Mùa xuân năm Nhân Đức thứ mười bảy, gần tới kì thi Hội, sĩ tử khắp các nơi hầu như đều tụ hội tại kinh thành, chờ đợi cuộc thi nửa tháng sau. Hy vọng có thể một lần trúng tuyển ở trường thi, sau đó cá chép hóa rồng, từ nay về sau làm rạng rỡ gia môn, trở thành quý nhân được vạn người ngưỡng mộ.
Lăng Tuần cúi người dựa vào lan can lầu hai ở Trạng Nguyên Lâu, nhàm chán biếng nhác nhìn đoàn người chật như nêm cối ở dưới, sĩ tử thân mặc ba lớp Nho phục, người phú quý thì tơ gấm lụa là, người thường nhân thì vải thô áo gai, muôn hình vạn trạng hỗn tạp vào một chỗ, Lăng Tuần vì chuyện của Lăng Giác và Nhạc Lan Thư mà buồn bực hơn một tháng nay bỗng nhiên có chút buồn cười.
“Tiểu Tuần, nhìn gì vậy?” Chu Hoài Lễ từ phía sau Lăng Tuần đi tới bên cạnh, cũng nhìn xuống dưới, sau đó cười nói: “Lại là hội thơ.”
“Không phải, không phải.” Lăng Tuần rung đùi đắc ý một trận, sau đó trịnh trọng nói: “Phải là đấu thơ mới đúng, một đám mọt sách tự cho mình tài hoa hơn người cùng đọ sức. Ai tài hơn ai thì nhìn không ra, nhưng lại thấy một đám đông người sau còn ngốc hơn người trước.”
“A,” Chu Hoài Lễ cười khẽ, nói: “Cẩn thận bị người ta nghe được, ép ngươi đi tỷ thí bây giờ.”
“Hừ,” Lăng Tuần liếc mắt, tức giận nói: “Là ngươi không biết, từ lúc sĩ tử các nơi vào kinh, chỉ cần gia thế lớn một chút thì đều tới phủ Thượng Thư đưa bái thiếp. Nói là ngưỡng mộ đại danh của ta đã lâu, mời ta tới hội thơ. Lúc đầu thật ra cũng không có gì, thế nhưng đi tới lần thứ ba ta mới biết chủ ý những người đó hướng về phía ta chính là muốn chèn ép ta! Ngược lại lại khiến cho ta tức giận, sau đó có bái thiếp tới ta cũng để cho người gác cổng từ chối. Thật không hiểu có cái gì hay mà so, đến trường thi có thể có thêm lợi thế hay sao? Nếu muốn so thì ở ngay tại trường thi mà phân cao thấp!”
“Ha ha,” Chu Hoài Lễ cười cười vỗ vai Lăng Tuần, đồng tình nói: “Ngươi cũng đừng mất hứng, nghe nói Công Tôn phu tử còn thảm hơn cả ngươi, để tránh né danh sĩ thiên hạ tới thăm hỏi, lão ngày nào cũng lên núi trốn. Đúng rồi, lão còn kéo cả Nhạc Kiêu theo, hôm trước gặp Nhạc Kiêu còn nghe hắn mặt ủ mày ê oán giận với ta.”
“Oán giận cái gì?” Lăng Tuần gần ba tháng chưa gặp mặt Nhạc Kiêu, thậm chí một cái liếc mắt từ đằng xa thôi cũng không có, hôm nay nghe Chu Hoài Lễ bỗng nhắc tới hắn, lại không tự chủ được mà hỏi ra miệng, thoáng chốc trong lòng ngập tràn hối hận. Nhạc Kiêu làm sao, mắc mớ gì tới y?
May mà Chu Hoài Lễ không phát hiện ảo não trên mặt y, tự ý cười nói: “Công Tôn phu tử lấy hắn làm bia đỡ đạn, mỗi ngày gọi hắn tới đánh cờ. Các danh sĩ nghe ngóng được, biết thì ra còn có nhân vật số một như Nhạc Kiêu, tất cả đều ma quyền sát chưởng nóng lòng muốn tỷ thí, nhưng vừa nghe tin hắn đã sớm đầu quân thì liền yên tĩnh trở lại. Bất quá, vẫn có người thường đệ thiếp mời tới phủ Tướng quân, hy vọng có thể thông qua quan hệ của hắn mà gặp Công Tôn phu tử một lần.”
“Ta mới là học trò chính tông của lão sư, sao lão sư tìm hắn mà không tìm ta?” Lăng Tuần có chút thất lễ nói, cũng không biết là vì Công Tôn Mặc, hay là vì Nhạc Kiêu.
Chu Hoài Lễ bất đắc dĩ cười: “Ngươi tỵ cái gì mà tỵ, ngươi còn bận hơn cả phu tử, sao lão có thể không biết chứ? Đương nhiên sẽ không kéo ngươi xuống nước rồi!” Dứt lời, hắn bỗng lấy cùi chỏ đụng đụng Lăng Tuần đang cúi đầu buồn bực, nhỏ giọng nói: “Ồ, ngươi xem, đó không phải Nhạc Kiêu sao?”
Lăng Tuần giật mình, chợt ngẩng đầu nhìn lại, ngẩn ra.
“Người kia là ai?” Chu Hoài Lễ nghi ngờ nhìn thiếu niên tuấn mỹ bên người Nhạc Kiêu, mắt ngọc mày ngài, khí chất tao nhã như ngọc, vóc người cao ráo đứng bên người Nhạc Kiêu nhưng vẫn còn thấp hơn nửa cái đầu. Chu Hoài Lễ nhìn thiếu niên dựa vào Nhạc Kiêu nói cười khúc khích, trong lòng có một cảm giác kỳ lạ, nhưng lại không nói ra được đó là cảm giác gì.
“Đi.” Lăng Tuần bỗng nhiên lạnh mặt, ánh mắt không tốt nhìn hai người ở xa xa, xoay người xuống lầu.
Chu Hoài Lễ đầu đầy nghi vấn đuổi theo Lăng Tuần bỗng dưng trở mặt, bọn họ vừa mới tới, trà còn chưa lên mà sao đã đi rồi! Bất quá chỉ cần nghĩ một chút là hiểu ngay, Nhạc Kiêu và thiếu niên kia đi về phía Trạng Nguyên Lâu, có lẽ cũng muốn tới nơi này. Ai, thì ra Nhạc Kiêu và Lăng Tuần vẫn không hòa hảo!
Cuộc đấu thơ dưới Trạng Nguyên Lâu đã vào giai đoạn gay cấn, chỗ nào cũng thấy người này vừa ngâm thì người kia lại xướng, chỉ mong có thể dốc hết công đèn sách bao năm ra để thể hiện tài hoa của mình. Lăng Tuần và Chu Hoài Lễ mắt nhìn thẳng đi qua đại sảnh, mặc cho các sĩ tử ầm ĩ ồn ào.
Bởi vì quá nhiều người, Lăng Tuần và Chu Hoài Lễ vẫn mất một phen thời gian công sức mới ra ngoài được, trùng hợp cùng lúc với Nhạc Kiêu và thiếu niên kia.
Hai bên đều sửng sốt một chút, Lăng Tuần liền lạnh lùng quay đi không nhìn bọn hắn, đứng bất động, rõ ràng là muốn nhường bọn hắn đi trước.
Chu Hoài Lễ âm thầm kéo ống tay áo Lăng Tuần, cười nói với Nhạc Kiêu: “Nhạc Kiêu, trùng hợp như vậy? Tới dùng cơm à?”
Nhạc Kiêu còn chưa trả lời, thiếu niên kia đã lên tiếng: “Đại nhân, hai vị công tử này là bằng hữu của người?” Dứt lời, một đôi mắt to tò mò đánh giá hai người, thần sắc vừa khả ái lại hoạt bát.
Nhạc Kiêu vào quân doanh đã hai năm, dựa vào sự nỗ lực và bản lĩnh của bản thân liền đạt được quan vị Tọa Ti, là Võ quan Thất phẩm, thuộc ti Sát Hổ Thủ trong ngũ ti, chấp chưởng mã kiệu cùng đội mã quân tiền tiêu, đội minh giáp chính quy, đội tùy thị Đông Cung, đội quân trở về từ phòng tuyến Liêu Đông, là ty đứng đầu trong ngũ ti (*). Trong số những đồng liêu cùng đọc sách năm đó, Nhạc Kiêu là người sớm đạt quan vị nhất, hơn nữa còn là vị trí võ tướng. Hôm nay, rất nhiều người nhìn thấy Nhạc Kiêu đều gọi hắn là đại nhân, thiếu niên kia cũng không ngoại lệ. Cho nên khi nghe Chu Hoài Lễ gọi thẳng kỳ danh của Nhạc Kiêu, Lăng Tuần lại còn nhìn cũng không thèm nhìn, lòng hắn liền tràn ngập nghi hoặc, thầm nghĩ lẽ nào địa vị hai người này so với Nhạc Kiêu còn lớn hơn?
“Ừm.” Nhạc Kiêu không giải thích cho thiếu niên kia thân phận của hai người Lăng Tuần, biểu cảm lạnh lùng lên tiếng.
Thiếu niên kia nhìn chằm chằm Lăng Tuần một chút, vừa nghĩ thầm Nhạc Kiêu và bọn họ cũng không quá thân mật, chắc là con cháu thế gia quen biết từ trước, liền cười nói: “Nhưng thế thì sao, đại nhân ngài thân trong quân doanh, lại có chức quan trên người, hai vị này cho dù là người quen cũ cũng không nên dĩ hạ phạm thượng mà cản đường đại nhân.”
Mắt Chu Hoài Lễ nheo lại, đang muốn xuất lệnh bài Vương phủ ra cho thiếu niên không biết suy nghĩ này biết mặt một chút, liền nghe Lăng Tuần quát lạnh một tiếng: “Ngươi nhường hay không nhường!”
Thiếu niên kia bị Lăng Tuần dọa sợ, viền mắt đỏ hồng, đang muốn nói gì đó với Nhạc Kiêu, liền bị Lăng Tuần không nhịn được mà đẩy ra không chút lưu tình.
“Ai u!” Thiếu niên bị Lăng Tuần đẩy cho lảo đảo một phen, thiếu chút nữa ngã sấp xuống! May mà Nhạc Kiêu nhanh tay lẹ mắt đỡ hắn, nếu không khẳng định sẽ rất khó coi.
“Lăng Tuần! Ngươi đừng trẻ con như thế được không!” Nhạc Kiêu sắc mặt khó coi khẽ quát một tiếng, mặt nhăn mày nhíu, trong mắt Lăng Tuần thì đây đúng là trách móc và chán ghét!
Lăng Tuần cắn mạnh môi dưới, cố nén nỗi chua xót trong mắt, hung hãn liếc mắt trừng hai người rồi chạy.
“Tiểu Tuần!” Chu Hoài Lễ sốt ruột muốn đuổi theo, suy nghĩ một chút lại quay đầu nói với Nhạc Kiêu: “Ngươi có thể để một ngoại nhân như vậy làm tổn thương Tiểu Tuần sao?” Nói rồi liền đuổi theo.
Nhạc Kiêu chấn động, buông thiếu niên kia ra, nói: “Nơi này chính là Trạng Nguyên Lâu, tự ngươi vào đi, cáo từ!” Nói xong cũng hấp tấp đuổi theo.
“Đại nhân!” Thiếu niên tức giận trừng mắt, thiếu niên thô lỗ vừa rồi kia chính là Lăng Tuần? Dự mãn kinh sư (danh tiếng khắp kinh thành) Lăng đại tài tử? Hừ, bất quá cũng chỉ đến thế mà thôi! Đợi hắn đỗ đầu Trạng nguyên kì thi Hội, nhất định phải rửa bằng sạch nỗi nhục hôm nay!
Chu Hoài Lễ vất vả đuổi theo Lăng Tuần, thở hồng hộc kéo y, nói: “Tiểu Tuần, ngươi đừng giận, ngươi cũng biết Nhạc Kiêu từ nhỏ đã như vậy rồi, ngươi đại nhân đại lượng nghìn vạn lần đừng chấp nhặt với hắn.”
Lăng Tuần hít sâu một hơi, sau đó chậm rãi thở ra, quay đầu cười với Chu Hoài Lễ, sáng lạn còn hơn nắng tháng ba: “Vừa nãy ta giả bộ giống không? Lần này có thể cho ta xả giận rồi!”
Chu Hoài Lễ sửng sốt, hơn nửa ngày mới tìm lại được miệng lưỡi của mình: “Ngươi vừa nãy là giả bộ?” Giả bộ giống như vậy?!
“Đúng vậy, ta cố ý khiến tên khốn Nhạc Kiêu phải khó xử, cho tên õng ẹo ẻo lả kia phiền chết hắn!” Lăng Tuần chống hông, cười dị thường ác độc.
Chu Hoài Lễ nhìn y cả buổi cũng không nhìn ra một kẽ hở nào, liền tin lí do thoái thác của Lăng Tuần, cười nói: “Cái tên này, từ nhỏ đã lắm mưu ma chước quỷ, ta thấy Nhạc Kiêu sẽ phải hảo hảo dỗ dành cô nương… thiếu niên kia một trận, chiêu này của ngươi, tuyệt cú!”
“Chứ còn gì nữa, cũng không chịu xem ta là ai!” Lăng Tuần hếch mũi, vẻ mặt kiêu ngạo.
“Được rồi, ngươi không có việc gì thì ta về phủ đây, sắp thi Hội rồi, ngươi cũng nên chịu khó ôn tập công khóa.” Chu Hoài Lễ vỗ vai Lăng Tuần.
“Đó là đương nhiên!” Lăng Tuần nói, “Được rồi, được rồi, ngươi mau về Vương phủ đi.”
Chu Hoài Lễ đi rồi, Lăng Tuần mới suy sụp đôi vai, quẹo phải vào một đường hẻm. Chẳng biết đã đi bao lâu trong cái ngõ hẻm quanh co khúc khuỷu, Lăng Tuần mới vừa đấm chân vừa ngồi xổm xuống nghỉ ngơi. Nắm cái chân đau, Lăng Tuần bỗng nhiên bật khóc, âm thầm rơi lệ, thỉnh thoảng phát ra một hai tiếng khóc đè nén.
Nơi khúc quanh phía sau Lăng Tuần, Nhạc Kiêu khoanh tay dựa vào tường đá, hạ tầm mắt, trong ngực một lần lại một lần thầm nói: “Xin lỗi”.
Thời gian trôi qua dù rất căng thẳng, nhưng thi Hội cũng sẽ không vì thế mà hủy bỏ hay hoãn lại, ngày mười lăm tháng ba, trường thi đầu tiên bắt đầu.
Trong trường thi, gần nghìn thí sinh nối nhau tham dự, cầm bảng hiệu tìm đúng phòng thi[1] của mình. Nội dung của trường thi đầu tiên gồm ba đạo Tứ thư nghĩa và bốn đạo Kinh nghĩa[2], Tứ thư Ngũ kinh Lăng Tuần đã bắt đầu học từ lúc ba tuổi, đương nhiên không làm khó được y, mới chỉ hai canh giờ, Lăng Tuần đã viết xong hết, đóng quyển tử lại.
Trường thi thứ hai gồm một đạo sách luận, năm đạo phán quyết, cùng chiếu, cáo, biểu[3], mỗi phần một đạo. Phần này đối với Lăng Tuần mà nói thì độ khó cũng không cao, ngày trước dù y mới có tám tuổi cũng đã viết ra một thiên “Vạn Dân Phú” kia; chỉ cần một điểm rằng cha y là Hộ bộ Thượng Thư thôi thì mấy thứ này phải viết thế nào, viết sao cho hay nhất, Lăng Tuần từ nhỏ đã mưa dầm thấm lâu, trường thi thứ hai tốc độ còn nhanh hơn trường thi thứ nhất. Trường thi cuối cùng là năm đạo văn sách[4], Lăng Tuần tuyệt bút vung lên, tả hoàn thu công[5]!
Sau khi từ trường thi ra, Lăng Tuần khoác vai Chu Hoài Lễ, lớn tiếng than thở: “Rốt cuộc cũng thi xong rồi!”
“Ừ, xong rồi.” Chu Hoài Lễ xoa xoa đôi mắt mệt mỏi, sau đó liền cảnh giác nhìn bốn phía, cảm thấy không có ai chú ý hai người bọn họ, mới nhỏ giọng nói: “Mấy ngày trước, ta nghe phụ vương nói Trạng nguyên đầu bảng năm nay có thể sẽ trực tiếp được phong làm Hàn Lâm Thị giảng học sĩ[6].”
“Cái gì?” Lăng Tuần cả kinh, cũng thấp giọng nói: “Trước giờ Trạng nguyên đều nhậm chức Hàn Lâm Viện Tu soạn[7], làm sao lập tức được phong Thị giảng học sĩ cấp Ngũ phẩm được?”
“Nghe nói là chủ ý của Hoàng thượng và Đại học sĩ, năm nay Thị giảng học sĩ của Hàn Lâm Viện cáo lão quy điền, Hoàng thượng lại không vừa lòng những người bên dưới, nên không muốn nâng người nào trong những người ở dưới lên. Đại học sĩ liền dâng lên Hoàng thượng một ý kiến, muốn trực tiếp phong Trạng nguyên lang năm nay.” Chu Hoài Lễ nhỏ giọng nói, “Bởi vì Trạng nguyên lang là người mới, vừa bước vào quan trường, cái gì cũng không biết, dễ dàng nắm trong tay, khả năng tiếp thu cũng tương đối mạnh, xem ra Hoàng thượng là muốn an bài người của mình vào trong nội các, sau này dễ dàng nắm chặt Hàn Lâm Viện.”
Lăng Tuần nghe đến đó đã bắt đầu thấp thỏm bất an, Hàn Lâm Viện từ thời Thái Tổ đã nắm giữ quyền lợi cực lớn, bàn tay của nội các có thể vươn đến mọi ngõ ngách, thậm chí đối với cha y cũng có đôi lúc không tránh khỏi chuyện bằng mặt chứ không bằng lòng[8]. Lăng gia là cây to đón gió lớn, cha y – Lăng Bá Thao – là đương triều Hộ bộ Thượng Thư, ca ca Lăng Giác lại là Thông Chính ti Tả Tham nghị[9], đồng thời lại có giao hảo với Nhạc bá phụ thống suất tam quân, vạn nhất bản thân mình vào nội các, Lăng gia liền thực sự trở thành cái bia cho mọi người nhắm vào! Huống hồ gần vua như gần cọp, cho dù y thực sự được Hoàng thượng tán thưởng, vạn nhất một ngày kia lão nhân gia kia mất hứng một cái thôi cũng có cả vạn kiểu viện cớ để giết ngươi. Vết xe đổ nhiều lắm rồi, Lăng Tuần không thể không sợ!
Trong nhất thời, nỗi lòng Lăng Tuần trở nên phức tạp, đảo mắt nhìn về phía Chu Hoài Lễ, liền hỏi: “Còn ngươi, ngươi cũng không khác gì ta, Hoàng thượng có thể nào tuyển chọn người trong nhà không?”
Chu Hoài Lễ minh bạch suy nghĩ của Lăng Tuần, cười nhạt lắc đầu, nói: “Lúc thi văn sách, ta toàn đáp phi sở vấn[10].”
“A?” Lăng Tuần nghe không hiểu, hỏi: “Là sao?”
“Trường thi cuối cùng, ta cố ý viết bậy một hơi, cho nên tuyệt đối không thể đạt vị trí tốt được, có lẽ có thể miễn cưỡng chen vào tam giáp.” Chu Hoài Lễ lơ đễnh cười nói.
“Vì sao…” Lăng Tuần ngây ngốc hỏi, vốn dĩ Hoài Lễ có thể nhận tước vị mà không cần tham gia khoa thi, thế nhưng hắn lại bỏ qua tước vị, rồi lại ở khoa thi qua quýt làm càn, y thật sự không thể hiểu nổi suy nghĩ trong lòng Hoài Lễ.
“Ta…” Hoài Lễ nhìn Lăng Tuần, do dự một hồi mới nói: “Ta định đi Lĩnh Nam…” Thứ tự càng gần cuối, chức quan có thể nhận ít lại, phẩm cấp cũng thấp hơn, thông thường, tiến sĩ đệ tam giáp đều bị nhận chức quan bên ngoài, ví như loại địa phương nam man như Lĩnh Nam, cũng chỉ có tiến sĩ đệ tam giáp mới phải tới.
“Thế nhưng ngươi chung quy vẫn còn thân phận Thế tử, cho dù ngươi có rớt xuống chót bảng cũng không thể nào phái ngươi đến nơi hẻo lánh đó.” Lăng Tuần dù sao cũng lớn lên cùng Hoài Lễ, hiểu được ý của hắn rồi lại nhịn không được đau lòng, vì Hoài Dương mà hi sinh tiền đồ của mình, có đáng không?
“Cái này không cần phải lo, ta đã nghĩ rồi, trước tiên ngoan ngoãn ở kinh thành này ngây ngốc hai năm. Sau đó sẽ lén thuyên chuyển tới Lĩnh Nam, đến lúc văn hàm được đưa xuống, cho dù là phụ vương ta cũng không ngăn được.” Chu Hoài Lễ cười nói.
Lăng Tuần trong nháy mắt không còn lời nào để nói, chỉ có thể bất đắc dĩ khẽ xoa đầu Hoài Lễ, nói: “Có chuyện phiền phức nhớ phải nói với ta, ta nhất định sẽ giúp ngươi.”
“Ừ.” Hoài Lễ cảm kích gật đầu, sau đó lại nói: “Ta nghĩ, hiện tại người cần lo lắng nhất là ngươi. Nếu như ngươi thực sự được Trạng nguyên…”
Lăng Tuần khoát khoát tay: “Đừng vội lo, Trạng nguyên này cũng không nhất định là ta, trong thiên hạ, người tài hoa nhiều không kể xiết. Có thể ta ngay cả Thám hoa cũng vớt không được đây.”
Đang nói chuyện, mã xa hai nhà đã tới. Lăng Tuần và Chu Hoài Lễ từ biệt, mang tâm sự riêng trở về nhà.
Năm ngày sau, thi Hội yết bảng. Có người mừng vui, có người buồn bã, toàn bộ kinh thành đều bao phủ trong tiếng pháo đì đùng, tiếng cười đùa chúc mừng truyền khắp các ngõ ngách. Lăng Tuần đã sớm y phục chỉnh tề cùng người nhà ngồi ở đại sảnh, chờ tống bảng quan sai (quan sai chuyên đưa thông báo)đến.
Lăng Tuần căng thẳng, lòng bàn tay đổ đầy mồ hôi, còn chạy vài chuyến vào mao phòng (nhà xí). Lăng Bá Thao và Lăng phu nhân chỉ coi như tiểu hài tử đang hồi hộp, cười an ủi vài câu, Lăng Giác cầm bàn tay đẫm mồ hôi của Lăng Tuần, nói: “Không có chuyện gì đâu, cho dù không được Trạng nguyên thì cũng chẳng mất mặt, Lăng gia chúng ta vẫn tự hào vì ngươi.”
Lăng Tuần miễn cưỡng cười cười với người đối diện, lòng nói y là đang lo phải làm Trạng nguyên đây!
“Boong boong boong”, tiếng chiêng đồng từ xa tiến lại, bọn hạ nhân trời còn chưa sáng đã ra đứng ngoài đại môn liền một đường lảo đảo chạy vào, vừa khẩn trương vừa vui mừng la lớn: “Đại nhân! Tới rồi! Bọn họ tới rồi!”
Lăng Bá Thao dẫn theo người nhà đứng dậy, tống bảng quan sai một đường khua chiêng gõ trống đi tới, cúi đầu với Lăng Bá Thao, lớn tiếng chúc mừng: “Chúc mừng Thượng Thư đại nhân, chúc mừng Thượng Thư đại nhân! Lệnh công tử Lăng Tuần đã bảng vàng đề tên, trở thành đầu bảng Trạng nguyên lần này!”
Lăng Bá Thao cất tiếng cười to, lệnh quản gia ban thưởng thật hậu. Trong đầu Lăng Tuần “ầm” một tiếng, trong sự vây quanh của mọi người, y hoàn toàn không nghe được bất kì tiếng chúc mừng nào, trong đầu chỉ không ngừng vang vọng một câu – Tiêu đời rồi!
_____Hết chương 21_____
[1] Nguyên văn là “hào phòng” [↑]
[2] Theo mình hiểu là sẽ hỏi 3 mục về Tứ thư và 4 mục về Ngũ kinh, yêu cầu thí sinh giải thích, bình luận. [↑]
[3] Chiếu, cáo, biểu: Các thể loại văn tấu ngày xưa. (Chiếu là chiếu thư, ví dụ như “Chiếu dời đô”; Cáo dùng để báo cáo, ví dụ như “Bình Ngô Đại Cáo”; Biểu là biểu tấu, sớ dâng lên vua). [↑]
[4] Văn sách: Hỏi về các vấn đề chính trị hoặc kinh tế để người ứng thí đối đáp [↑]
[5] Tả hoàn thu công: Viết xong hết, kết thúc công việc [↑]
[6] Hàn Lâm Viện Thị giảng: Chức quan ngũ phẩm [↑]
[7] Hàn Lâm Viện Tu soạn: Chức quan chuyên biên soạn ở Hàn Lâm Viện, là chức bát phẩm. [↑]
[8] Nguyên văn là “hư dữ ủy xà”: Chỉ việc hư tình giả ý, xã giao chiếu lệ. [↑]
[9] Thông Chính ti Tả Tham nghị: Thông Chính ti là nơi nhận và sắp xếp tấu chương đầu tiên. Chức Tham nghị là chức quan ngũ phẩm. [↑]
[10] Đáp phi sở vấn: Hỏi một đằng, trả lời một nẻo [↑]
(*) Phần về chức quan của Nhạc Kiêu, sự thật là mình không hiểu và cũng không biết rõ lắm đâu, vậy nên bạn nào biết thì làm ơn nhắc mình nha ;____;
Lăng Tuần cúi người dựa vào lan can lầu hai ở Trạng Nguyên Lâu, nhàm chán biếng nhác nhìn đoàn người chật như nêm cối ở dưới, sĩ tử thân mặc ba lớp Nho phục, người phú quý thì tơ gấm lụa là, người thường nhân thì vải thô áo gai, muôn hình vạn trạng hỗn tạp vào một chỗ, Lăng Tuần vì chuyện của Lăng Giác và Nhạc Lan Thư mà buồn bực hơn một tháng nay bỗng nhiên có chút buồn cười.
“Tiểu Tuần, nhìn gì vậy?” Chu Hoài Lễ từ phía sau Lăng Tuần đi tới bên cạnh, cũng nhìn xuống dưới, sau đó cười nói: “Lại là hội thơ.”
“Không phải, không phải.” Lăng Tuần rung đùi đắc ý một trận, sau đó trịnh trọng nói: “Phải là đấu thơ mới đúng, một đám mọt sách tự cho mình tài hoa hơn người cùng đọ sức. Ai tài hơn ai thì nhìn không ra, nhưng lại thấy một đám đông người sau còn ngốc hơn người trước.”
“A,” Chu Hoài Lễ cười khẽ, nói: “Cẩn thận bị người ta nghe được, ép ngươi đi tỷ thí bây giờ.”
“Hừ,” Lăng Tuần liếc mắt, tức giận nói: “Là ngươi không biết, từ lúc sĩ tử các nơi vào kinh, chỉ cần gia thế lớn một chút thì đều tới phủ Thượng Thư đưa bái thiếp. Nói là ngưỡng mộ đại danh của ta đã lâu, mời ta tới hội thơ. Lúc đầu thật ra cũng không có gì, thế nhưng đi tới lần thứ ba ta mới biết chủ ý những người đó hướng về phía ta chính là muốn chèn ép ta! Ngược lại lại khiến cho ta tức giận, sau đó có bái thiếp tới ta cũng để cho người gác cổng từ chối. Thật không hiểu có cái gì hay mà so, đến trường thi có thể có thêm lợi thế hay sao? Nếu muốn so thì ở ngay tại trường thi mà phân cao thấp!”
“Ha ha,” Chu Hoài Lễ cười cười vỗ vai Lăng Tuần, đồng tình nói: “Ngươi cũng đừng mất hứng, nghe nói Công Tôn phu tử còn thảm hơn cả ngươi, để tránh né danh sĩ thiên hạ tới thăm hỏi, lão ngày nào cũng lên núi trốn. Đúng rồi, lão còn kéo cả Nhạc Kiêu theo, hôm trước gặp Nhạc Kiêu còn nghe hắn mặt ủ mày ê oán giận với ta.”
“Oán giận cái gì?” Lăng Tuần gần ba tháng chưa gặp mặt Nhạc Kiêu, thậm chí một cái liếc mắt từ đằng xa thôi cũng không có, hôm nay nghe Chu Hoài Lễ bỗng nhắc tới hắn, lại không tự chủ được mà hỏi ra miệng, thoáng chốc trong lòng ngập tràn hối hận. Nhạc Kiêu làm sao, mắc mớ gì tới y?
May mà Chu Hoài Lễ không phát hiện ảo não trên mặt y, tự ý cười nói: “Công Tôn phu tử lấy hắn làm bia đỡ đạn, mỗi ngày gọi hắn tới đánh cờ. Các danh sĩ nghe ngóng được, biết thì ra còn có nhân vật số một như Nhạc Kiêu, tất cả đều ma quyền sát chưởng nóng lòng muốn tỷ thí, nhưng vừa nghe tin hắn đã sớm đầu quân thì liền yên tĩnh trở lại. Bất quá, vẫn có người thường đệ thiếp mời tới phủ Tướng quân, hy vọng có thể thông qua quan hệ của hắn mà gặp Công Tôn phu tử một lần.”
“Ta mới là học trò chính tông của lão sư, sao lão sư tìm hắn mà không tìm ta?” Lăng Tuần có chút thất lễ nói, cũng không biết là vì Công Tôn Mặc, hay là vì Nhạc Kiêu.
Chu Hoài Lễ bất đắc dĩ cười: “Ngươi tỵ cái gì mà tỵ, ngươi còn bận hơn cả phu tử, sao lão có thể không biết chứ? Đương nhiên sẽ không kéo ngươi xuống nước rồi!” Dứt lời, hắn bỗng lấy cùi chỏ đụng đụng Lăng Tuần đang cúi đầu buồn bực, nhỏ giọng nói: “Ồ, ngươi xem, đó không phải Nhạc Kiêu sao?”
Lăng Tuần giật mình, chợt ngẩng đầu nhìn lại, ngẩn ra.
“Người kia là ai?” Chu Hoài Lễ nghi ngờ nhìn thiếu niên tuấn mỹ bên người Nhạc Kiêu, mắt ngọc mày ngài, khí chất tao nhã như ngọc, vóc người cao ráo đứng bên người Nhạc Kiêu nhưng vẫn còn thấp hơn nửa cái đầu. Chu Hoài Lễ nhìn thiếu niên dựa vào Nhạc Kiêu nói cười khúc khích, trong lòng có một cảm giác kỳ lạ, nhưng lại không nói ra được đó là cảm giác gì.
“Đi.” Lăng Tuần bỗng nhiên lạnh mặt, ánh mắt không tốt nhìn hai người ở xa xa, xoay người xuống lầu.
Chu Hoài Lễ đầu đầy nghi vấn đuổi theo Lăng Tuần bỗng dưng trở mặt, bọn họ vừa mới tới, trà còn chưa lên mà sao đã đi rồi! Bất quá chỉ cần nghĩ một chút là hiểu ngay, Nhạc Kiêu và thiếu niên kia đi về phía Trạng Nguyên Lâu, có lẽ cũng muốn tới nơi này. Ai, thì ra Nhạc Kiêu và Lăng Tuần vẫn không hòa hảo!
Cuộc đấu thơ dưới Trạng Nguyên Lâu đã vào giai đoạn gay cấn, chỗ nào cũng thấy người này vừa ngâm thì người kia lại xướng, chỉ mong có thể dốc hết công đèn sách bao năm ra để thể hiện tài hoa của mình. Lăng Tuần và Chu Hoài Lễ mắt nhìn thẳng đi qua đại sảnh, mặc cho các sĩ tử ầm ĩ ồn ào.
Bởi vì quá nhiều người, Lăng Tuần và Chu Hoài Lễ vẫn mất một phen thời gian công sức mới ra ngoài được, trùng hợp cùng lúc với Nhạc Kiêu và thiếu niên kia.
Hai bên đều sửng sốt một chút, Lăng Tuần liền lạnh lùng quay đi không nhìn bọn hắn, đứng bất động, rõ ràng là muốn nhường bọn hắn đi trước.
Chu Hoài Lễ âm thầm kéo ống tay áo Lăng Tuần, cười nói với Nhạc Kiêu: “Nhạc Kiêu, trùng hợp như vậy? Tới dùng cơm à?”
Nhạc Kiêu còn chưa trả lời, thiếu niên kia đã lên tiếng: “Đại nhân, hai vị công tử này là bằng hữu của người?” Dứt lời, một đôi mắt to tò mò đánh giá hai người, thần sắc vừa khả ái lại hoạt bát.
Nhạc Kiêu vào quân doanh đã hai năm, dựa vào sự nỗ lực và bản lĩnh của bản thân liền đạt được quan vị Tọa Ti, là Võ quan Thất phẩm, thuộc ti Sát Hổ Thủ trong ngũ ti, chấp chưởng mã kiệu cùng đội mã quân tiền tiêu, đội minh giáp chính quy, đội tùy thị Đông Cung, đội quân trở về từ phòng tuyến Liêu Đông, là ty đứng đầu trong ngũ ti (*). Trong số những đồng liêu cùng đọc sách năm đó, Nhạc Kiêu là người sớm đạt quan vị nhất, hơn nữa còn là vị trí võ tướng. Hôm nay, rất nhiều người nhìn thấy Nhạc Kiêu đều gọi hắn là đại nhân, thiếu niên kia cũng không ngoại lệ. Cho nên khi nghe Chu Hoài Lễ gọi thẳng kỳ danh của Nhạc Kiêu, Lăng Tuần lại còn nhìn cũng không thèm nhìn, lòng hắn liền tràn ngập nghi hoặc, thầm nghĩ lẽ nào địa vị hai người này so với Nhạc Kiêu còn lớn hơn?
“Ừm.” Nhạc Kiêu không giải thích cho thiếu niên kia thân phận của hai người Lăng Tuần, biểu cảm lạnh lùng lên tiếng.
Thiếu niên kia nhìn chằm chằm Lăng Tuần một chút, vừa nghĩ thầm Nhạc Kiêu và bọn họ cũng không quá thân mật, chắc là con cháu thế gia quen biết từ trước, liền cười nói: “Nhưng thế thì sao, đại nhân ngài thân trong quân doanh, lại có chức quan trên người, hai vị này cho dù là người quen cũ cũng không nên dĩ hạ phạm thượng mà cản đường đại nhân.”
Mắt Chu Hoài Lễ nheo lại, đang muốn xuất lệnh bài Vương phủ ra cho thiếu niên không biết suy nghĩ này biết mặt một chút, liền nghe Lăng Tuần quát lạnh một tiếng: “Ngươi nhường hay không nhường!”
Thiếu niên kia bị Lăng Tuần dọa sợ, viền mắt đỏ hồng, đang muốn nói gì đó với Nhạc Kiêu, liền bị Lăng Tuần không nhịn được mà đẩy ra không chút lưu tình.
“Ai u!” Thiếu niên bị Lăng Tuần đẩy cho lảo đảo một phen, thiếu chút nữa ngã sấp xuống! May mà Nhạc Kiêu nhanh tay lẹ mắt đỡ hắn, nếu không khẳng định sẽ rất khó coi.
“Lăng Tuần! Ngươi đừng trẻ con như thế được không!” Nhạc Kiêu sắc mặt khó coi khẽ quát một tiếng, mặt nhăn mày nhíu, trong mắt Lăng Tuần thì đây đúng là trách móc và chán ghét!
Lăng Tuần cắn mạnh môi dưới, cố nén nỗi chua xót trong mắt, hung hãn liếc mắt trừng hai người rồi chạy.
“Tiểu Tuần!” Chu Hoài Lễ sốt ruột muốn đuổi theo, suy nghĩ một chút lại quay đầu nói với Nhạc Kiêu: “Ngươi có thể để một ngoại nhân như vậy làm tổn thương Tiểu Tuần sao?” Nói rồi liền đuổi theo.
Nhạc Kiêu chấn động, buông thiếu niên kia ra, nói: “Nơi này chính là Trạng Nguyên Lâu, tự ngươi vào đi, cáo từ!” Nói xong cũng hấp tấp đuổi theo.
“Đại nhân!” Thiếu niên tức giận trừng mắt, thiếu niên thô lỗ vừa rồi kia chính là Lăng Tuần? Dự mãn kinh sư (danh tiếng khắp kinh thành) Lăng đại tài tử? Hừ, bất quá cũng chỉ đến thế mà thôi! Đợi hắn đỗ đầu Trạng nguyên kì thi Hội, nhất định phải rửa bằng sạch nỗi nhục hôm nay!
Chu Hoài Lễ vất vả đuổi theo Lăng Tuần, thở hồng hộc kéo y, nói: “Tiểu Tuần, ngươi đừng giận, ngươi cũng biết Nhạc Kiêu từ nhỏ đã như vậy rồi, ngươi đại nhân đại lượng nghìn vạn lần đừng chấp nhặt với hắn.”
Lăng Tuần hít sâu một hơi, sau đó chậm rãi thở ra, quay đầu cười với Chu Hoài Lễ, sáng lạn còn hơn nắng tháng ba: “Vừa nãy ta giả bộ giống không? Lần này có thể cho ta xả giận rồi!”
Chu Hoài Lễ sửng sốt, hơn nửa ngày mới tìm lại được miệng lưỡi của mình: “Ngươi vừa nãy là giả bộ?” Giả bộ giống như vậy?!
“Đúng vậy, ta cố ý khiến tên khốn Nhạc Kiêu phải khó xử, cho tên õng ẹo ẻo lả kia phiền chết hắn!” Lăng Tuần chống hông, cười dị thường ác độc.
Chu Hoài Lễ nhìn y cả buổi cũng không nhìn ra một kẽ hở nào, liền tin lí do thoái thác của Lăng Tuần, cười nói: “Cái tên này, từ nhỏ đã lắm mưu ma chước quỷ, ta thấy Nhạc Kiêu sẽ phải hảo hảo dỗ dành cô nương… thiếu niên kia một trận, chiêu này của ngươi, tuyệt cú!”
“Chứ còn gì nữa, cũng không chịu xem ta là ai!” Lăng Tuần hếch mũi, vẻ mặt kiêu ngạo.
“Được rồi, ngươi không có việc gì thì ta về phủ đây, sắp thi Hội rồi, ngươi cũng nên chịu khó ôn tập công khóa.” Chu Hoài Lễ vỗ vai Lăng Tuần.
“Đó là đương nhiên!” Lăng Tuần nói, “Được rồi, được rồi, ngươi mau về Vương phủ đi.”
Chu Hoài Lễ đi rồi, Lăng Tuần mới suy sụp đôi vai, quẹo phải vào một đường hẻm. Chẳng biết đã đi bao lâu trong cái ngõ hẻm quanh co khúc khuỷu, Lăng Tuần mới vừa đấm chân vừa ngồi xổm xuống nghỉ ngơi. Nắm cái chân đau, Lăng Tuần bỗng nhiên bật khóc, âm thầm rơi lệ, thỉnh thoảng phát ra một hai tiếng khóc đè nén.
Nơi khúc quanh phía sau Lăng Tuần, Nhạc Kiêu khoanh tay dựa vào tường đá, hạ tầm mắt, trong ngực một lần lại một lần thầm nói: “Xin lỗi”.
Thời gian trôi qua dù rất căng thẳng, nhưng thi Hội cũng sẽ không vì thế mà hủy bỏ hay hoãn lại, ngày mười lăm tháng ba, trường thi đầu tiên bắt đầu.
Trong trường thi, gần nghìn thí sinh nối nhau tham dự, cầm bảng hiệu tìm đúng phòng thi[1] của mình. Nội dung của trường thi đầu tiên gồm ba đạo Tứ thư nghĩa và bốn đạo Kinh nghĩa[2], Tứ thư Ngũ kinh Lăng Tuần đã bắt đầu học từ lúc ba tuổi, đương nhiên không làm khó được y, mới chỉ hai canh giờ, Lăng Tuần đã viết xong hết, đóng quyển tử lại.
Trường thi thứ hai gồm một đạo sách luận, năm đạo phán quyết, cùng chiếu, cáo, biểu[3], mỗi phần một đạo. Phần này đối với Lăng Tuần mà nói thì độ khó cũng không cao, ngày trước dù y mới có tám tuổi cũng đã viết ra một thiên “Vạn Dân Phú” kia; chỉ cần một điểm rằng cha y là Hộ bộ Thượng Thư thôi thì mấy thứ này phải viết thế nào, viết sao cho hay nhất, Lăng Tuần từ nhỏ đã mưa dầm thấm lâu, trường thi thứ hai tốc độ còn nhanh hơn trường thi thứ nhất. Trường thi cuối cùng là năm đạo văn sách[4], Lăng Tuần tuyệt bút vung lên, tả hoàn thu công[5]!
Sau khi từ trường thi ra, Lăng Tuần khoác vai Chu Hoài Lễ, lớn tiếng than thở: “Rốt cuộc cũng thi xong rồi!”
“Ừ, xong rồi.” Chu Hoài Lễ xoa xoa đôi mắt mệt mỏi, sau đó liền cảnh giác nhìn bốn phía, cảm thấy không có ai chú ý hai người bọn họ, mới nhỏ giọng nói: “Mấy ngày trước, ta nghe phụ vương nói Trạng nguyên đầu bảng năm nay có thể sẽ trực tiếp được phong làm Hàn Lâm Thị giảng học sĩ[6].”
“Cái gì?” Lăng Tuần cả kinh, cũng thấp giọng nói: “Trước giờ Trạng nguyên đều nhậm chức Hàn Lâm Viện Tu soạn[7], làm sao lập tức được phong Thị giảng học sĩ cấp Ngũ phẩm được?”
“Nghe nói là chủ ý của Hoàng thượng và Đại học sĩ, năm nay Thị giảng học sĩ của Hàn Lâm Viện cáo lão quy điền, Hoàng thượng lại không vừa lòng những người bên dưới, nên không muốn nâng người nào trong những người ở dưới lên. Đại học sĩ liền dâng lên Hoàng thượng một ý kiến, muốn trực tiếp phong Trạng nguyên lang năm nay.” Chu Hoài Lễ nhỏ giọng nói, “Bởi vì Trạng nguyên lang là người mới, vừa bước vào quan trường, cái gì cũng không biết, dễ dàng nắm trong tay, khả năng tiếp thu cũng tương đối mạnh, xem ra Hoàng thượng là muốn an bài người của mình vào trong nội các, sau này dễ dàng nắm chặt Hàn Lâm Viện.”
Lăng Tuần nghe đến đó đã bắt đầu thấp thỏm bất an, Hàn Lâm Viện từ thời Thái Tổ đã nắm giữ quyền lợi cực lớn, bàn tay của nội các có thể vươn đến mọi ngõ ngách, thậm chí đối với cha y cũng có đôi lúc không tránh khỏi chuyện bằng mặt chứ không bằng lòng[8]. Lăng gia là cây to đón gió lớn, cha y – Lăng Bá Thao – là đương triều Hộ bộ Thượng Thư, ca ca Lăng Giác lại là Thông Chính ti Tả Tham nghị[9], đồng thời lại có giao hảo với Nhạc bá phụ thống suất tam quân, vạn nhất bản thân mình vào nội các, Lăng gia liền thực sự trở thành cái bia cho mọi người nhắm vào! Huống hồ gần vua như gần cọp, cho dù y thực sự được Hoàng thượng tán thưởng, vạn nhất một ngày kia lão nhân gia kia mất hứng một cái thôi cũng có cả vạn kiểu viện cớ để giết ngươi. Vết xe đổ nhiều lắm rồi, Lăng Tuần không thể không sợ!
Trong nhất thời, nỗi lòng Lăng Tuần trở nên phức tạp, đảo mắt nhìn về phía Chu Hoài Lễ, liền hỏi: “Còn ngươi, ngươi cũng không khác gì ta, Hoàng thượng có thể nào tuyển chọn người trong nhà không?”
Chu Hoài Lễ minh bạch suy nghĩ của Lăng Tuần, cười nhạt lắc đầu, nói: “Lúc thi văn sách, ta toàn đáp phi sở vấn[10].”
“A?” Lăng Tuần nghe không hiểu, hỏi: “Là sao?”
“Trường thi cuối cùng, ta cố ý viết bậy một hơi, cho nên tuyệt đối không thể đạt vị trí tốt được, có lẽ có thể miễn cưỡng chen vào tam giáp.” Chu Hoài Lễ lơ đễnh cười nói.
“Vì sao…” Lăng Tuần ngây ngốc hỏi, vốn dĩ Hoài Lễ có thể nhận tước vị mà không cần tham gia khoa thi, thế nhưng hắn lại bỏ qua tước vị, rồi lại ở khoa thi qua quýt làm càn, y thật sự không thể hiểu nổi suy nghĩ trong lòng Hoài Lễ.
“Ta…” Hoài Lễ nhìn Lăng Tuần, do dự một hồi mới nói: “Ta định đi Lĩnh Nam…” Thứ tự càng gần cuối, chức quan có thể nhận ít lại, phẩm cấp cũng thấp hơn, thông thường, tiến sĩ đệ tam giáp đều bị nhận chức quan bên ngoài, ví như loại địa phương nam man như Lĩnh Nam, cũng chỉ có tiến sĩ đệ tam giáp mới phải tới.
“Thế nhưng ngươi chung quy vẫn còn thân phận Thế tử, cho dù ngươi có rớt xuống chót bảng cũng không thể nào phái ngươi đến nơi hẻo lánh đó.” Lăng Tuần dù sao cũng lớn lên cùng Hoài Lễ, hiểu được ý của hắn rồi lại nhịn không được đau lòng, vì Hoài Dương mà hi sinh tiền đồ của mình, có đáng không?
“Cái này không cần phải lo, ta đã nghĩ rồi, trước tiên ngoan ngoãn ở kinh thành này ngây ngốc hai năm. Sau đó sẽ lén thuyên chuyển tới Lĩnh Nam, đến lúc văn hàm được đưa xuống, cho dù là phụ vương ta cũng không ngăn được.” Chu Hoài Lễ cười nói.
Lăng Tuần trong nháy mắt không còn lời nào để nói, chỉ có thể bất đắc dĩ khẽ xoa đầu Hoài Lễ, nói: “Có chuyện phiền phức nhớ phải nói với ta, ta nhất định sẽ giúp ngươi.”
“Ừ.” Hoài Lễ cảm kích gật đầu, sau đó lại nói: “Ta nghĩ, hiện tại người cần lo lắng nhất là ngươi. Nếu như ngươi thực sự được Trạng nguyên…”
Lăng Tuần khoát khoát tay: “Đừng vội lo, Trạng nguyên này cũng không nhất định là ta, trong thiên hạ, người tài hoa nhiều không kể xiết. Có thể ta ngay cả Thám hoa cũng vớt không được đây.”
Đang nói chuyện, mã xa hai nhà đã tới. Lăng Tuần và Chu Hoài Lễ từ biệt, mang tâm sự riêng trở về nhà.
Năm ngày sau, thi Hội yết bảng. Có người mừng vui, có người buồn bã, toàn bộ kinh thành đều bao phủ trong tiếng pháo đì đùng, tiếng cười đùa chúc mừng truyền khắp các ngõ ngách. Lăng Tuần đã sớm y phục chỉnh tề cùng người nhà ngồi ở đại sảnh, chờ tống bảng quan sai (quan sai chuyên đưa thông báo)đến.
Lăng Tuần căng thẳng, lòng bàn tay đổ đầy mồ hôi, còn chạy vài chuyến vào mao phòng (nhà xí). Lăng Bá Thao và Lăng phu nhân chỉ coi như tiểu hài tử đang hồi hộp, cười an ủi vài câu, Lăng Giác cầm bàn tay đẫm mồ hôi của Lăng Tuần, nói: “Không có chuyện gì đâu, cho dù không được Trạng nguyên thì cũng chẳng mất mặt, Lăng gia chúng ta vẫn tự hào vì ngươi.”
Lăng Tuần miễn cưỡng cười cười với người đối diện, lòng nói y là đang lo phải làm Trạng nguyên đây!
“Boong boong boong”, tiếng chiêng đồng từ xa tiến lại, bọn hạ nhân trời còn chưa sáng đã ra đứng ngoài đại môn liền một đường lảo đảo chạy vào, vừa khẩn trương vừa vui mừng la lớn: “Đại nhân! Tới rồi! Bọn họ tới rồi!”
Lăng Bá Thao dẫn theo người nhà đứng dậy, tống bảng quan sai một đường khua chiêng gõ trống đi tới, cúi đầu với Lăng Bá Thao, lớn tiếng chúc mừng: “Chúc mừng Thượng Thư đại nhân, chúc mừng Thượng Thư đại nhân! Lệnh công tử Lăng Tuần đã bảng vàng đề tên, trở thành đầu bảng Trạng nguyên lần này!”
Lăng Bá Thao cất tiếng cười to, lệnh quản gia ban thưởng thật hậu. Trong đầu Lăng Tuần “ầm” một tiếng, trong sự vây quanh của mọi người, y hoàn toàn không nghe được bất kì tiếng chúc mừng nào, trong đầu chỉ không ngừng vang vọng một câu – Tiêu đời rồi!
_____Hết chương 21_____
[1] Nguyên văn là “hào phòng” [↑]
[2] Theo mình hiểu là sẽ hỏi 3 mục về Tứ thư và 4 mục về Ngũ kinh, yêu cầu thí sinh giải thích, bình luận. [↑]
[3] Chiếu, cáo, biểu: Các thể loại văn tấu ngày xưa. (Chiếu là chiếu thư, ví dụ như “Chiếu dời đô”; Cáo dùng để báo cáo, ví dụ như “Bình Ngô Đại Cáo”; Biểu là biểu tấu, sớ dâng lên vua). [↑]
[4] Văn sách: Hỏi về các vấn đề chính trị hoặc kinh tế để người ứng thí đối đáp [↑]
[5] Tả hoàn thu công: Viết xong hết, kết thúc công việc [↑]
[6] Hàn Lâm Viện Thị giảng: Chức quan ngũ phẩm [↑]
[7] Hàn Lâm Viện Tu soạn: Chức quan chuyên biên soạn ở Hàn Lâm Viện, là chức bát phẩm. [↑]
[8] Nguyên văn là “hư dữ ủy xà”: Chỉ việc hư tình giả ý, xã giao chiếu lệ. [↑]
[9] Thông Chính ti Tả Tham nghị: Thông Chính ti là nơi nhận và sắp xếp tấu chương đầu tiên. Chức Tham nghị là chức quan ngũ phẩm. [↑]
[10] Đáp phi sở vấn: Hỏi một đằng, trả lời một nẻo [↑]
(*) Phần về chức quan của Nhạc Kiêu, sự thật là mình không hiểu và cũng không biết rõ lắm đâu, vậy nên bạn nào biết thì làm ơn nhắc mình nha ;____;