thạo: “Mấy năm gần đây, người Hoa đến Úc càng lúc càng ít, ở bên chỗ bến tàu cũng có chỗ ngủ nghỉ khá tiện nghi, việc kinh doanh khách sạn ở phố người Hoa e rằng đang rất khó khăn phải không?”
Trần Nguyên Cương không nhịn được bèn gật đầu.
Chính sách nước Úc trắng như bóng ma phủ trên đỉnh đầu của phố người Hoa, ngay cả ba mẹ của một vài bạn học cũng lựa chọn rời đi vì môi trường áp bức, chứ chưa nói đến những người Hoa ở tầng lớp thấp kém đang vật lộn trong công cuộc kiếm sống. Khách ở khách sạn không nhiều, chỉ có thể dựa vào kinh doanh trà nước vào ban ngày… gần đây ngay cả trà nước cũng ít đi.
Kim Hồng Mai cúi người xuống, thầm hỏi: “Vậy ông nói xem, nếu tôi đứng trước cổng khách sạn của ông, thì sẽ thế nào?”
Hai mắt ông chủ Chúc chợt sáng lên.
Kim Hồng Mai rất rõ mình có gì, cũng hiểu rõ hiện tại quan trọng nhất là gì. Con người sống nơi tha hương không nơi nương tựa, cô chỉ có thể lấy lợi thế duy nhất mà mình có ra để đổi lấy một cơ hội ổn định mạng sống. Vũ đoàn đã sụp đổ rồi, cô buộc phải tìm một chỗ dựa ở phố người Hoa – nơi không được xem là yên bình này, sau đó sẽ trụ lại nơi đây. Còn về những thứ bên ngoài mạng sống như lễ pháp, trong sạch, giáo điều, tam tòng tứ đức, cô không đặt vào mắt, cô vốn xuất thân từ vũ nữ.
“Nhưng chỗ của ông là khách sạn, chứ không phải mấy nơi những góc hẻm đường tắt. Ông chủ Chúc, ông hiểu bọn đàn ông, tôi cũng hiểu. Đàn ông các người càng là phụ nữ không có được, nhìn một lần thì lại mê đắm, đúng chứ?”
“Ông nhận tôi làm con gái nuôi, bọn họ không dám động vào tôi, nhưng càng muốn gặp tôi, vậy thì khách sạn Trường An sẽ thế nào? Cho dù có cảnh sát người da trắng đến, tôi cũng chỉ là một nhân viên tiếp tân, bọn họ có thể làm gì tôi?”