Edit: Tịnh Hảo
Tưởng Tây Trì và Phương Huỳnh cùng đạp xe đến trường học.
Dường như Phương Huỳnh cố ý đạp xiên xẹo, chiếc xe đạp nát kia kêu cót két suốt dọc đường, anh nghi ngờ chỉ cần quay đầu lại là có thể thấy phụ tùng rơi lả tả trên đất.
Phương Huỳnh: “Cậu không học tiểu học ở nơi này đúng không, tại sao lại tới đây học cấp 2 vậy?”
“… Chọn bừa.”
“Thành tích như thế nào?”
“Bình thường.”
Phương Huỳnh quay đầu lại nhìn anh, “Đợt kiểm tra nhập học vào Thanh Dã, cậu được bao nhiêu điểm?”
“290.”
Tối đa là 300 điểm.
Phương Huỳnh: “… Thế này mà gọi là bình thường sao?”
Tưởng Tây Trì không trả lời.
Đứng thứ ba toàn trường, chẳng lẽ không phải bình thường sao.
Phương Huỳnh cố sức đạp hai cái, vòng đến trước xe Tưởng Tây Trì.
Tưởng Tây Trì suýt chút nữa va vào, vội bóp phanh, giảm tốc độ xe, chống chân dừng xe lại.
Phương Huỳnh nhìn anh, ý cười gian xảo đầy trong ánh mắt, “Tưởng Tây Trì, thương lượng với cậu một chuyện.”
Tưởng Tây Trì có dự cảm chẳng lành.
“… Sau này có thể cho tớ mượn bài tập chép không?”
Quả nhiên là vậy.
Phương Huỳnh thấy anh không nói lời nào, bổ sung thêm: “Đương nhiên không để cậu cho tớ chép không công, sau này tớ sẽ bảo kê cho cậu.”
Tưởng Tây Trì: “…”
Phương Huỳnh xem như anh đã đồng ý, đạp bàn đạp, mở đường chạy trước.
Đến lớp, vừa để cặp da xuống, ba người Vạn Tử Lâm liền tới vây quanh Phương Huỳnh.
Vạn Tử Lâm lấy một tấm hình dán ra, đưa cho Phương Huỳnh xem, “Tớ và Trinh Trinh chụp với nhau, thấy thế nào hả?”
Phương Huỳnh quét mắt một vòng, “Ừ.”
Vạn Tử Lâm ngồi lên bàn bên cạnh chỗ cô ngồi, phẩy phẩy hình dán làm quạt gió, “Hôm qua cậu không đi cùng bọn tớ thật là đáng tiếc, anh Thiện cho bọn tớ xem điện thoại di động mới của anh ấy…”
Ngụy Minh chen vào nói: “Nokia 7610! Rất tân tiến!”
Cuối cùng, Khổng Trinh Trinh cũng ngẩng đầu lên khỏi màn hình di động, “Tớ cũng chuẩn bị đổi.”
Phương Huỳnh không có hứng thú với những thứ này, nghe họ “báo cáo” xong, nói: “Nói chuyện nghiêm túc đây.”
Giữa sáu đôi mắt nhìn chăm chú, cô giơ ngón cái lên, chỉ về phía Tưởng Tây Trì, “Về sau cậu ấy chơi cùng chúng ta.”
Ba người im lặng một lát, Khổng Trinh Trinh nhoài người vỗ vào vai của Tưởng Tây Trì, “Này.”
Tưởng Tây Trì quay lại.
Anh đang làm đề toán, suy nghĩ bị chen ngang, phiền đến không chịu được, giọng điệu không vui, “Làm sao?”
Khổng Trinh Trinh sững sờ, bĩu môi, “Hỏi tên cậu cũng không được sao?”
Tưởng Tây Trì kéo ghế về phía trước, chân ghế ma sát với mặt đất phát ra âm thanh có chút chói tai.
Mấy người đối diện im lặng, có chút lúng túng.
Phương Huỳnh cười ha ha, vẻ mặt “đừng so đo với cậu ấy”, “cậu ấy là thiên tài mà, tính tình của thiên tài thì không tốt lắm.”
Chín giờ, Trương Quân tới thông báo cả lớp tập hợp đi ra sân thể dục tiến hành lễ khai giảng.
Từng lớp từng lớp nối đuôi nhau đi ra, cầu thang chật kín người, giáo viên đứng phía sau thổi còi ổn định trật tự: “Không được chen lấn! Đi sát vào hàng bên phải! Đừng chen lấn!”
Chín giờ hai mươi phút, xếp hàng xong, trong loa lớn trên sân thể dục truyền đến tiếng thử âm thanh “Alo, alo”, chốc lát, một giọng nam nói tiếng Phổ Thông không chuẩn vang lên: “Các lớp! Đứng ngay hàng thẳng lối! Lễ khai giảng lập tức bắt đầu!”
Tổ trưởng thể dục của các lớp chỉnh lại hàng ngũ, bảo mọi người ngồi trên mặt cỏ.
Thừa dịp Trương Quân không chú ý, đám Phương Huỳnh chạy tới cuối hàng, tụ tập cùng một chỗ.
Khổng Trinh Trinh: “Hình như không thấy Tưởng Tây Trì.”
Ngụy Minh: “Vừa mới gặp cậu ấy ở hành lang.”
Khổng Trinh Trinh: “Có phải đi nhà vệ sinh không?”
Vạn Tử Lâm: “Trinh Trinh, sao cậu lại quan tâm cậu ấy đến vậy? Thấy cậu ấy đẹp trai đúng không?”
Khổng Trinh trinh: “Chết đi.”
Lễ khai giảng nhạt nhẽo dài dòng, Phương Huỳnh trốn sau thân hình cao lớn của Ngụy Minh, cúi đầu ngủ gà ngủ gật.
Chợt thấy trời đất quay cuồng, bên tai là giọng nói kích động của Khổng Trinh Trinh: “Học sinh đại diện là Tưởng Tây Trì!”
Phương Huỳnh ngẩng đầu lên, là lưng của Ngụy Minh.
Cô vỗ vào vai Ngụy Minh, “Tránh ra một chút, cậu chắn mình.”
“Ồ.” Ngụy Minh hơi nghiêng sang bên cạnh, tầm nhìn lập tức được mở rộng.
Không biết Tưởng Tây Trì thay áo sơ mi trắng vào lúc nào. Anh đi tới hai bước, điều chỉnh chiều cao của micro, ngừng một lát, giọng nói không chút cảm xúc hứng thú, được khuếch đại gấp mấy lần truyền ra từ trong loa, vang vọng khắp sân thể dục: “Các vị lãnh đạo, các thầy cô giáo, các bạn học sinh, chúc mọi người buổi sáng tốt lành, thật vinh hạnh khi được làm học sinh đại diện…”
Khổng Trinh Trinh ôm mặt, “Oa…”
Vạn Tử Lâm nháy mắt, “Cũng không thèm chơi điện thoại, háo hức sao?”
Phương Huỳnh ngồi xổm, ôm hai chân, mắt khẽ híp lại.
Vóc dáng của Tưởng Tây Trì xem như cao ráo trong đám nam sinh, áo sơ mi trắng không dính một hạt bụi nhỏ kia, làm nổi bật phong thái hơn người của anh.
Khổng Trinh Trinh không nhịn được chia sẻ một tin bát quái mà cô ấy nghe ngóng được trong một tiếng ngắn ngủn với mọi người: “Các cậu biết không, trước kia Tưởng Tây Trì học ở một trường tiểu học Nhất Sư (1), điểm thi luôn đứng đầu toàn khối, cậu ta đứng trong top năm trong cuộc thi vào Nhất Trung đấy…”
(1) Đứng đầu trường tiểu học ở Thượng Hải, bắt đầu xây vào năm 1945. Vào hơn những năm 1980, bắt đầu chương trình “giáo dục vui vẻ”, tức dạy học xuất phát từ tình cảm, xem trọng giáo dục đạo đức, để trẻ em vui vẻ học tập.
Vạn Tử Lâm ngạc nhiên: “Vậy tại sao cậu ấy không vào trường Nhất Trung, chạy đến Thanh Dã chúng ta làm gì…”
Ngụy Minh: “Thanh Dã thì sao! Chẳng phải Thanh Dã rất tốt sao!”
Mấy người nói chuyện rì rầm, đều sắp vượt qua loa phát thanh.
Phương Huỳnh nhíu mày, “Ngụy công công, cậu thật phiền phức, im lặng một chút được không?”
Ngụy Minh há miệng, lầm bầm: “… Đừng gọi mình là Ngụy công công.”
Sau một hồi phát biểu ‘tiếp nối người trước, mở lối cho người sau’, Tưởng Tây Trì kết thúc bài phát biểu.
Anh cúi đầu chào, lùi ra phía sau một bước, xoay người đi xuống sân khấu.
Lúc này, Phương Huỳnh mới nhớ đến, hóa ra anh đã nói xong.
Tưởng Tây Trì đi thẳng xuống, dừng bước, dường như đang tìm vị trí của lớp 7 (3).
Khổng Trinh Trinh vẫy tay mình như lá cờ chỉ huy, nhưng Tưởng Tây Trì không để ý tới.
Một lát sau, cậu xoay người, trực tiếp đi vào tầng dạy học.
Làm đại diện phát biểu cho học sinh mới là nhiệm vụ mà Trương Quân ép anh làm, cố ý gọi điện thoại giao cho cậu trước khai giảng ba ngày. Người nhận điện thoại là Ngô Ứng Dung, nghe nói cháu ngoại lợi hại như vậy, bà lập tức đồng ý.
Tưởng Tây Trì rất phiền chán, nhưng vẫn sao chép rồi ghép lại từ sách tập làm văn làm thành một bài diễn thuyết.
Trong lớp không có ai, Tưởng Tây Trì khép cửa lại, trở về chỗ ngồi của mình, tiếp tục giải đề toán.
Trong loa truyền đến lời phát biểu dõng dạc hùng hồn của học sinh đại diện thứ hai, hơi ồn, nhưng sau khi anh đắm chìm vào đề bài, dần dần không nghe thấy bất kỳ thanh âm nào cả.
Mãi đến khi có một tiếng “ầm” vang lên.
Ngẩng đầu lên theo phản xạ, lại thấy Phương Huỳnh dùng một chân đá văng cửa.
Tưởng Tây Trì nhíu mày.
Phương Huỳnh vào lớp, ngồi lên bàn, đung đưa hai chân, nghiêng đầu nhìn anh.
Tưởng Tây Trì vẽ mấy nét lên giấy, vẫn cảm thấy ánh mắt nhìn chằm chằm này có chút khó chịu, ngẩng đầu, nhìn lại.
Phương Huỳnh lại cười, không nói gì, nhảy xuống bàn, trở về vị trí của mình, nằm sấp lên bàn.
Đợi đến khi lễ khai giảng kết thúc thì đã mười giờ rưỡi rồi, Trương Quân về lớp dong dài đôi câu, ý chính đơn giản là cả lớp nhanh chóng bước vào trạng thái, quyết tâm học tập noi gương học sinh đại diện Tưởng Tây Trì.
Phương Huỳnh khẽ nhướng người lên, nhìn thoáng qua phía trước.
Bạn học Tưởng Tây Trì được khen ngợi vẫn còn đang làm đề toán.
Buổi trưa tan học, đám Vạn Tử Lâm tới mời Phương Huỳnh buổi trưa cùng đến thử đồ ăn ở căn tin.
“Tớ về nhà ăn.”
“Nhà cậu ở đâu, gần không?”
Vẻ mặt của Phương Huỳnh còn chưa tỉnh ngủ, ngáp, “Gần.”
Chờ đám Vạn Tử Lâm đi rồi, Phương Huỳnh ngẩng đầu lên nhìn, Tưởng Tây Trì còn chưa đi, vẫn duy trì tư thế lúc được “khen ngợi” trước đó.
Đưa tay ra, chọc vào lưng anh, “Này.”
Cơ thể phía trước thẳng tắp.
“Tan học rồi, cậu còn chưa đi sao?”
“Làm xong đề này đã.”
Phương Huỳnh nhoài người qua bàn học, ngã về phía trước nhìn, trên giấy là một hình tam giác to, chứa rất nhiều hình tam giác nhỏ.
“Đây là đề gì vậy?”
“Chứng minh tương đương.”
“Tương đương…” Phương Huỳnh mở cuốn số học ra, lướt qua mục lục một lần, không tìm thấy “tương đương”. Cô nhanh tay lẹ mắt, trông thấy quyển sách bị Tưởng Tây Trì đè dưới giấy, rõ ràng khác bìa quyển sách trong tay cô, bèn chồm lên phía trước, nhanh chóng rút ra.
“Số học”, lớp 9, quyển hai.
Phương Huỳnh: “…”
Tưởng Tây Trì lấy bút chì đánh dấu mấy góc của hình tam giác, trên giấy viết rất nhiều chữ “S” nằm ngang và chữ “S” nằm trên dấu “=”, sau đó đặt bút xuống, xoay người, nhìn chằm chằm quyển sách cầm trong tay của Phương Huỳnh.
Phương Huỳnh vội đưa qua, “Nè.”
Tưởng Tây Trì nhét sách vào trong ngăn bàn, “Cậu không đến căn tin ăn cơm sao?”
“Tớ về nhà.”
Tưởng Tây Trì mặc kệ cô, tự về nhà.
Buổi chiều bắt đầu vào học chính thức.
Tiết đầu tiên là tiết ngữ văn. Giáo viên ngữ văn tên là Dương Vân. Buổi đầu tiên, cô ấy không trực tiếp bắt đầu bài thứ nhất, mà trò chuyện về kế hoạch dạy học ngữ văn cấp hai trước, trong đó có một mục là mỗi tuần tổ chức lớp học đọc ba bài thơ Đường thi Tống từ (2).
(2) Văn chương Trung Hoa có câu thiệu nổi tiếng ‘Hán phú, Đường thi, Tống từ, Nguyên khúc’, để chỉ bốn thể loại văn học thịnh hành vào bốn triều đại của đất nước này. Các nhóm chữ Đường thi, Tống từ, Nguyên khúc, có nghĩa là thơ luật thịnh hành đời Đường, từ nổi bật đời Tống, và khúc lên cao điểm đời Nguyên.
“Không giới hạn trong sách giáo khoa ngữ văn, trong sách giáo khoa ngữ văn của chúng ta chỉ có mười ba bài thơ cổ, thế này vẫn chưa đủ lắm… Hồi tiểu học các em đều đã học ba trăm bài thơ Đường phải không, nói thử xem, các em thích bài thơ nào nhất?”
Vừa dứt lời, cánh tay của lớp trưởng Phạm Chi Dương giơ lên thật cao, sau khi đứng lên tự giới thiệu, lớn tiếng ngâm nga: “Rượu ngon mới cất một vò, đất nung màu đỏ, hoả-lò sẵn kia, tối ngày tuyết xuống bất kỳ, Uống chơi đã vậy, chén thì có đâu?” (3)
(3) Đây là bài thơ Vấn lưu thập cửu của Bạch Cư Dị đời Đường. Bản dịch của Trần Trọng Kim.
Dương Vân: “ ‘Vấn lưu thập cửu’ của Bạch Cư Dị, tốt lắm. Bạn Phạm nói cho các bạn nghe, tại sao em lại thích bài thơ này?”
Phạm Chi Dương vò đầu cười ngây ngô, “Bởi vì… Bởi vì bếp lò có thể nấu lẩu, nướng móng heo gì đó… cảm giác ăn rất ngon…”
Cả lớp cười vang, Dương Vân cũng mỉm cười.
Phạm Chi Dương khiến bầu không khí trở nên sôi nổi, mọi người nhao nhao phát biểu.
Dương Vân: “Tốt lắm, xem ra các em đều rất hứng thú với việc học thơ cổ, cô có một câu hỏi, cả lớp biết câu ‘Sóng xuân sáng nước liền ngang bể’ thuộc bài thơ nào không?”
Trong lớp không ai giơ tay.
Dương Vân: “Cô gợi ý một chút…”
Đúng lúc này, Tưởng Tây Trì chợt nghe sau lưng vang lên một giọng nói trầm thấp: “Xuân giang hoa nguyệt dạ của Trương Nhược Hư.”
Tưởng Tây Trì sửng sốt, theo bản năng quay đầu nhìn về phía sau.
“Em kia… Nam sinh ngồi bàn thứ hai từ dưới lên của tổ bốn, em biết đáp án không?”
Tưởng Tây Trì không ngờ đến hành động lén lút của mình bị chú ý tới, nếu đã bị gọi tên, không thể không đứng lên.
Ánh mắt Dương Vân hàm chứa tha thiết mong chờ.
Tưởng Tây Trì: “… Em không biết ạ.”
Dương Vân sửng sốt một lát, mỉm cười: “Không sao, vậy em ngồi xuống đi.” Cô lấy một viên phấn, xoay người viết lên bảng đen hàng chữ ‘Xuân giang hoa nguyệt dạ’ của Trương Nhược Hư.
Tưởng Tây Trì ngồi xuống, chợt thấy chân ghế bị đá một cái, lập tức vang lên giọng nói không vui của Phương Huỳnh từ phía sau: “Này.”
Tưởng Tây Trì không quay đầu lại, vô thức vểnh tai lên.
Một lát sau, chân ghế lại bị đá.
Giọng của Phương Huỳnh mang theo ý cười: “Cậu cũng nghe thấy, sao lại nói không biết?”
Tưởng Tây Trì và Phương Huỳnh cùng đạp xe đến trường học.
Dường như Phương Huỳnh cố ý đạp xiên xẹo, chiếc xe đạp nát kia kêu cót két suốt dọc đường, anh nghi ngờ chỉ cần quay đầu lại là có thể thấy phụ tùng rơi lả tả trên đất.
Phương Huỳnh: “Cậu không học tiểu học ở nơi này đúng không, tại sao lại tới đây học cấp 2 vậy?”
“… Chọn bừa.”
“Thành tích như thế nào?”
“Bình thường.”
Phương Huỳnh quay đầu lại nhìn anh, “Đợt kiểm tra nhập học vào Thanh Dã, cậu được bao nhiêu điểm?”
“290.”
Tối đa là 300 điểm.
Phương Huỳnh: “… Thế này mà gọi là bình thường sao?”
Tưởng Tây Trì không trả lời.
Đứng thứ ba toàn trường, chẳng lẽ không phải bình thường sao.
Phương Huỳnh cố sức đạp hai cái, vòng đến trước xe Tưởng Tây Trì.
Tưởng Tây Trì suýt chút nữa va vào, vội bóp phanh, giảm tốc độ xe, chống chân dừng xe lại.
Phương Huỳnh nhìn anh, ý cười gian xảo đầy trong ánh mắt, “Tưởng Tây Trì, thương lượng với cậu một chuyện.”
Tưởng Tây Trì có dự cảm chẳng lành.
“… Sau này có thể cho tớ mượn bài tập chép không?”
Quả nhiên là vậy.
Phương Huỳnh thấy anh không nói lời nào, bổ sung thêm: “Đương nhiên không để cậu cho tớ chép không công, sau này tớ sẽ bảo kê cho cậu.”
Tưởng Tây Trì: “…”
Phương Huỳnh xem như anh đã đồng ý, đạp bàn đạp, mở đường chạy trước.
Đến lớp, vừa để cặp da xuống, ba người Vạn Tử Lâm liền tới vây quanh Phương Huỳnh.
Vạn Tử Lâm lấy một tấm hình dán ra, đưa cho Phương Huỳnh xem, “Tớ và Trinh Trinh chụp với nhau, thấy thế nào hả?”
Phương Huỳnh quét mắt một vòng, “Ừ.”
Vạn Tử Lâm ngồi lên bàn bên cạnh chỗ cô ngồi, phẩy phẩy hình dán làm quạt gió, “Hôm qua cậu không đi cùng bọn tớ thật là đáng tiếc, anh Thiện cho bọn tớ xem điện thoại di động mới của anh ấy…”
Ngụy Minh chen vào nói: “Nokia 7610! Rất tân tiến!”
Cuối cùng, Khổng Trinh Trinh cũng ngẩng đầu lên khỏi màn hình di động, “Tớ cũng chuẩn bị đổi.”
Phương Huỳnh không có hứng thú với những thứ này, nghe họ “báo cáo” xong, nói: “Nói chuyện nghiêm túc đây.”
Giữa sáu đôi mắt nhìn chăm chú, cô giơ ngón cái lên, chỉ về phía Tưởng Tây Trì, “Về sau cậu ấy chơi cùng chúng ta.”
Ba người im lặng một lát, Khổng Trinh Trinh nhoài người vỗ vào vai của Tưởng Tây Trì, “Này.”
Tưởng Tây Trì quay lại.
Anh đang làm đề toán, suy nghĩ bị chen ngang, phiền đến không chịu được, giọng điệu không vui, “Làm sao?”
Khổng Trinh Trinh sững sờ, bĩu môi, “Hỏi tên cậu cũng không được sao?”
Tưởng Tây Trì kéo ghế về phía trước, chân ghế ma sát với mặt đất phát ra âm thanh có chút chói tai.
Mấy người đối diện im lặng, có chút lúng túng.
Phương Huỳnh cười ha ha, vẻ mặt “đừng so đo với cậu ấy”, “cậu ấy là thiên tài mà, tính tình của thiên tài thì không tốt lắm.”
Chín giờ, Trương Quân tới thông báo cả lớp tập hợp đi ra sân thể dục tiến hành lễ khai giảng.
Từng lớp từng lớp nối đuôi nhau đi ra, cầu thang chật kín người, giáo viên đứng phía sau thổi còi ổn định trật tự: “Không được chen lấn! Đi sát vào hàng bên phải! Đừng chen lấn!”
Chín giờ hai mươi phút, xếp hàng xong, trong loa lớn trên sân thể dục truyền đến tiếng thử âm thanh “Alo, alo”, chốc lát, một giọng nam nói tiếng Phổ Thông không chuẩn vang lên: “Các lớp! Đứng ngay hàng thẳng lối! Lễ khai giảng lập tức bắt đầu!”
Tổ trưởng thể dục của các lớp chỉnh lại hàng ngũ, bảo mọi người ngồi trên mặt cỏ.
Thừa dịp Trương Quân không chú ý, đám Phương Huỳnh chạy tới cuối hàng, tụ tập cùng một chỗ.
Khổng Trinh Trinh: “Hình như không thấy Tưởng Tây Trì.”
Ngụy Minh: “Vừa mới gặp cậu ấy ở hành lang.”
Khổng Trinh Trinh: “Có phải đi nhà vệ sinh không?”
Vạn Tử Lâm: “Trinh Trinh, sao cậu lại quan tâm cậu ấy đến vậy? Thấy cậu ấy đẹp trai đúng không?”
Khổng Trinh trinh: “Chết đi.”
Lễ khai giảng nhạt nhẽo dài dòng, Phương Huỳnh trốn sau thân hình cao lớn của Ngụy Minh, cúi đầu ngủ gà ngủ gật.
Chợt thấy trời đất quay cuồng, bên tai là giọng nói kích động của Khổng Trinh Trinh: “Học sinh đại diện là Tưởng Tây Trì!”
Phương Huỳnh ngẩng đầu lên, là lưng của Ngụy Minh.
Cô vỗ vào vai Ngụy Minh, “Tránh ra một chút, cậu chắn mình.”
“Ồ.” Ngụy Minh hơi nghiêng sang bên cạnh, tầm nhìn lập tức được mở rộng.
Không biết Tưởng Tây Trì thay áo sơ mi trắng vào lúc nào. Anh đi tới hai bước, điều chỉnh chiều cao của micro, ngừng một lát, giọng nói không chút cảm xúc hứng thú, được khuếch đại gấp mấy lần truyền ra từ trong loa, vang vọng khắp sân thể dục: “Các vị lãnh đạo, các thầy cô giáo, các bạn học sinh, chúc mọi người buổi sáng tốt lành, thật vinh hạnh khi được làm học sinh đại diện…”
Khổng Trinh Trinh ôm mặt, “Oa…”
Vạn Tử Lâm nháy mắt, “Cũng không thèm chơi điện thoại, háo hức sao?”
Phương Huỳnh ngồi xổm, ôm hai chân, mắt khẽ híp lại.
Vóc dáng của Tưởng Tây Trì xem như cao ráo trong đám nam sinh, áo sơ mi trắng không dính một hạt bụi nhỏ kia, làm nổi bật phong thái hơn người của anh.
Khổng Trinh Trinh không nhịn được chia sẻ một tin bát quái mà cô ấy nghe ngóng được trong một tiếng ngắn ngủn với mọi người: “Các cậu biết không, trước kia Tưởng Tây Trì học ở một trường tiểu học Nhất Sư (1), điểm thi luôn đứng đầu toàn khối, cậu ta đứng trong top năm trong cuộc thi vào Nhất Trung đấy…”
(1) Đứng đầu trường tiểu học ở Thượng Hải, bắt đầu xây vào năm 1945. Vào hơn những năm 1980, bắt đầu chương trình “giáo dục vui vẻ”, tức dạy học xuất phát từ tình cảm, xem trọng giáo dục đạo đức, để trẻ em vui vẻ học tập.
Vạn Tử Lâm ngạc nhiên: “Vậy tại sao cậu ấy không vào trường Nhất Trung, chạy đến Thanh Dã chúng ta làm gì…”
Ngụy Minh: “Thanh Dã thì sao! Chẳng phải Thanh Dã rất tốt sao!”
Mấy người nói chuyện rì rầm, đều sắp vượt qua loa phát thanh.
Phương Huỳnh nhíu mày, “Ngụy công công, cậu thật phiền phức, im lặng một chút được không?”
Ngụy Minh há miệng, lầm bầm: “… Đừng gọi mình là Ngụy công công.”
Sau một hồi phát biểu ‘tiếp nối người trước, mở lối cho người sau’, Tưởng Tây Trì kết thúc bài phát biểu.
Anh cúi đầu chào, lùi ra phía sau một bước, xoay người đi xuống sân khấu.
Lúc này, Phương Huỳnh mới nhớ đến, hóa ra anh đã nói xong.
Tưởng Tây Trì đi thẳng xuống, dừng bước, dường như đang tìm vị trí của lớp 7 (3).
Khổng Trinh Trinh vẫy tay mình như lá cờ chỉ huy, nhưng Tưởng Tây Trì không để ý tới.
Một lát sau, cậu xoay người, trực tiếp đi vào tầng dạy học.
Làm đại diện phát biểu cho học sinh mới là nhiệm vụ mà Trương Quân ép anh làm, cố ý gọi điện thoại giao cho cậu trước khai giảng ba ngày. Người nhận điện thoại là Ngô Ứng Dung, nghe nói cháu ngoại lợi hại như vậy, bà lập tức đồng ý.
Tưởng Tây Trì rất phiền chán, nhưng vẫn sao chép rồi ghép lại từ sách tập làm văn làm thành một bài diễn thuyết.
Trong lớp không có ai, Tưởng Tây Trì khép cửa lại, trở về chỗ ngồi của mình, tiếp tục giải đề toán.
Trong loa truyền đến lời phát biểu dõng dạc hùng hồn của học sinh đại diện thứ hai, hơi ồn, nhưng sau khi anh đắm chìm vào đề bài, dần dần không nghe thấy bất kỳ thanh âm nào cả.
Mãi đến khi có một tiếng “ầm” vang lên.
Ngẩng đầu lên theo phản xạ, lại thấy Phương Huỳnh dùng một chân đá văng cửa.
Tưởng Tây Trì nhíu mày.
Phương Huỳnh vào lớp, ngồi lên bàn, đung đưa hai chân, nghiêng đầu nhìn anh.
Tưởng Tây Trì vẽ mấy nét lên giấy, vẫn cảm thấy ánh mắt nhìn chằm chằm này có chút khó chịu, ngẩng đầu, nhìn lại.
Phương Huỳnh lại cười, không nói gì, nhảy xuống bàn, trở về vị trí của mình, nằm sấp lên bàn.
Đợi đến khi lễ khai giảng kết thúc thì đã mười giờ rưỡi rồi, Trương Quân về lớp dong dài đôi câu, ý chính đơn giản là cả lớp nhanh chóng bước vào trạng thái, quyết tâm học tập noi gương học sinh đại diện Tưởng Tây Trì.
Phương Huỳnh khẽ nhướng người lên, nhìn thoáng qua phía trước.
Bạn học Tưởng Tây Trì được khen ngợi vẫn còn đang làm đề toán.
Buổi trưa tan học, đám Vạn Tử Lâm tới mời Phương Huỳnh buổi trưa cùng đến thử đồ ăn ở căn tin.
“Tớ về nhà ăn.”
“Nhà cậu ở đâu, gần không?”
Vẻ mặt của Phương Huỳnh còn chưa tỉnh ngủ, ngáp, “Gần.”
Chờ đám Vạn Tử Lâm đi rồi, Phương Huỳnh ngẩng đầu lên nhìn, Tưởng Tây Trì còn chưa đi, vẫn duy trì tư thế lúc được “khen ngợi” trước đó.
Đưa tay ra, chọc vào lưng anh, “Này.”
Cơ thể phía trước thẳng tắp.
“Tan học rồi, cậu còn chưa đi sao?”
“Làm xong đề này đã.”
Phương Huỳnh nhoài người qua bàn học, ngã về phía trước nhìn, trên giấy là một hình tam giác to, chứa rất nhiều hình tam giác nhỏ.
“Đây là đề gì vậy?”
“Chứng minh tương đương.”
“Tương đương…” Phương Huỳnh mở cuốn số học ra, lướt qua mục lục một lần, không tìm thấy “tương đương”. Cô nhanh tay lẹ mắt, trông thấy quyển sách bị Tưởng Tây Trì đè dưới giấy, rõ ràng khác bìa quyển sách trong tay cô, bèn chồm lên phía trước, nhanh chóng rút ra.
“Số học”, lớp 9, quyển hai.
Phương Huỳnh: “…”
Tưởng Tây Trì lấy bút chì đánh dấu mấy góc của hình tam giác, trên giấy viết rất nhiều chữ “S” nằm ngang và chữ “S” nằm trên dấu “=”, sau đó đặt bút xuống, xoay người, nhìn chằm chằm quyển sách cầm trong tay của Phương Huỳnh.
Phương Huỳnh vội đưa qua, “Nè.”
Tưởng Tây Trì nhét sách vào trong ngăn bàn, “Cậu không đến căn tin ăn cơm sao?”
“Tớ về nhà.”
Tưởng Tây Trì mặc kệ cô, tự về nhà.
Buổi chiều bắt đầu vào học chính thức.
Tiết đầu tiên là tiết ngữ văn. Giáo viên ngữ văn tên là Dương Vân. Buổi đầu tiên, cô ấy không trực tiếp bắt đầu bài thứ nhất, mà trò chuyện về kế hoạch dạy học ngữ văn cấp hai trước, trong đó có một mục là mỗi tuần tổ chức lớp học đọc ba bài thơ Đường thi Tống từ (2).
(2) Văn chương Trung Hoa có câu thiệu nổi tiếng ‘Hán phú, Đường thi, Tống từ, Nguyên khúc’, để chỉ bốn thể loại văn học thịnh hành vào bốn triều đại của đất nước này. Các nhóm chữ Đường thi, Tống từ, Nguyên khúc, có nghĩa là thơ luật thịnh hành đời Đường, từ nổi bật đời Tống, và khúc lên cao điểm đời Nguyên.
“Không giới hạn trong sách giáo khoa ngữ văn, trong sách giáo khoa ngữ văn của chúng ta chỉ có mười ba bài thơ cổ, thế này vẫn chưa đủ lắm… Hồi tiểu học các em đều đã học ba trăm bài thơ Đường phải không, nói thử xem, các em thích bài thơ nào nhất?”
Vừa dứt lời, cánh tay của lớp trưởng Phạm Chi Dương giơ lên thật cao, sau khi đứng lên tự giới thiệu, lớn tiếng ngâm nga: “Rượu ngon mới cất một vò, đất nung màu đỏ, hoả-lò sẵn kia, tối ngày tuyết xuống bất kỳ, Uống chơi đã vậy, chén thì có đâu?” (3)
(3) Đây là bài thơ Vấn lưu thập cửu của Bạch Cư Dị đời Đường. Bản dịch của Trần Trọng Kim.
Dương Vân: “ ‘Vấn lưu thập cửu’ của Bạch Cư Dị, tốt lắm. Bạn Phạm nói cho các bạn nghe, tại sao em lại thích bài thơ này?”
Phạm Chi Dương vò đầu cười ngây ngô, “Bởi vì… Bởi vì bếp lò có thể nấu lẩu, nướng móng heo gì đó… cảm giác ăn rất ngon…”
Cả lớp cười vang, Dương Vân cũng mỉm cười.
Phạm Chi Dương khiến bầu không khí trở nên sôi nổi, mọi người nhao nhao phát biểu.
Dương Vân: “Tốt lắm, xem ra các em đều rất hứng thú với việc học thơ cổ, cô có một câu hỏi, cả lớp biết câu ‘Sóng xuân sáng nước liền ngang bể’ thuộc bài thơ nào không?”
Trong lớp không ai giơ tay.
Dương Vân: “Cô gợi ý một chút…”
Đúng lúc này, Tưởng Tây Trì chợt nghe sau lưng vang lên một giọng nói trầm thấp: “Xuân giang hoa nguyệt dạ của Trương Nhược Hư.”
Tưởng Tây Trì sửng sốt, theo bản năng quay đầu nhìn về phía sau.
“Em kia… Nam sinh ngồi bàn thứ hai từ dưới lên của tổ bốn, em biết đáp án không?”
Tưởng Tây Trì không ngờ đến hành động lén lút của mình bị chú ý tới, nếu đã bị gọi tên, không thể không đứng lên.
Ánh mắt Dương Vân hàm chứa tha thiết mong chờ.
Tưởng Tây Trì: “… Em không biết ạ.”
Dương Vân sửng sốt một lát, mỉm cười: “Không sao, vậy em ngồi xuống đi.” Cô lấy một viên phấn, xoay người viết lên bảng đen hàng chữ ‘Xuân giang hoa nguyệt dạ’ của Trương Nhược Hư.
Tưởng Tây Trì ngồi xuống, chợt thấy chân ghế bị đá một cái, lập tức vang lên giọng nói không vui của Phương Huỳnh từ phía sau: “Này.”
Tưởng Tây Trì không quay đầu lại, vô thức vểnh tai lên.
Một lát sau, chân ghế lại bị đá.
Giọng của Phương Huỳnh mang theo ý cười: “Cậu cũng nghe thấy, sao lại nói không biết?”